Trao đổi bên lề phiên chất vấn ngày 12/11, Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI với phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus, đại biểu Trịnh Xuân An (Đoàn đại biểu Quốc hội Đồng Nai) cho rằng bốn nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực tài chính được đưa ra chất vấn đều là những nội dung lớn, nhận được sự quan tâm trực tiếp của đại biểu Quốc hội, cử tri, nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp.
Đại biểu ghi nhận cách giải trình của Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đi thẳng vào trọng tâm, chú trọng giải pháp, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đặt các vấn đề tài chính trong tổng thể điều hành nền kinh tế, với sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành và Chính phủ.
Đi thẳng vào giải pháp, làm rõ những vấn đề từ thực tiễn
Theo đại biểu Trịnh Xuân An, bốn nhóm vấn đề được đưa ra chất vấn gồm giải ngân vốn đầu tư công; huy động, phân bổ và sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi; quản lý thuế đối với thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và nhà cung cấp nước ngoài; thúc đẩy tăng trưởng, cải thiện môi trường đầu tư, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh đều là những vấn đề không mới, từng được đại biểu Quốc hội thảo luận tại phiên kinh tế - xã hội.
Tuy nhiên, với hình thức chất vấn trực tiếp, những vấn đề này được đặt ra cụ thể, trực diện hơn, gắn với trách nhiệm của người đứng đầu ngành tài chính. Đại biểu đánh giá Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn đã thể hiện kinh nghiệm quản lý, khả năng nắm bắt các vấn đề thuộc lĩnh vực chuyên môn và cách thức trả lời đi thẳng vào trọng tâm.
“Cách trả lời của Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn không sa đà vào chuyện lý sự, không sa đà vào chuyện cung cấp thông tin mà đi thẳng vào những giải pháp, đặc biệt là nêu lên được những vấn đề rất trọng tâm,” đại biểu nhận xét.
Trong các nhóm vấn đề được chất vấn, đại biểu đặc biệt quan tâm đến lĩnh vực thuế. Theo ông, nhiều câu hỏi của đại biểu Quốc hội tập trung vào công tác quản lý thuế, thủ tục, mã số thuế, hoàn thuế. Đây đều là những vấn đề xuất phát từ thực tiễn, được người dân và doanh nghiệp quan tâm trực tiếp.
Đại biểu cho rằng, thời gian qua, lĩnh vực thuế đã có những cải cách lớn về quy trình, thủ tục và phương thức phục vụ người dân. Tuy nhiên, đây cũng là lĩnh vực đòi hỏi sự kết nối ngày càng chặt chẽ với công nghệ và chuyển đổi số.
Từ những nội dung được đại biểu Quốc hội đặt ra và phần giải trình của Bộ trưởng, đại biểu Trịnh Xuân An cho rằng các vấn đề về thuế đã được lý giải tương đối logic, thống nhất, đồng thời đặt ra những nhiệm vụ, giải pháp cho thời gian tới.
Cần tháo gỡ điểm nghẽn từ đầu tư công
Bên cạnh lĩnh vực thuế, đại biểu Trịnh Xuân An đặc biệt quan tâm đến nhóm vấn đề khơi thông nguồn lực, hỗ trợ doanh nghiệp và nền kinh tế. Theo đại biểu, những nội dung này không chỉ dừng ở chủ trương hay quyết tâm mà cần được cụ thể hóa bằng giải pháp về thể chế, phương thức điều hành và xử lý những điểm nghẽn còn tồn đọng.
Đại biểu nhận định, qua phần trả lời chất vấn, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã đề cập đến cả ba phương diện này, trong đó có những vấn đề rất cụ thể liên quan đến đầu tư công. Đại biểu dẫn phần trả lời và tranh luận với đại biểu Quốc hội Tạ Văn Hạ như một nội dung thể hiện sự thẳng thắn trong trao đổi về những vướng mắc cần tháo gỡ.
“Tôi cho rằng những giải pháp này không chỉ nằm ở chuyện chúng ta nêu được vấn đề, nêu ra được thực trạng mà giải pháp rất cụ thể đối với nhóm về nâng cao nguồn lực và tạo điều kiện hỗ trợ cho doanh nghiệp và người dân,” đại biểu nhấn mạnh.
Theo đại biểu, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là xử lý từng vướng mắc riêng lẻ mà còn phải nâng cao hiệu quả huy động, phân bổ, sử dụng các nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp và người dân tham gia, đóng góp nhiều hơn vào quá trình phát triển kinh tế.
Đặc biệt, vai trò của Bộ Tài chính cần được nhìn nhận trong mối quan hệ với chức năng điều phối nguồn lực và tham mưu thiết kế các chính sách tổng thể về kinh tế - tài chính cho giai đoạn tiếp theo.
Cần sự đồng bộ trong điều hành của Chính phủ
Từ những vấn đề được đặt ra tại phiên chất vấn, đại biểu Trịnh Xuân An cho rằng vai trò của Bộ Tài chính ngày càng rộng, không chỉ giới hạn trong quản lý tài chính theo nghĩa thông thường mà còn gắn với việc điều phối các nguồn lực và tham gia thiết kế chính sách kinh tế tổng thể.
Đại biểu chia sẻ: “Chúng tôi muốn chia sẻ với Bộ Tài chính rằng Bộ Tài chính bây giờ có một vai trò rất lớn mà chúng tôi thường gọi phải là ‘Bộ Kinh tế,’ nhưng không thể tránh hay thoát ra khỏi tính phối hợp và tính đồng bộ đối với công tác quản lý nhà nước.”
Theo đại biểu, nhiều vấn đề được đại biểu Quốc hội đặt ra tại phiên chất vấn liên quan đến các lĩnh vực xây dựng, nông nghiệp, môi trường, trong đó có những thủ tục gắn với hoạt động đầu tư. Đây không phải những nội dung mà riêng Bộ Tài chính có thể giải quyết, mà cần sự phối hợp của các bộ, ngành liên quan.
Bởi vậy, bên cạnh trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ Tài chính, cần đặt các giải pháp trong tổng thể điều hành của Chính phủ, bảo đảm tính liên ngành, liên lĩnh vực và sự thống nhất trong tổ chức thực hiện.
Đại biểu cũng ghi nhận Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn đã trả lời trực diện, thẳng thắn và thể hiện trách nhiệm rõ ràng đối với những vấn đề được hỏi, trong đó có câu hỏi liên quan đến mã số thuế của đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ninh. Từ những vấn đề cụ thể đến các nội dung lớn, phần trả lời đều đề cập cách thức xử lý và giải pháp.
Tuy nhiên, điều đại biểu mong muốn là những giải pháp đó cần tiếp tục được đặt trong tổng thể của nền kinh tế để hình thành các quyết sách có tính đồng bộ. Đại biểu bày tỏ kỳ vọng phiên chất vấn của Thủ tướng Chính phủ trong chiều cùng ngày sẽ làm rõ thêm những giải pháp tổng thể, có tính chất liên ngành, liên lĩnh vực mà các đại biểu Quốc hội đang quan tâm.
Những vấn đề được đặt ra tại phiên chất vấn cho thấy, hiệu quả quản lý tài chính không chỉ được quyết định bởi từng chính sách thuế, từng dự án đầu tư hay từng giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp, mà còn phụ thuộc vào khả năng kết nối, điều phối và sử dụng hiệu quả các nguồn lực trong toàn bộ nền kinh tế.
Khi những điểm nghẽn liên quan đến nhiều lĩnh vực được xử lý đồng bộ, trách nhiệm giữa các cơ quan được phân định rõ và các giải pháp được triển khai nhất quán, nguồn lực mới có thể thực sự chuyển hóa thành động lực tăng trưởng./.
Sáng ngày 12/11, tiếp tục ngày làm việc của Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội dành thời gian chất vấn và trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội về bốn nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực tài chính.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã trả lời chất vấn về 4 nhóm vấn đề gồm: Giải ngân vốn đầu tư công, khắc phục tình trạng chậm giải ngân; bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả đầu tư. Nâng cao hiệu quả huy động, phân bổ và sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi. Quản lý thuế đối với hoạt động thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và nhà cung cấp ở nước ngoài. Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, cải thiện môi trường đầu tư, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.
Phiên chất vấn được truyền hình, phát thanh trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam và Đài Tiếng nói Việt Nam.