Sau hợp nhất đơn vị hành chính, nhiều địa phương, đơn vị của cả nước đang đứng trước thực trạng dôi dư trụ sở, nhà đất. Nếu các địa phương, đơn vị không sớm đưa tài sản công trên vào sử dụng, sẽ gây hư hại tài sản và đáng nói hơn là lãng phí nguồn lực của nhà nước.
Trước thực tế này, tỉnh Hưng Yên đã và đang thực hiện lộ trình “mặc áo mới” cho trụ sở dôi dư với tinh thần nâng cao hiệu quả sử dụng, tăng nguồn thu cho ngân sách, chống lãng phí, trục lợi.
Khẩn trương triển khai để tránh lãng phí
Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Hưng Yên dôi dư trụ sở của Sở Tài nguyên và Môi trường cũ tại địa chỉ 437 đường Nguyễn Văn Linh, phường Phố Hiến (Hưng Yên). Đây vốn là tòa nhà 5 tầng, được xây dựng kiên cố với hàng vài chục phòng làm việc.
Để công trình không bị xuống cấp cũng như phát huy được giá trị sử dụng, tỉnh Hưng Yên đã thống nhất và khẩn trương bàn giao trụ sở trên cho Chi cục Hải quan khu vực 4, ngay sau khi tỉnh Hưng Yên mới được thành lập 1/7/2025.
Ngay sau khi tiếp quản trụ sở, Chi cục Hải quan khu vực 4 đã tiến hành khảo sát, thuê đơn vị tư vấn, lập thiết kế, bố trí lại công năng các phòng làm việc và triển khai các bước sửa chữa, nâng cấp tòa nhà.
Từ những mảng tường cũ, có phần xuống cấp, tòa nhà đã khoác lên mình “áo mới” với màu sơn xanh dịu nhẹ, xen lẫn là đường phào chỉ sơn trắng. Cùng với chỉnh sửa kiến trúc, công năng tòa nhà, đơn vị tiếp nhận cũng thực hiện chỉnh trang khuôn viên sân vườn, tiểu cảnh, tạo điểm nhấn kiến trúc cho tuyến đường Nguyễn Văn Linh. Dự kiến, tòa nhà sẽ được Chi cục Hải quan số 4 đưa vào sử dụng từ tháng 10 năm nay-là nơi làm việc của khoảng 100 cán bộ, nhân viên.
Xã Hoàn Long (Hưng Yên) được thành lập trên cơ sở hợp nhất 3 xã: Đồng Than, Hoàn Long (huyện Yên Mỹ cũ) và xã Đông Tảo (huyện Khoái Châu cũ). Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, xã Hoàn Long cũng đứng trước những băn khoăn về việc thừa-thiếu trụ sở. Tức là thừa nơi làm việc của công chức nhưng thiếu trường, lớp học cho học sinh. Sau khi, nhận thấy sự bất cập này, xã Hoàn Long đã chủ động tìm cách tháo gỡ, theo hướng, chuyển công năng trụ sở thành trường học.
Chia sẻ về việc làm kịp thời, mang lại lợi ích to lớn cho lĩnh vực giáo dục xã nhà, ông Đặng Xuân Lương, Bí thư Đảng ủy xã Hoàn Long cho biết, ban đầu sau khi xã được thành lập, trụ sở Ủy ban Nhân dân xã Đồng Than (cũ) được xã sắp xếp thành nơi làm việc của các ban Đảng và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã.
Tuy nhiên, trước yêu cầu về trường, lớp học cho học sinh trong năm học mới, xã quyết định chuyển nơi làm việc của các khối trên về xã Đông Tảo (cũ), để biến công năng trụ sở thành trường tiểu học. Sau khi ý tưởng được hình thành, xã đã tiến hành các bước để cải tạo sửa chữa với thời gian thủ tục được thực hiện theo hướng “thần tốc” nhằm kịp đón học sinh trong năm học mới 2026-2027.
Từ trụ sở khoảng 3.000m2 đến nay đã thành khu học tập của Trường Tiểu học Đồng Than, với phòng 9 phòng học khang trang, hiện đại, thơm mùi sơn mới. Bí thư Đảng ủy xã Hoàn Long nhấn mạnh: Không chỉ biến chức năng trụ sở thành trường học thông thường mà xã đã có tư duy và tầm nhìn lâu dài để sau khi cải tạo, các phòng học không bị lỗi thời. Ngoài phòng học có diện tích theo tiêu chuẩn, thì tại mỗi tầng, xã bố trí xây dựng thêm 1 nhà vệ sinh tiêu chuẩn cao nhất của đô thị hiện nay để phục vụ học sinh.
Trong “cái khó ló cái khôn,” việc làm trên, tưởng chừng chỉ là việc giải quyết tình thế nhưng không phải địa phương nào cũng có thể quyết định là triển khai nhanh chóng như vậy. Điều này thể hiện rõ tinh thần cơ sở làm, cơ sở chịu trách nhiệm; giải quyết căn bản tình trạng thiếu phòng học, tạo không gian học tập liền mạch, thuận lợi cho công tác quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục.
Cô giáo Chu Thị Nhung, có 2 năm giảng dạy tại điểm trường của trường Tiểu học Đồng Than, không giấu được niềm phấn khởi khi nhìn ngắm những phòng học khang trang, sẵn sàng đón học sinh trong năm học mới. Cô Nhung chia sẻ: “Có thêm phòng học đồng nghĩa giáo viên sẽ thuận lợi hơn trong tổ chức dạy học, học sinh cũng được học tập trong điều kiện tốt hơn, không còn cảnh phải học nhờ hay lớp học quá đông như trước.”
Cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý
Thực hiện sự chỉ đạo của Trung ương về sắp xếp, xử lý trụ sở, nhà đất dôi dư, tỉnh Hưng Yên đã có nhiều văn bản chỉ đạo các sở ngành, địa phương rà soát, quản lý, sắp xếp. Đáng chú ý, ngày 22/5/2026, Tỉnh ủy Hưng Yên có Kế hoạch số 76-KH/TU về việc chỉ đạo hoàn thành việc rà soát, xử lý bố trí cơ sở nhà đất dôi dư.
Tỉnh ủy Hưng Yên yêu cầu tăng cường vai trò của các cấp ngành, nhất là người đứng đầu trong lãnh đạo, chỉ đạo, rà soát, tháo gỡ vướng mắc khó khăn, sớm đưa vào khai thác, sử dụng các cơ sở nhà đất dôi dư, chống thất thoát lãng phí, khơi thông nguồn lực đất đai, tài chính để phục vụ phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh.
Tại phường Vũ Phúc (Hưng Yên) ghi nhận có 10 cơ sở nhà, đất dôi dư. Căn cứ vào các chỉ đạo của tỉnh, địa phương đã trình cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án xử lý 100%, cơ sở nhà, đất dôi dư. Trong đó, trụ sở Đảng ủy, Ủy ban Nhân dân, Hội đồng Nhân dân phường Phú Khánh cũ được chuyển cho Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Vũ Phúc.
Trụ sở Đảng ủy, Hội đồng Nhân dân, Ủy ban Nhân dân xã Trung An (cũ), được bàn giao cho Công an phường Vũ Phúc quản lý, sử dụng. Còn lại, số nhà, đất dôi dư đang được địa phương thực hiện phương án xử lý đấu giá quyền sử dụng đất, gắn liền với việc thanh lý tài sản trên đất.
Với xã Tân Thuận (Hưng Yên) cũng đang thực hiện lộ trình chuyển công năng sử dụng một số nhà đất dôi dư sang cơ sở giáo dục. Cụ thể, chuyển trụ sở Ủy ban Nhân dân xã Tân Lập sang thành trường THCS Tân Lập.
Còn phường Trần Hưng Đạo (Hưng Yên), có Trụ sở tòa tháp đôi Sở Tài chính và Sở Công Thương nằm trên tuyến phố Lê Lợi, sau gần 1 năm tạm dừng hoạt động do sắp xếp đơn vị hành chính, thì nay, tòa nhà được “mặc áo mới” khi trở thành cơ sở 2 thuộc quản lý của Trường Đại học Thái Bình.
Hiện nhà trường đang hoàn thiện các thủ tục, đề nghị tỉnh bố trí kinh phí sửa chữa, cải tạo công năng để phục vụ công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hợp tác quốc tế.
Theo Phó Giám đốc Sở Tài chính Hưng Yên Vũ Huy Hoàng, tính đến ngày 21/8, tổng số cơ sở nhà, đất dôi dư trên địa bàn tỉnh 974 cơ sở. Số cơ sở nhà, đất dôi dư đã được cấp thẩm quyền phê duyệt phương án xử lý là 974/974 cơ sở. Trong đó, đã hoàn thành phương án xử lý 385 cơ sở; còn phải thực hiện 589 cơ sở. Kết quả trên cho thấy, các sở, ngành tỉnh Hưng Yên đã vào cuộc tích cực, khẩn trương, bước đầu mang lại hiệu quả nhằm hạn chế thất thoát, lãng phí tài sản của nhà nước.
Mặc dù vậy, quá trình thực hiện, một số địa phương cũng gặp không ít khó khăn vướng mắc. Từ thực tế triển khai tại địa phương, ông Nguyễn Quốc Huy, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Tân Thuận đề xuất, các sở ngành liên quan cần hướng dẫn cấp xã về các tiêu chuẩn định mức bố trí sắp xếp tài sản công cho các đơn vị tiếp nhận. Cùng với đó, hỗ trợ địa phương trong công tác quản lý, sử dụng và khai thác nhà, đất trên địa bàn nhằm tránh lãng phí.
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân phường Vũ Phúc Vũ Tuấn Long cũng nêu rõ nguyên nhân của khó khăn vướng mắc mà địa phương đang gặp phải là tài sản công, đất đai được hình thành qua nhiều thời kỳ, trong khi hồ sơ pháp lý chưa đầy đủ, thiếu đồng bộ. Ngoài ra, một số quy định pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công hiện nay còn có nội dung cần tiếp tục hoàn thiện để phù hợp hơn với thực tiễn sau sắp xếp đơn vị hành chính, nhất là đối với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Từ những thực tiễn ở cơ sở, đòi hỏi tỉnh Hưng Yên cần tiếp tục có những giải pháp tích cực và đồng bộ, cơ chế rõ ràng hơn để công tác quản lý, sử dụng nhà đất, trụ sở dôi dư được thực hiện hiệu quả, tránh lãng phí, hoang hóa, gây thất thu ngân sách; đảm bảo yêu cầu tiến độ của trung ương./.
Hưng Yên chuyển trụ sở dôi dư thành trường học, mở rộng không gian giáo dục
Hưng Yên đang tận dụng trụ sở công dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính để chuyển đổi thành trường học, cơ sở đào tạo, giúp giải quyết áp lực thiếu phòng học và tạo thêm nguồn lực phát triển giáo dục.
