Sự kiện anh Phan Viết Tuấn, trú tại phố Hồi Quan, phường Tam Sơn, tỉnh Bắc Ninh, trở thành lao động nam đầu tiên tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện được nhận trợ cấp thai sản đã thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng lao động tự do.
Chia sẻ về quyền lợi này, anh Tuấn cho biết mục đích ban đầu khi tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện chỉ nhằm tích lũy để có lương hưu sau này đồng thời tránh gánh nặng cho con cái. Tuy nhiên, khi vợ sinh con, anh đã được Nhà nước hỗ trợ một khoản tiền thai sản thiết thực để lo chi phí bỉm sữa. Bên cạnh đó, anh Tuấn cũng chia sẻ các thủ tục hưởng chế độ diễn ra đơn giản, thuận lợi và nhanh chóng.
Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, trường hợp của anh Tuấn được thực hiện căn cứ theo Điều 94, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, quy định đối tượng có thời gian đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện hoặc kết hợp cả bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 06 tháng trở lên trong vòng 12 tháng trước khi sinh con sẽ được hưởng trợ cấp thai sản. Quy định này áp dụng cho cả lao động nữ sinh con và lao động nam có vợ sinh con, tạo nên một bước ngoặt trong chính sách an sinh xã hội dành cho khu vực phi chính thức.
Theo Bảo hiểm xã hội cơ sở Từ Sơn-Bắc Ninh, câu chuyện "đóng bảo hiểm tự nguyện được nhận tiền thai sản" đã trở thành chủ đề thảo luận sôi nổi tại các khu chợ và làng nghề, góp phần khẳng định uy tín của Cơ quan Bảo hiểm cũng như sự quan tâm của Đảng và Nhà nước.
Hiện nay, chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện đang được hoàn thiện mạnh mẽ theo hướng giảm điều kiện tiếp cận và mở rộng quyền lợi. Điểm mới đáng chú ý của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 là việc giảm số năm đóng tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm đồng thời bổ sung chế độ trợ cấp thai sản. Những điều chỉnh này mang lại cơ hội lớn cho nông dân, lao động tự do và tiểu thương vốn có thu nhập không ổn định, giúp họ có thêm động lực duy trì quá trình đóng để hưởng lương hưu và được cấp thẻ bảo hiểm y tế khi về già. Đây là giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm an sinh lâu dài cho các nhóm đối tượng dễ bị tổn thương trong xã hội.
Thực hiện Nghị quyết số 28-NQ/TW về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội, hệ thống an sinh đang hướng tới sự đa tầng, linh hoạt và hiện đại. Dữ liệu từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện đã ghi nhận sự tăng trưởng vượt bậc, từ mức hơn 277.000 người vào năm 2018 đã tăng lên hơn 2,6 triệu người vào cuối năm 2025, đạt khoảng 5,49% lực lượng lao động trong độ tuổi.
Để đạt được kết quả này, Chính phủ đã ban hành các chính sách hỗ trợ tiền đóng từ ngân sách Nhà nước theo Nghị định số 159/2025/NĐ-CP. Theo đó, Nhà nước hỗ trợ 50% mức đóng cho người thuộc hộ nghèo hoặc sinh sống tại xã đảo; 40% cho hộ cận nghèo; 30% cho người dân tộc thiểu số và 20% cho các đối tượng còn lại.
Tính đến tháng 3/2026, cả nước ghi nhận đã có 28 trên 34 tỉnh, thành phố chủ động ban hành nghị quyết hỗ trợ thêm từ ngân sách địa phương (như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Bắc Ninh, Hải Phòng, Quảng Ninh) nhằm tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân tiếp cận chính sách.
Song song với việc phát triển đối tượng, ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết đã đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số để đảm bảo quyền lợi người tham gia. Đến nay, toàn ngành đã cung cấp 84 dịch vụ công trực tuyến, trong đó có 70 dịch vụ công toàn trình được tích hợp lên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Hệ thống đã xác thực hơn 100,2 triệu thông tin công dân với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và triển khai khám chữa bệnh bảo hiểm y tế bằng căn cước công dân gắn chip tại tất cả các cơ sở y tế trên toàn quốc. Bên cạnh đó, công tác chi trả lương hưu và trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng cho hơn 3,5 triệu người luôn được thực hiện kịp thời, đúng quy định.
Những nỗ lực đồng bộ từ hoàn thiện chính sách đến hiện đại hóa dịch vụ đã giúp bảo hiểm xã hội tự nguyện thực sự trở thành điểm tựa vững chắc, bảo vệ người lao động từ những cột mốc quan trọng của cuộc đời cho đến khi hết tuổi lao động./.
Bộ Chính trị thống nhất tăng lương mức cơ sở lên 2,53 triệu đồng từ ngày 1/7
Phó cục trưởng Cục Tiền lương và Bảo hiểm xã hội cho biết Đảng ủy Chính phủ báo cáo, Bộ Chính trị đã thống nhất điều chỉnh tăng mức lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng/tháng từ 1/7.
