Liên tiếp hai báo cáo nhận định thị trường do hai công ty tư vấn bất độngsản hàng đầu tại Việt Nam là CBRE và Savills công bố hồi giữa tháng Giêng vừaqua đều đưa đến những dự báo tương đồng, giảm giá tại tất cả các phân khúc củathị trường bất động sản tiếp tục là câu chuyện của năm 2013.
Bài viết xin tập trung vào phân khúc thị trường nhà ở.
Vẫn tiếp tục dò đáy
Bình luận về năm 2012, đại diện của CBRE Việt Nam cho rằng, thị trườnghoàn toàn thuộc về người mua với các mức giảm giá mạnh. Điều đáng chú ý là mốiquan tâm của công chúng đã chuyển dịch nhanh chóng từ thị trường thứ cấp sangthị trường sơ cấp, khiến cho thị trường liên tục ghi nhận những mức giảm giámới.
Nếu như đầu năm 2012, các cá nhân cắt lỗ lớn trên thị trường thứ cấp vớimức giảm có thể lên tới 30% mức giá mua vào thì đến cuối năm 2012, đến lượt cácchủ đầu tư quyết liệt giảm giá chào bán sơ cấp, có trường hợp lên tới 40% so vớimức giá chào bán ban đầu.
Một trong những chủ đề gây tranh cãi nhất trong năm qua chính là số lượngcăn hộ tồn kho trong thực tế.
Theo số liệu thống kê của CBRE, chỉ tính riêng Hà Nội hiện còn tồn 20.500căn chung cư, là những căn do các chủ đầu tư chào bán, nhưng không tìm đượcngười mua.
Ông Richard Leech, Giám đốc điều hành CBRE cho rằng, sẽ phải mất từ 1,5-4năm để tiêu thụ lượng hàng trên, tùy thuộc vào khả năng phục hồi của thị trường.
Có hai kịch bản được đưa ra: kịch bản tốt là khi thị trường trở lại mứctiêu thụ khả quan của năm 2011, còn kịch bản xấu là thị trường duy trì sức tiêuthụ kém của năm 2012.
Dự đoán về năm 2013, CBRE cho rằng, giá chào bán thứ cấp còn tiếp tục giảm10%, tiếp nối mức giảm 15% trong năm 2012.
Dự báo giao dịch sẽ vẫn ở mức thấp, tập trung chủ yếu ở các dự án có giábán đặc biệt hấp dẫn so với đối thủ cạnh tranh và tiến độ xây dựng tốt.
Về phía các chủ đầu tư, cuộc đua giảm giá sơ cấp chưa dừng lại do áp lựccạnh tranh ngày một tăng. Tuy nhiên, mức giá sơ cấp có thể phải giảm từ 30-50%mức giá ban đầu mới có thể phát huy tác dụng, đại diện của CBRE lưu ý.
Tương tự như phân khúc chung cư, phân khúc nhà đất trong các khu đô thị đãphải trải qua một năm đầy thách thức. Giá chào bán ở thị trường thứ cấp đã giảmbảy quý liên tiếp, trong khi khối lượng giao dịch ở mức thấp trong cả năm 2012.
Giá thứ cấp đã giảm 20% so với năm ngoái, và giảm đến 30% so với mức đỉnhtại quý 2/2011. Nguồn cung hoàn thiện tại các dự án tiếp tục tăng, một mặt chothấy sự tiến triển tích cực từ phía các chủ đầu tư, nhưng mặt khác lại tiếp tụcgây áp lực giảm giá, đại diện CBRE nhấn mạnh.
Năm 2013, mức giá sơ cấp có thể phải giảm từ 30-50% so với mức giá chàoban đầu
Theo CBRE, một tin vui đối với thị trường chính là triển vọng thị trườngphân khúc nhà đất trong các khu đô thị sẽ thuộc về người mua, với việc người muacó nhu cầu ở thật sự sẽ tích cực tham gia thị trường. Nhưng lưu ý là những ngườimua này sẽ tìm đến những dự án đã hoàn thành thay vì những dự án trên giấy.
Các căn nhà có giá dưới 10 tỷ đồng có thể sử dụng được ngay sẽ bán được dophù hợp với mong muốn của người mua về chất lượng cũng như giá cả.
Như vậy, điều kiện để các chủ đầu tư muốn ở lại thị trường là phải thíchnghi với điều kiện thị trường mới bằng các sản phẩm đáp ứng nhu cầu của ngườimua cuối cùng.
Giảm giá có giúp kích cầu mua thực?
Nếu xét về khả năng chi trả của người mua để ở trong năm 2012 có thể thấy,giá nhà đã phải chăng hơn nhiều - giảm 15% so với 2011 và giảm đến 20% so vớinăm 2010.
Theo nhận định của CBRE, ngân sách mua nhà gần như không đổi, do có đượctừ những khoản tích lũy dài hạn thay vì ngắn hạn, khả năng chi trả tăng thay vìgiảm.
Tuy nhiên, thực tế lại ghi nhận doanh số bán trong năm 2012 chỉ là 5.000căn, giảm hơn một nửa so với năm 2011 và con số 12.000 căn của năm 2010. Vậy,điều gì khiến người mua còn chần chừ?
Trong khi các kênh đầu tư khác như chứng khoán, gửi tiền ngân hàng, vàngđều mang lại lợi nhuận dương trong năm qua thì kênh đầu tư vào chung cư ở Hà Nộilại có lợi nhuận giảm 13%.
Tuy tỷ trọng người mua nhà để ở tăng hơn so với mua để đầu tư, nhưng đa sốngười mua vẫn giữ tâm lý “quan sát và chờ đợi” do thiếu tin tưởng vào khả năngthực hiện cam kết của chủ đầu tư cũng như vẫn e ngại mức giá nhà vẫn cao do hệquả cuộc đua tranh về giá của các chủ đầu tư trong giai đoạn trước.
Ông Rechard Leech cho rằng, chỉ khi người mua tin là mức giá đã sát thựctế thì họ mới mua, cho dù lúc đó thị trường như thế nào.
Nhận định chung, CBRE cho rằng, chiến lược giảm giá kém hiệu quả so với kỳvọng của các chủ đầu tư. Việc giảm giá chỉ có tác dụng nếu như mức giảm lớn hơnkỳ vọng của người mua.
Câu hỏi được đặt ra là liệu các chủ đầu tư có sẵn sàng đưa ra mức giảm hấpdẫn hơn, trong khi không có gì đảm bảo doanh số được cải thiện?
Ông Marc Towsend của CBRE dẫn kinh nghiệm cuộc khủng hoảng bất động sảncủa Thái Lan năm 1997 có nét tương đồng so với Việt Nam hiện nay, nhưng chorằng, cuộc khủng hoảng ở Việt Nam kéo dài hơn, thị trường đang chết dần.
Không thể trông đợi vào bán tháo, các chủ đầu tư muốn tồn tại cần phải táicơ cấu lại nợ, người nào sớm chuyển đổi được sẽ tìm được lối thoát sớm.
Tự tin vào những biểu hiện cho thấy thị trường có thể tăng trưởng trở lại,ông Marc Towsend cho rằng, lúc này vấn đề mấu chốt là làm sao khôi phục lại niềmtin của người mua.
Chủ đầu tư học lại cách giao tiếp với người mua
Câu chuyện dự án Đại Thanh đưa ra mức giá chung cư hơn 10 triệu đồng/m2 sẽkhó lặp lại trong năm 2013, bởi nó không đại diện cho số đông của thị trường. Sẽđến một mức các chủ đầu tư nhận ra là, giảm giá hay phá sản không khác gì nhau.
Vì vậy, không thể chỉ chuyên chú vào giảm giá mà cần có cách thức thay đổicơ bản trong kinh doanh.
Ông Trần Như Trung, Phó giám đốc Savills Hà Nội nhìn nhận, quý 4/2012, cóhàng loạt đề xuất được đưa ra để cứu vãn thị trường bất động sản, nhưng điềuđáng ngại là xu thế được cảnh báo từ quý 3 năm này đến nay vẫn chưa có nhiều cảithiện - các doanh nghiệp chưa biết phải thay đổi cung cách kinh doanh như thếnào? Làm sao để đưa ra sản phẩm đáp ứng nhu cầu thị trường?
Nhìn nhận giảm giá như “giải pháp bề mặt,” đại diện của CBRE khuyến nghị,các chủ đầu tư cần sự thay đổi thực chất hơn, tinh tế hơn.
Bắt đầu từ việc chọn lựa phân khúc khách hàng phù hợp, đáp ứng và chứngminh được chất lượng, tiến độ của dự án.
Hiện nay, người mua vẫn phải mua nhà một cách mò mẫm vì doanh nghiệp khôngchia sẻ thông số kỹ thuật, chất lượng được giám sát, đảm bảo ra sao, mức giáđược cấu thành như thế nào.
Vậy nên, sẽ không thể có được niềm tin từ phía thị trường nếu chủ đầu tưkhông thực chất thay đổi cung cách kinh doanh và đối xử với khách mua. Bồi đắplòng tin cho người mua xét cho cùng là cách chủ đầu tư tự cứu lấy mình./.
| Không thể liên kết để giữ giá Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Thành phố Hồ Chí Minh, trên thực tế thì việc giảm giá hay không tùy thuộc vào nội tại, khả năng, chiến lược của từng doanh nghiệp. Không có xu hướng các doanh nghiệp thống nhất với nhau là không giảm giá nữa. |