Loạt dữ liệu kinh tế mới công bố phản ánh bức tranh đầy thách thức tại Mỹ trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ, khi lạm phát gia tăng và áp lực chi phí sinh hoạt đang làm suy giảm niềm tin của cử tri.
Theo tờ The New York Times, dữ liệu Chính phủ Mỹ công bố gần đây cho thấy lạm phát vẫn là mối bận tâm hàng đầu của người dân trong nước.
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) trong tháng 9/2026 tăng 3,7% so với cùng kỳ năm trước, đánh dấu mức tăng nhanh nhất kể từ tháng 5/2026 và vượt tốc độ tăng lương trong 6 tháng liên tiếp.
Giá xăng duy trì trên mức 4 USD/gallon trên toàn quốc trong phần lớn 6 tháng qua, trong khi giá dầu diesel tăng kỷ lục đe dọa tiếp tục đẩy giá thực phẩm và hàng hóa lên cao.
Trong khi đó, tăng trưởng tiền lương trong tháng 9/2026 đã chậm lại còn 3%, khiến thu nhập thực tế của người lao động trung bình không tăng kể từ đầu nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump.
Bình luận về tình hình này, Chủ tịch Tập đoàn Đổi mới Kinh tế John W. Lettieri đánh giá chi phí sinh hoạt sẽ là vấn đề quan trọng nhất trên bảng điểm bầu cử dự kiến diễn ra vào đầu tháng 11 tới.
Dựa trên cuộc khảo sát về thái độ của cử tri đối với nền kinh tế do tổ chức này công bố, ông nhấn mạnh rằng kết quả thực tế đạt được ở vấn đề quan trọng bậc nhất này hiện "không tốt" đối với các chính trị gia đương nhiệm.
Trong khi đó, chuyên gia kinh tế Michael Strain của Viện Doanh nghiệp Mỹ cho rằng cử tri Mỹ đã đánh giá đúng khi nhận thấy các chính sách của Tổng thống Joe Biden trước đây cũng như chính sách thuế quan và cuộc chiến với Iran dưới thời Tổng thống Donald Trump hiện nay đều dẫn đến giá cả cao hơn.
Áp lực lạm phát gia tăng buộc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phải đảo ngược chính sách và bắt đầu tăng lãi suất trở lại, làm tăng chi phí vay mượn và đẩy lãi suất thế chấp lên cao.
Dù đối mặt với lạm phát, thị trường lao động Mỹ vẫn duy trì trạng thái ổn định nhưng đình trệ. Tỷ lệ thất nghiệp trong tháng 9/2026 ở mức 4,2%, tiếp tục nằm ở mức bằng hoặc dưới 4,5% trong 5 năm liên tiếp.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp đang rơi vào trạng thái "ít tuyển dụng, ít sa thải," khiến một người lao động thất nghiệp phải mất trung bình gần 6 tháng mới tìm được việc làm mới.
Giám đốc điều hành Skanda Amarnath của tổ chức nghiên cứu Employ America nhận định người lao động gặp rất nhiều khó khăn để tìm kiếm một công việc tốt hơn vị trí hiện tại, tạo nên tâm lý bấp bênh trong xã hội.
Ở khía cạnh đầu tư và chi tiêu, chi tiêu tiêu dùng trong quý 2 tăng trưởng ở mức 3,8% và đầu tư doanh nghiệp duy trì mạnh mẽ đạt khoảng 4 nghìn tỷ USD nhờ sự bùng nổ của hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, sự phụ thuộc lớn vào ngành AI cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Trong báo cáo nghiên cứu công bố mới đây, chuyên gia kinh tế trưởng Torsten Slok của Công ty Quản lý Quỹ Apollo Global Management cảnh báo nếu nhà đầu tư mất niềm tin vào AI, kinh tế Mỹ có thể rơi vào môi trường đình phát với tăng trưởng chậm lại nhưng áp lực giá cả vẫn tồn tại.
Phó Chủ tịch Elizabeth Pancotti của tổ chức nghiên cứu Groundwork Collaborative cho rằng cử tri Mỹ hiện mong muốn sự ổn định kinh tế hơn bao giờ hết, trong bối cảnh nỗi lo về làn sóng sa thải do AI hoặc nguy cơ vỡ bong bóng tài chính đang gia tăng./.