Trong thời gian qua, các dự án hạ tầng giao thông tại Việt Nam đã nhận được nhiều sự hỗ trợ về kỹ thuật, đầu tư và chuyển giao công nghệ từ Nhật Bản. Minh chứng rõ nét nhất là hàng loạt dự án đường bộ, cầu và vận hành đường sắt đô thị, người Việt đã thi công, làm chủ được công nghệ.
Hiện nay, Nhật Bản đang hỗ trợ hợp tác kỹ thuật và hỗ trợ kinh tế tại hàng loạt các dự án hạ tầng giao thông tại Việt Nam như: cao tốc Bến Lức-Long Thành, tuyến Metro Hà Nội số 2 (Nam Thăng Long-Trần Hưng Đạo); Dự án xây dựng tuyến đường sắt đô thị Thành phố Hồ Chí Minh (tuyến 1: Bến Thành-Suối Tiên); Dự án tăng cường năng lực quản lý cho công ty đường sắt đô thị nhằm triển khai vận hành, khai thác tuyến đường sắt đô thị số 1 tại Thành phố Hồ Chí Minh; Dự án tăng cường năng lực đào tạo đường sắt đô thị cho trường Cao đẳng Đường sắt; Dự án hỗ trợ kỹ thuật xây dựng phổ biến bộ tiêu chuẩn cảng biển và đào tạo nâng cao năng lực quản lý, khai thác, bảo trì công trình cảng biển Việt Nam.
Riêng hợp tác hàng hải và logistics, JICA tiếp tục hỗ trợ Việt Nam trong xây dựng, nâng cấp cảng biển, logistics và cảng trung chuyển quốc tế, cũng như triển khai giai đoạn 2 của Dự án hỗ trợ kỹ thuật Tiêu chuẩn kỹ thuật cảng biển (2027-2030) hướng tới mô hình cảng xanh, cảng thông minh.
Theo lãnh đạo Bộ Xây dựng, trong suốt nhiều năm qua, Nhật Bản, thông qua JICA, luôn là nhà tài trợ ODA hàng đầu cho Việt Nam, đặc biệt trong các dự án hạ tầng trọng điểm. Tính đến nay, JICA đã hỗ trợ Việt Nam triển khai gần 70 dự án trong lĩnh vực xây dựng và giao thông, với tổng vốn hơn 10 tỷ USD, góp phần quan trọng thay đổi diện mạo hạ tầng quốc gia và nâng cao năng lực quản lý đô thị, môi trường.
Bộ Xây dựng cũng kỳ vọng các doanh nghiệp Nhật Bản thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực mà các doanh nghiệp có thế mạnh như: phát triển hệ thống giao thông công cộng tại các đô thị lớn; hệ thống gom hành khách cho các tuyến tàu điện đô thị; phát triển các phương tiện giao thông công cộng đồng bộ với phát triển đô thị và ứng phó với biến đổi khí hậu.
Đặc biệt, Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển hệ thống đường sắt đô thị tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và các đô thị lớn, song vẫn đối mặt với thách thức trong quy hoạch và khai thác không gian xung quanh các nhà ga. Do đó, Bộ Xây dựng mong muốn học hỏi kinh nghiệm của Nhật Bản trong việc phát triển năng động các đầu mối giao thông lớn (như ga metro, tàu điện, xe buýt nhanh BRT, trạm trung chuyển) làm tâm điểm để quy hoạch dân cư, nhà ở, văn phòng và các tiện ích thương mại với mật độ cao, thu hút người dân sử dụng giao thông công cộng, đồng thời tạo động lực phát triển kinh tế-xã hội đô thị mới.
Với lĩnh vực đường bộ, ông Bùi Quang Thái, Cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam đánh giá hợp tác trong lĩnh vực giao thông nói chung và đường bộ nói riêng giữa Việt Nam và Nhật Bản đang phát triển ngày càng sâu rộng, hiệu quả.
“Trong bối cảnh chuyển đổi số, biến đổi khí hậu và yêu cầu phát triển hạ tầng bền vững, việc tăng cường chia sẻ kinh nghiệm, chuyển giao công nghệ và thúc đẩy hợp tác kỹ thuật có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với cả hai bên,” ông Thái nói.
Ông Thái cũng khẳng định Cục Đường bộ Việt Nam đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác quản lý tài sản kết cấu hạ tầng giao thông, từng bước ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và bảo trì hệ thống đường bộ, trong đó xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý tài sản đường bộ, ứng dụng công nghệ số trong công tác bảo trì và định hướng phát triển hệ thống quản lý hạ tầng đồng bộ, hiện đại.
“Những kinh nghiệm của Nhật Bản về xây dựng cơ sở dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các công nghệ kiểm định hiện đại sẽ là những bài học quý để Việt Nam nghiên cứu, vận dụng phù hợp với điều kiện thực tiễn,” ông Thái tin tưởng.
Cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam đề nghị Nhật Bản tiếp tục tăng cường hợp tác trong đào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao công nghệ, nghiên cứu khoa học cũng như triển khai các dự án hợp tác trong thời gian tới, góp phần hiện đại hóa công tác quản lý đường bộ theo hướng thông minh, an toàn và bền vững./.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae
Tại hội đàm, hai nhà lãnh đạo nhất trí tăng cường tin cậy chính trị; duy trì trao đổi cấp cao và các cấp; thúc đẩy hợp tác trên các kênh Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội, giao lưu nhân dân.
