Các nhà lãnh đạo Trung Quốc đã chỉ tríchviệc Nhật Bản quốc hữu hóa phần chính của quần đảo Senkaku hiện do NhậtBản kiểm soát nhưng Trung Quốc cũng có tuyên bố chủ quyền, coi đây làhành động vô hiệu quá thỏa thuận ngầm giữa hai nước.
Tại cuộc họpbáo, Ngoại trưởng Gemba đã dẫn những trao đổi giữa các nhà lãnh đạoTrung Quốc và Nhật Bản hồi đầu thập niên 1970 mà nhiều đoạn trong đó đãđược ấn hành như là văn kiện thể hiện lập trường của chính phủ vào tháng10/2010.
Năm 1972, thời điểm Thủ tướng Kakuei Tanaka thăm Trung Quốc đểkhôi phục quan hệ giữa hai nước, ông Tanaka đã hỏi quan điểm của Thủtướng Chu Ân Lai về cuộc tranh chấp này. Ông Chu Ân Lai cho biết ông“không muốn nói về điều đó vào lúc này”.
Vị thủ tướng Trung Quốc khi đónói với ông Tanaka rằng quần đảo trên trở thành một vấn đề vì vùng biểnngoài khơi có các mỏ dầu.
Theo lời ông Gemba, ông Chu Ân Lai còn nhậnđịnh rằng cả Đài Loan và Mỹ sẽ không mảy may quan tâm đến quần đảo nàynếu ở đó không có dầu mỏ.
Ngoại trưởng Gemba cho biết: “Vấn đề với cuộctrao đổi này là ở chỗ liệu chúng ta có thể khẳng định đã có một thỏathuận như vậy? Quan điểm của chúng tôi là không có bất cứ thỏa thuậnnào”.
Nhật Bản coi chuỗi đảo nhỏ này là một bộ phận cố hữu của lãnh thổNhật Bản và khẳng định không tồn tại bất cứ tranh chấp nào liên quan đếnchủ quyền của quần đảo này.
Cùng ngày, Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Osamu Fujimura cho biết chính phủ nước này sẽ duy trì cảnh giác đốivới các tàu hải giám Trung Quốc đang ở vùng biển gần quần đảo Senkaku.
Ông nói: "Chúng tôi sẽ nỗ lực thu thập thông tin liên quan và duy trìgiám sát thông qua Lực lượng Bảo vệ bờ biển Nhật Bản và các cơ quan hữuquan của chính phủ"./.