Tại Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10 diễn ra trưa 4/11, trả lời câu hỏi của báo chí về diễn biến lãi suất và định hướng điều hành trong thời gian tới, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà cho biết nhu cầu vốn phục vụ tăng trưởng kinh tế luôn ở mức cao. Trong khi đó, việc nhiều ngân hàng trung ương tăng lãi suất nhằm kiểm soát lạm phát đã tạo áp lực lên tỷ giá và công tác điều hành chính sách tiền tệ trong nước.
Trước tình hình này, Ngân hàng Nhà nước đã quyết liệt triển khai các giải pháp nhằm giảm mặt bằng lãi suất. Gần đây nhất, trong tháng Mười, Ngân hàng Nhà nước đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng tập trung nguồn lực, tiết giảm chi phí và chia sẻ lợi nhuận với khách hàng để tạo điều kiện giảm lãi suất.
Theo Phó Thống đốc, Ngân hàng Nhà nước đã yêu cầu các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng giảm 0,5 điểm phần trăm/năm đối với lãi suất tiền gửi niêm yết áp dụng cho các khoản tiền gửi mới, đồng thời tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất ở mức thấp. Đối với lãi suất cho vay, các tổ chức tín dụng được yêu cầu giảm từ 1,5-2 điểm phần trăm/năm đối với các khoản vay phục vụ sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.
Sau thời gian triển khai, các giải pháp bước đầu mang lại kết quả tích cực. Cụ thể, các ngân hàng thương mại nhà nước và ngân hàng thương mại nước ngoài đã giảm lãi suất tiền gửi niêm yết phổ biến khoảng 0,5 điểm phần trăm/năm. Trong khi đó, khối ngân hàng thương mại cổ phần giảm từ 0,5-0,75 điểm phần trăm/năm.
Phó Thống đốc nhấn mạnh việc điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi là tiền đề quan trọng để các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng tiếp tục giảm lãi suất cho vay theo đúng chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước.
Về lãi suất thực tế, đến cuối tháng Mười, lãi suất huy động đối với các khoản tiền gửi mới đã giảm khoảng 0,4 điểm phần trăm so với giữa tháng Mười. Cùng thời gian, lãi suất cho vay phát sinh mới giảm khoảng 0,2-0,5 điểm phần trăm.
Để tiếp tục hỗ trợ thanh khoản và nguồn vốn cho hệ thống các tổ chức tín dụng, Ngân hàng Nhà nước sẽ triển khai các công cụ điều hành như nghiệp vụ thị trường mở hằng ngày, tái cấp vốn và hoán đổi ngoại tệ lấy đồng Việt Nam.
Đáng chú ý, ngày 3/11, Ngân hàng Nhà nước đã thông báo triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ lấy đồng Việt Nam với kỳ hạn 6 tháng nhằm hỗ trợ nguồn vốn cho các tổ chức tín dụng trong thời gian tới.
Theo Phó Thống đốc, việc triển khai đồng bộ các giải pháp này sẽ giúp các tổ chức tín dụng có thêm nguồn vốn và thanh khoản, qua đó tạo điều kiện giảm mặt bằng lãi suất, góp phần thực hiện các mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong quý 4/2026 và đầu năm 2027.
Về định hướng điều hành thời gian tới, Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà cho biết Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục bám sát diễn biến kinh tế vĩ mô trong nước và quốc tế để điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững.
Trong đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ chủ động điều hành thanh khoản, bảo đảm cung ứng nguồn vốn cho thị trường nhằm hỗ trợ giảm mặt bằng lãi suất. Chính sách tỷ giá tiếp tục được điều hành linh hoạt, phù hợp với diễn biến thị trường quốc tế, quan hệ cung cầu ngoại tệ trong nước và các cân đối kinh tế vĩ mô đồng thời hỗ trợ tăng trưởng.
Đối với hoạt động tín dụng, Ngân hàng Nhà nước sẽ theo dõi sát diễn biến trong hai tháng cuối năm, bảo đảm dòng vốn tín dụng tập trung vào sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.
Cùng với đó, các tổ chức tín dụng tiếp tục được yêu cầu tiết giảm chi phí, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quy trình cấp tín dụng, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận vốn vay.
Riêng về lãi suất, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục chỉ đạo các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng quyết liệt thực hiện các giải pháp giảm cả lãi suất huy động và cho vay đồng thời có biện pháp xử lý đối với những tổ chức tín dụng không thực hiện đúng chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước.
Song song với đó, cơ quan điều hành tiếp tục triển khai các biện pháp hỗ trợ thanh khoản và nguồn vốn cho hệ thống tổ chức tín dụng, tạo điều kiện giảm mặt bằng lãi suất trong thời gian tới./.