Mặc dù thanh tra, kiểm tra là việc làm thường xuyên của lực lượng thanh tra môi trường ở các địa phương, tuy nhiên hầu hết các vụ sai phạm lại được phát hiện bởi chính người dân, thông qua báo chí hoặc là “sự đã rồi.”

Điều này khiến dư luận đặt câu hỏi: Phải chăng năng lực của thanh tra môi trường còn hạn chế hay chưa thực sự làm hết trách nhiệm?

Đóng tại thôn An Tri, xã Bình Trung, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, Công ty Cổ phần Kim loại màu Bắc Bộ liên tục xả khói mù mịt gây ô nhiễm môi trường.

Anh Ngô Văn Ngữ từng là công nhân của công ty cho biết, bản thân anh và nhiều công nhân đã bị nhiễm độc chì nặng. Và mỗi khi có đoàn kiểm tra liên ngành công ty lại thông báo hết nguyên liệu hoặc mất điện nhưng thực tế không phải vậy.

Đây có lẽ cũng là lý do khiến công ty này hoạt động từ năm 2010, mặc dù năm nào cũng được thanh kiểm tra, song vào đầu năm 2017 mới phát hiện nhiều sai phạm nghiêm trọng ở đây. Đáng chú ý nhất là công ty chưa hề có giấy phép xả nước thải vào nguồn nước, khu vực lưu giữ chất thải rắn công nghiệp không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.

Theo thống kê của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong năm 2016 toàn quốc đã triển khai 2.017 cuộc thanh tra, kiểm tra đối với 7.975 tổ chức, cá nhân, thế nhưng chỉ xử phạt vi phạm hành chính 93 tỷ đồng với 2.896 tổ chức, cá nhân vi phạm.

Đây là một con số quá nhỏ so với những hậu quả mà ô nhiễm môi trường để lại. Điều này khiến dư luận không khỏi hoài nghi, phải chăng ngoài năng lực yếu kém, những người thực thi nhiệm vụ đã vì một lý do nào khác mà chưa làm hết trách nhiệm của mình, bỏ qua những sai phạm.