Chúng ta không thể để tình trạng từ già hóa dân số chuyển sang dân số giảm. Vì vậy, vấn đề đặt ra là vẫn phải thực hiện các biện pháp tránh thai, nhưng mục tiêu không phải để giảm sinh mà để nâng cao chất lượng dân số. Đó cũng là lý do chủ đề Ngày Tránh thai thế giới năm nay được lựa chọn theo hướng khuyến khích mỗi người chủ động sử dụng biện pháp tránh thai phù hợp.
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh như vậy tại Lễ mít tinh hưởng ứng Ngày Tránh thai thế giới năm 2026, do Cục Dân số tổ chức ngày 24/9 tại Hà Nội.
Theo ông Tuyên, mặc dù Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu trong công tác dân số, trong đó có việc kiểm soát mức sinh trong thời gian dài. Tuy nhiên, mức sinh hiện nay đang thấp hơn mức sinh thay thế, trong khi tốc độ già hoá dân số diễn ra nhanh. Vì vậy, kế hoạch hóa gia đình hiện nay cần được nhìn nhận rộng hơn, không đơn thuần là việc quyết định có bao nhiêu con. Mỗi cá nhân, mỗi cặp vợ chồng cần được cung cấp đầy đủ thông tin, tư vấn và tiếp cận các biện pháp tránh thai an toàn để chủ động quyết định số con, thời điểm sinh và khoảng cách giữa các lần sinh.
Công tác dân số của Việt Nam đang chuyển từ trọng tâm kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển. Theo đó, bên cạnh kế hoạch hóa gia đình, ngành dân số phải thực hiện toàn diện các nhiệm vụ liên quan đến quy mô, cơ cấu, phân bố và chất lượng dân số. Vì vậy, Thứ trưởng Bộ Y tế cho rằng thời gian tới công tác dân số tập trung vào 4 chính sách lớn gồm duy trì mức sinh hợp lý; giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; thích ứng với già hóa dân số; nâng cao chất lượng dân số.
Theo Cục trưởng Cục Dân số Lê Thanh Dũng, mang thai ngoài ý muốn và nhu cầu chưa được đáp ứng về kế hoạch hóa gia đình vẫn là vấn đề được quan tâm trên toàn cầu. Trong giai đoạn 2015-2019, mỗi năm trên thế giới có khoảng 121 triệu ca mang thai ngoài ý muốn, trong đó 61% được giải quyết bằng phá thai. Đáng lưu ý, khoảng 45% các trường hợp phá thai là không an toàn, tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe phụ nữ.
Những con số này cho thấy việc bảo đảm tiếp cận thông tin chính xác, dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản và các biện pháp tránh thai an toàn, hiệu quả, phù hợp có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa mang thai ngoài ý muốn, giảm phá thai không an toàn và bảo vệ sức khỏe sinh sản - đặc biệt đối với vị thành niên, thanh niên và các nhóm còn gặp rào cản trong tiếp cận thông tin, dịch vụ.
Tại Việt Nam, trong thời gian qua hệ thống cung cấp dịch vụ kế hoạch hóa gia đình từng bước được củng cố, phát triển và nâng cao chất lượng; các phương thức cung cấp dịch vụ ngày càng đa dạng; cơ cấu sử dụng các biện pháp tránh thai cũng có những thay đổi phù hợp hơn với nhu cầu của từng nhóm dân cư.../.