Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) vừa có văn bản gửi các bộ, ngành, địa phương và hiệp hội liên quan, đề nghị phối hợp triển khai đồng bộ các giải pháp hỗ trợ thu mua, lưu thông và xuất khẩu quả vải trong niên vụ 2026, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu đã đề ra.
Ưu tiên thông quan, ngăn ùn tắc tại cửa khẩu
Đối với Cục Hải quan (Bộ Tài chính), Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) và Cục Cửa khẩu (Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng), Cục Xuất nhập khẩu đề nghị tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho công tác thông quan và kiểm dịch thực vật đối với các lô hàng quả vải xuất khẩu, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm thu hoạch.
Các đơn vị được yêu cầu chủ động bố trí đầy đủ nhân lực, trang thiết bị, ưu tiên xử lý nhanh các lô hàng quả vải tươi vốn dễ hư hỏng, tuyệt đối tránh để xảy ra tình trạng ùn tắc hàng hóa tại khu vực cửa khẩu.
Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cần tăng cường trao đổi thông tin với phía Trung Quốc để kịp thời cập nhật các quy định, yêu cầu mới liên quan đến kiểm dịch, tiêu chuẩn chất lượng và truy xuất nguồn gốc đối với mặt hàng quả vải xuất khẩu, giúp doanh nghiệp chủ động ứng phó.
Đối với Sở Công Thương các tỉnh biên giới phía Bắc, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị thường xuyên theo dõi, cập nhật tình hình xuất nhập khẩu và vận chuyển hàng hóa qua các cửa khẩu; phối hợp với ban quản lý khu kinh tế cửa khẩu và lực lượng chức năng để điều tiết phương tiện hợp lý, hạn chế ùn tắc.
Các địa phương cũng cần chủ động phát đi khuyến cáo cho doanh nghiệp, thương nhân về năng lực thông quan thực tế tại từng cửa khẩu, giúp các đơn vị lên kế hoạch thu hoạch, vận chuyển và giao nhận hàng hóa một cách phù hợp.
Đặc biệt, Cục Xuất nhập khẩu yêu cầu các địa phương bố trí đủ nhân lực, cơ sở vật chất, đơn giản hóa thủ tục hành chính và tiết giảm chi phí để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp trong việc đề nghị cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) đối với mặt hàng quả vải tươi.
Đa dạng hóa vận tải, kiên quyết chống ép giá nông dân
Đối với Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh và thành phố Hải Phòng, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị chỉ đạo doanh nghiệp chủ động trao đổi với đối tác Trung Quốc để điều tiết tiến độ giao hàng phù hợp; đồng thời đa dạng hóa hình thức vận chuyển, tăng cường khai thác tuyến đường sắt liên vận và đường hàng không nhằm giảm áp lực cho các cửa khẩu đường bộ.
Một nội dung được nhấn mạnh là yêu cầu các địa phương phối hợp với chính quyền cấp xã tổ chức thu mua quả vải bài bản, hiệu quả; kiên quyết ngăn chặn tình trạng mất trật tự, tranh mua, tranh bán hoặc tư thương ép giá người nông dân.
Hai địa phương này cũng được đề nghị đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ qua hệ thống phân phối trong và ngoài nước, các sàn thương mại điện tử và các thị trường xuất khẩu tiềm năng; đồng thời hướng dẫn doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở đóng gói nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, bao bì mẫu mã, an toàn thực phẩm và tiêu chuẩn kỹ thuật của thị trường nhập khẩu.
Hiệp hội Rau quả đẩy mạnh kết nối, hướng tới chế biến sâu
Đối với Hiệp hội Rau quả Việt Nam, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị tăng cường phối hợp với các địa phương, doanh nghiệp và hợp tác xã trong toàn bộ chuỗi từ sản xuất, thu mua, chế biến đến xuất khẩu quả vải; kịp thời phản ánh khó khăn, vướng mắc tới cơ quan chức năng để cùng tháo gỡ.
Hiệp hội được đề nghị chủ động cung cấp thông tin thị trường, nhu cầu nhập khẩu, quy định kỹ thuật và tiêu chuẩn kiểm dịch của các nước nhập khẩu; đẩy mạnh quảng bá thương hiệu vải thiều Việt Nam tại các hội chợ, triển lãm quốc tế và qua hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài.
Về chiến lược dài hạn, Cục Xuất nhập khẩu khuyến khích Hiệp hội vận động doanh nghiệp hội viên đầu tư nâng cao năng lực sơ chế, bảo quản, chế biến sâu và đóng gói; ứng dụng công nghệ trong truy xuất nguồn gốc, bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm./.