Hoạt động vận tải qua kênh đào Suez của Ai Cập đang phục hồi, với lượng tàu chở dầu tăng vượt mức bình quân trước khi xảy ra khủng hoảng Biển Đỏ năm 2023.
Tuy nhiên, theo chuyên trang kinh tế vùng Vịnh AGBI, sự hồi phục này chưa chắc chắn và phụ thuộc vào những yếu tố phát sinh từ xung đột khu vực.
Sự gia tăng lượng tàu chủ yếu xuất phát từ việc Saudi Arabia chuyển hướng xuất khẩu dầu qua Biển Đỏ và hoạt động vận chuyển dầu Nga sang Ấn Độ.
Cụ thể, dầu xuất khẩu từ Yanbu được vận chuyển về phía Bắc qua kênh đào Suez. Ở chiều ngược lại, dầu Nga từ các cảng tại Biển Đen và Baltic cũng đi qua Suez tới Ấn Độ, với tuyến đường ngắn hơn so với hành trình vòng qua Nam Phi.
Nếu xét về tổng trọng tải, số liệu hiện tại vẫn thấp hơn khoảng 1/3 so với trước khủng hoảng. Diễn biến này cho thấy sự phục hồi vận tải qua kênh đào Suez chưa đồng đều, chịu ảnh hưởng lớn từ những thay đổi trong tuyến vận tải do xung đột và các biện pháp trừng phạt.
Số liệu từ chuyên trang hàng hải Lloyd’s List cho biết, kênh đào Suez ghi nhận 1.338 lượt tàu qua lại trong tháng 10, tăng so với 1.228 lượt trong tháng 9 và 998 lượt cùng kỳ năm 2025. Tổng trọng tải tàu đạt 126 triệu tấn trọng tải toàn phần (DWT), tăng 18% so với tháng trước và 63% so với cùng kỳ năm ngoái.
Đáng chú ý, trọng tải tàu chở dầu thô đạt 47 triệu DWT trong tháng 10, cao hơn mức bình quân 44 triệu DWT/tháng trong giai đoạn từ tháng 1-11/2023, trước khi các cuộc tấn công của lực lượng Houthi nhằm vào tàu thuyền tại Biển Đỏ khiến nhiều hãng vận tải chuyển hướng đi vòng qua miền Nam châu Phi.
Tuy nhiên, số liệu trọng tải phản ánh khả năng chuyên chở của tàu, không đồng nghĩa với lượng dầu thực tế được vận chuyển, đồng thời bao gồm cả những tàu đang chạy không tải.
Bà Bridget Diakun, Giám đốc nghiên cứu và tình báo hàng hải của Lloyd’s List, cho biết lưu lượng qua Suez hiện ở mức cao nhất kể từ khi các cuộc tấn công tại Biển Đỏ bắt đầu, đặc biệt nhờ các tuyến vận tải container quay trở lại.
Trong khi đó, ông Richard Meade, Tổng biên tập Lloyd’s List, cho biết gần 40% lượt tàu chở dầu thô cỡ lớn qua kênh đào trong tháng 10 là tàu thuộc diện bị trừng phạt.
Trong khi đó, tại eo biển Hormuz, rủi ro về an ninh tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động vận tải. Theo Lloyd’s List Intelligence, số lượt tàu không có liên hệ với Iran đi qua eo biển này giảm còn 110 trong tuần từ ngày 19-25/10, so với 122 lượt tuần trước đó và mức bình quân 115 lượt/tuần trong tháng 9.
Tại cửa ngõ phía Nam Biển Đỏ là eo biển Bab al-Mandab, các tuyến vận tải container quay trở lại cũng là động lực chính thúc đẩy lưu lượng tàu. Tuy nhiên, Tổng Thư ký Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) Arsenio Domínguez cho biết các tàu có liên hệ với Saudi Arabia vẫn là đối tượng bị tấn công tại khu vực này và điều này có thể ảnh hưởng đến lượng tàu qua lại trong thời gian tới.
Theo các chuyên gia, hoạt động vận tải qua Suez nhìn chung đang khởi sắc, nhưng vẫn chịu tác động mạnh từ xung đột, trừng phạt và những rủi ro an ninh tại các tuyến hàng hải chiến lược./.