Giáo sư Triệu Vệ Hoa, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu quan hệ Trung Quốc và các nước láng giềng thuộc Đại học Phúc Đán (Trung Quốc) khẳng định việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 tại Thâm Quyến và làm việc song phương tại Trung Quốc mang ý nghĩa ngoại giao rõ nét.
Trả lời phỏng vấn phóng viên TTXVN tại Trung Quốc trước thềm chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Giáo sư Triệu Vệ Hoa cho rằng trong chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc vào tháng 4/2026 vừa qua, hai nước Việt Nam và Trung Quốc đã ra tuyên bố chung, trong đó nhấn mạnh việc “thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam-Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới," đồng thời xác định hợp tác đường sắt là “điểm sáng mới” trong quan hệ đối tác chiến lược giữa hai quốc gia.
Giáo sư Triệu Vệ Hoa nhấn mạnh việc nhà lãnh đạo cao nhất của Việt Nam quay trở lại Trung Quốc tham dự hội nghị APEC chỉ hơn 6 tháng sau đó không phải là một sự kiện ngoại giao đơn lẻ, mà là sự tiếp nối và hiện thực hóa các đồng thuận chính trị nêu trên, phản ánh sự nhất quán trong chính sách của Việt Nam, coi quan hệ với Trung Quốc là “ưu tiên hàng đầu” trong chính sách đối ngoại.
Xét về sự tin cậy chính trị lẫn nhau, học giả Trung Quốc cho rằng một dấu mốc quan trọng trong quan hệ Trung Quốc-Việt Nam vào năm 2026 chính là việc lần đầu tiên tổ chức cuộc họp cấp Bộ trưởng trong khuôn khổ cơ chế đối thoại chiến lược “3+3”, bao gồm ngoại giao, quốc phòng và công an. Đây cũng là cơ chế đối thoại cấp Bộ trưởng đầu tiên trên thế giới kết hợp cả ba lĩnh vực này. Cơ chế này không chỉ là diễn đàn trao đổi thông tin thường kỳ mà tập trung trực tiếp vào các vấn đề an ninh liên quan đến các thể chế chính trị và tăng cường phối hợp chiến lược giữa hai nước.
Với việc thiết lập khuôn khổ này, sự tham dự của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại hội nghị APEC do Trung Quốc đăng cai tạo thêm động lực mới cho hoạt động trao đổi chiến lược cấp cao giữa hai Đảng và hai nước, vừa củng cố các kênh song phương, vừa tạo ra sức mạnh cộng hưởng trên nền tảng đa phương.
Đánh giá về tiềm năng hợp tác giữa hai nước, Giáo sư Triệu Vệ Hoa tin rằng cơ hội mở rộng lớn nhất nằm ở “kết nối cứng và kết nối mềm” của các quy định và cơ sở hạ tầng, chứ không phải là sự gia tăng thương mại đơn thuần.
Ông cho rằng sáng kiến đẩy nhanh trao đổi và hợp tác địa phương giữa các địa phương thuộc lưu vực sông Hồng của Việt Nam và Trung Quốc được đưa ra vào tháng 11/2026 đã đặt ra định hướng rõ ràng, đó là thúc đẩy hợp tác cửa khẩu thông minh, thương mại điện tử xuyên biên giới, vận tải đa phương thức, năng lượng sạch và phát triển xanh. Điều này có nghĩa là hợp tác giữa hai nước đang mở rộng từ thương mại hàng hóa truyền thống đến cảng thông minh, kết nối tiêu chuẩn logistics và kết nối chuỗi công nghiệp xuyên biên giới.
Cùng với đó, sau khi hợp tác đường sắt được định vị là “điểm nhấn chiến lược mới”, nếu có thể kết nối thực chất với quy hoạch hạ tầng giao thông phía Bắc và phía Nam Việt Nam, tác động lan tỏa của việc hợp tác này sẽ vượt ra ngoài phạm vi song phương và đóng vai trò chủ đạo trong mô hình kết nối giao thông khu vực Đông Dương.
Ngoài ra, Giáo sư Triệu Vệ Hoa cho rằng “Luật Trí tuệ nhân tạo” của Việt Nam có hiệu lực vào tháng 3/2026, đã tạo khuôn khổ pháp lý cho hợp tác kinh tế số. Việc phối hợp quy định giữa hai bên trong các lĩnh vực như quản trị trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số của doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể là hướng đi đúng đắn hơn cho đầu tư trong giai đoạn tiếp theo./.