Một báo cáo của Quốc hội Pháp công bố ngày 19/5 đã chỉ ra hàng loạt “sai sót” và “lỗ hổng” trong quản lý của cả doanh nghiệp lẫn cơ quan chức năng liên quan đến vụ sữa trẻ em nhiễm độc gây chấn động châu Âu hồi đầu năm nay.
Vụ việc bắt đầu từ cuối năm 2025 khi hàng chục lô sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh bị thu hồi tại hơn 20 quốc gia do nhiễm độc tố cereulide - một loại độc tố có thể gây rối loạn tiêu hóa ở trẻ nhỏ.
Điều đáng lo ngại là nhiều sản phẩm bị ảnh hưởng là sữa dành cho trẻ dưới 6 tháng tuổi, nhóm trẻ chủ yếu sống nhờ sữa.
Báo cáo được trình lên Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội Pháp sau nhiều tuần điều tra và gần 70 cuộc điều trần với đại diện các gia đình, hiệp hội, doanh nghiệp, bác sỹ và cơ quan y tế.
Theo báo cáo, dù chưa ghi nhận “tín hiệu y tế đáng lo ngại” đối với trẻ sơ sinh tại Pháp, vụ việc vẫn đặt ra câu hỏi lớn về việc áp dụng nguyên tắc phòng ngừa đối với các sản phẩm dành cho nhóm dân số đặc biệt dễ tổn thương.
Các nghị sỹ đặc biệt chỉ trích sự chậm trễ trong việc cảnh báo của các doanh nghiệp.
Báo cáo xác nhận tập đoàn Nestlé đã phát hiện dấu vết độc tố cereulide với “mức rất thấp” tại một nhà máy ở Hà Lan từ cuối tháng 11/2025 thông qua quy trình tự kiểm tra nội bộ.
Tuy nhiên, doanh nghiệp này không lập tức thông báo cho cơ quan chức năng mà tự tiến hành đánh giá nguy cơ sức khỏe trước khi đưa ra cảnh báo vào ngày 9 và 10/12/2025.
Theo kết quả điều tra, độc tố tiếp tục được phát hiện trong các sản phẩm sản xuất ở Đức, cho thấy mức độ ô nhiễm vượt ra ngoài phạm vi một nhà máy riêng lẻ.
Nestlé sau đó xác định nguồn gây nhiễm đến từ dầu ARA - một thành phần dinh dưỡng trong sữa trẻ em do công ty Cabio Biotech của Trung Quốc cung cấp.
Báo cáo cũng cho biết ngày 26/12/2025, Nestlé đã ngừng lưu hành các sản phẩm sản xuất tại nhà máy Boué ở miền Bắc nước Pháp nhưng không thông báo ngay cho giới chức.
Đến ngày 30/12, tập đoàn này mới cảnh báo các hãng sản xuất sữa trẻ em khác về nguy cơ nhiễm độc của dầu ARA, kéo theo các đợt thu hồi quy mô lớn tại châu Âu và nhiều nước trên thế giới đối với sản phẩm của Lactalis, Danone và nhiều doanh nghiệp khác.
Theo hai nghị sỹ phụ trách điều tra, một trong những nguyên nhân chính của cuộc khủng hoảng là việc độc tố cereulide hiện chưa có quy định kiểm soát cụ thể nên không nằm trong danh mục kiểm tra thường xuyên.
Báo cáo cũng chỉ ra những khó khăn trong việc bảo đảm an toàn thực phẩm trong bối cảnh chuỗi cung ứng nguyên liệu mang tính toàn cầu, trong khi năng lực kiểm tra của cơ quan quản lý còn hạn chế.
Ngoài ra, báo cáo cho rằng các doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ nguyên tắc phòng ngừa, đặc biệt khi không tiến hành thu hồi sớm toàn bộ các sản phẩm chứa nguyên liệu nghi nhiễm độc do lo ngại nguy cơ thiếu hàng trên thị trường.
Tính đến nay, các cơ quan y tế vùng tại Pháp đã ghi nhận 56 trường hợp liên quan, trong đó có 5 ca nhập viện có thể liên quan tới độc tố cereulide. Các trung tâm chống độc cũng ghi nhận hơn 300 trường hợp khai báo từ đầu năm 2026.
Giới chức tư pháp Pháp hiện mở điều tra về cái chết của 3 trẻ sơ sinh, dù trong 2 trường hợp đã loại trừ khả năng liên quan tới sữa nhiễm độc.
Để ngăn ngừa khủng hoảng tương tự trong tương lai, báo cáo đưa ra 14 khuyến nghị, trong đó có việc tăng cường kiểm tra độc lập đối với sữa trẻ em, siết chặt nghĩa vụ thông báo ngay khi phát hiện nguy cơ và tăng chế tài xử phạt đối với doanh nghiệp vi phạm. Các nghị sỹ cũng đề xuất đưa cơ chế quản lý sữa trẻ em tiến gần hơn với mô hình quản lý dược phẩm.
Báo cáo đồng thời kêu gọi tăng cường minh bạch thông tin đối với các vụ thu hồi sữa trẻ em, cải thiện hệ thống cảnh báo tiêu dùng của Pháp và xây dựng năng lực sản xuất nguyên liệu chiến lược tại châu Âu nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài./.
Bộ Y tế thông tin khẩn về việc thu hồi sữa a2 nhiễm độc tố
Cục An toàn thực phẩm (thuộc Bộ Y tế) vừa yêu cầu các địa phương khẩn cấp thu hồi ba lô sữa bột trẻ em a2 Platinum Premium USA do phát hiện nhiễm độc tố cereulide có thể gây nôn mửa.
