Chiều 21/10, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên, và Trợ lý Bí thư Thành ủy Hà Nội Lê Công Thành, đồng chủ trì Hội nghị phối hợp triển khai công tác bảo vệ môi trường trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Đột phá trong công tác bảo vệ môi trường
Theo Cục Môi trường, thời gian qua, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Thành ủy, Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội đã phối hợp chặt chẽ trong việc rà soát, đánh giá thực trạng và thống nhất các giải pháp trọng tâm nhằm cải thiện chất lượng môi trường Thủ đô. Trên cơ sở buổi làm việc giữa hai cơ quan, Thành ủy Hà Nội đã ban hành Thông báo kết luận số 248/TB-TU ngày 11/2/2026, xác định các nhiệm vụ, giải pháp cần tập trung triển khai.
Đến nay, nhiều nội dung đã được các cơ quan Trung ương hỗ trợ và Thành phố đã tích cực thực hiện, bước đầu tạo chuyển biến về cơ chế, chính sách và tăng cường các điều kiện phục vụ công tác bảo vệ môi trường.
Đơn cử là hoàn thiện cơ chế, chính sách và tăng cường phối hợp liên vùng. Ngày 28/7/2026, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XIV đã ban hành Kết luận số 75/KL-TW về bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới, trong đó đưa ra mục tiêu đến năm 2030 “các khu vực ô nhiễm môi trường nghiêm trọng được tập xử lý, phục hồi.” Đây là cơ sở quan trọng để bộ và Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội xây dựng và triển khai các chính sách quan trọng, đột phá trong công tác bảo vệ môi trường.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đã chủ động phối hợp, tham mưu đưa nội dung đặc thù vào Luật Thủ đô (được Quốc hội thông qua ngày 23/4/2026), trong đó giao Hà Nội giữ vai trò chủ đạo, điều phối cơ chế hợp tác vùng liên tỉnh về môi trường; phối hợp với Hà Nội và các tỉnh lân cận ký kết Quy chế phối hợp bảo vệ môi trường Vùng Thủ đô trong quản lý môi trường; tạo tiền đề để triển khai hệ thống kiểm soát nguồn thải đồng bộ toàn vùng.
Về tăng cường kiểm soát phát thải, nhất là từ hoạt động giao thông, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 13/2026/QĐ-TTg quy định lộ trình áp dụng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ.
Theo đó, từ ngày 1/7/2027, Hà Nội sẽ thực hiện lộ trình kiểm định và áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy, góp phần kiểm soát một trong những nguồn phát thải chính gây ô nhiễm không khí đô thị. Vừa qua, Hà Nội cũng đã phối hợp với cơ quan liên quan triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học E10 trên phạm vi toàn quốc từ ngày 1/6/2026.
Ngoài ra, bộ đã rà soát, hỗ trợ Hà Nội hoàn thiện cơ sở kỹ thuật phục vụ kiểm soát, cải thiện chất lượng không khí; có văn bản góp ý về quy mô, vị trí các nhà máy xử lý nước thải và hướng dẫn áp dụng quy chuẩn kỹ thuật về nước thải, góp phần tháo gỡ các khó khăn về kỹ thuật để đẩy nhanh tiến độ triển khai Đề án “Phát triển tổng thể hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải, phục vụ đa mục tiêu và bảo vệ môi trường bền vững” trên địa bàn Hà Nội…
Quyết tâm cải thiện môi trường Thủ đô
Đánh giá công tác phối hợp giữa hai bên đã góp phần tạo chuyển biến rõ nét trong công tác bảo vệ môi trường Thủ đô, song Thứ trưởng Lê Trọng Yên cũng thẳng thắn chỉ ra 4 “bài toán lớn” ở thành phố Hà Nội cần giải quyết là ngập lụt, ô nhiễm không khí, xử lý chất thải rắn và ô nhiễm các dòng sông.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ô nhiễm không khí tại thành phố Hà Nội là vấn đề lớn, tồn tại trong nhiều năm gần đây. Số liệu quan trắc của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho thấy từ năm 2022 đến 2025, ô nhiễm không khí tại khu vực “vùng Thủ đô” (Hà Nội và các tỉnh, thành phố lân cận) chưa có dấu hiệu giảm, tập trung chủ yếu là ô nhiễm bụi mịn (PM2.5).
Chất lượng nước các sông, hồ trên địa bàn Hà Nội nhìn chung đều thấp, nhiều khu vực bị ô nhiễm hữu cơ và dinh dưỡng, không đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước mặt. Các sông liên tỉnh chảy qua Hà Nội đã bị ô nhiễm gồm sông Nhuệ, sông Đáy, sông Cầu, sông Cà Lồ, sông Ngũ Huyện Khê, sông Bắc Hưng Hải. Các sông nội đô khác cơ bản đều đã hết khả năng tiếp nhận, nhất là 4 sông đang bị ô nhiễm nặng: Tô Lịch, Lừ, Sét, Kim Ngưu.
Đối với chất thải rắn sinh hoạt, Hà Nội vẫn còn tình trạng xuất hiện các chân rác trên hè phố; đốt rác thải gây ô nhiễm môi trường tại một số xã; nhiều phương tiện thu gom chưa đảm bảo vệ sinh môi trường gây mất vệ sinh môi trường, mỹ quan đô thị; thiếu cơ sở hạ tầng để thực hiện xử lý các loại rác thải sau phân loại; hệ thống cơ sở dữ liệu về chất thải rắn còn thiếu, chưa đồng bộ; còn tình trạng đổ rác thải phế thải không đúng nơi quy định.
Thời gian tới, Thứ trưởng Lê Trọng Yên cho biết Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục phối hợp với Hà Nội giải quyết các vấn đề về môi trường.
Hiện nay, đối với môi trường không khí, bộ đang hoàn thiện hồ sơ trình Thủ tướng thành lập Ban Chỉ đạo quốc gia về khắc phục ô nhiễm không khí để giải quyết các vấn đề liên ngành, liên vùng; đã trình Chính phủ dự thảo quyết định ban hành quy chế phối hợp, biện pháp quản lý chất lượng môi trường không khí liên tỉnh đối với tám tỉnh, thành phố miền Bắc.
Với môi trường nước, bộ đã triển khai đánh giá sức chịu tải và xây dựng kế hoạch quản lý chất lượng nước sông Hồng, sông Nhuệ - sông Đáy và hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải giai đoạn 2026-2030, dự kiến trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trong năm 2026; dự kiến công bố khả năng chịu tải của môi trường nước mặt tại các khu vực này, làm cơ sở để các địa phương xây dựng và triển khai các giải pháp bảo vệ, cải thiện chất lượng nguồn nước.
Với chất thải rắn, bộ sẽ hướng dẫn cụ thể việc triển khai các chính sách, các giải pháp giảm thiểu phát sinh chất thải, thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững; hướng dẫn thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn phù hợp với điều kiện hạ tầng của từng địa phương; sớm ban hành, cập nhật các hướng dẫn kỹ thuật đối với một số lĩnh vực còn thiếu.
Về phía Hà Nội, trợ lý Bí thư Thành ủy Lê Công Thành cho biết Hà Nội đã ban hành kế hoạch kiểm soát ô nhiễm, vấn đề cần tập trung là triển khai và giám sát thực hiện. Do đó, ông đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các đơn vị chuyên môn phối hợp với sở, ngành thành phố xây dựng giải pháp ứng phó hiệu quả với những tình huống khẩn cấp về môi trường có thể xảy ra.
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường, chia sẻ quy mô đô thị lớn, dân số đông khiến áp lực môi trường của Thủ đô ngày càng cao. Do vậy, thành phố xác định ô nhiễm là một trong những “điểm nghẽn” cần tập trung khắc phục. Thời gian qua, Hà Nội đã ban hành nhiều chỉ đạo, ký kết các quy chế phối hợp và triển khai dự án môi trường.
Thời gian tới, Hà Nội mong muốn Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục hỗ trợ các giải pháp trước mắt và lâu dài, nhất là những hướng đi mới như xử lý rác đã chôn lấp. Đại diện lãnh đạo thành phố Hà Nội khẳng định thành phố sẵn sàng thí điểm và mong muốn triển khai càng sớm càng tốt./.