Thanh tra Chính phủ vừa ban hành Kết luận thanh tra số 709/KL-TTCP về việc chấp hành các quy định của pháp luật trong hoạt động mua bán, kinh doanh xăng dầu tại Công ty Cổ phần Thương mại Dầu khí Đồng Tháp (Petimex).
Theo kết luận, Thanh tra Chính phủ phát hiện nhiều sai phạm trong hoạt động kinh doanh xăng dầu, quản lý và sử dụng vốn, tài sản nhà nước tại Petimex.
Chuyển hồ sơ sang Công an với các nhóm vụ việc có dấu hiệu phạm pháp hình sự
Theo kết luận thanh tra, Petimex có vốn điều lệ 873,239 tỷ đồng, trong đó Nhà nước chiếm 98,63%. Giai đoạn 2022-2025, hoạt động kinh doanh xăng dầu của doanh nghiệp đóng góp ngân sách nhà nước 7.878 tỷ đồng. Tuy nhiên, qua thanh tra, Thanh tra Chính phủ xác định nhiều hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự liên quan đến hoạt động bán hàng, quản lý tài sản nhà nước và công tác kế toán.
Đáng chú ý, trong tháng 3/2026, Petimex bán 16,268 triệu lít xăng dầu dưới giá thành cho 14 khách hàng trước các kỳ điều hành giá xăng dầu, trái quy định, gây thiệt hại ước tính khoảng 58,433 tỷ đồng. Trong đó, riêng việc bán 5,9 triệu lít dầu diesel 0,001S cho Công ty Cổ phần Nhiên liệu Phúc Lâm gây thiệt hại khoảng 41,59 tỷ đồng, có dấu hiệu của tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo Điều 219 Bộ luật Hình sự.
Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ, tài liệu đến cơ quan điều tra xem xét, xử lý. Ngày 8/7/2026, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an thông báo chuyển kiến nghị khởi tố đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Tháp giải quyết.
Một sai phạm đáng chú ý khác là Petimex đã bán khoảng 185 triệu lít xăng dầu, tương đương 2.841,8 tỷ đồng, không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này có dấu hiệu của các tội trốn thuế, buôn lậu và vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng theo các Điều 200, 188 và 221 Bộ luật Hình sự. Hồ sơ vụ việc đã được chuyển đến cơ quan điều tra. Ngày 29/5/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Tháp có văn bản thông báo tiếp nhận kiến nghị khởi tố.
Bên cạnh các vụ việc đã chuyển hồ sơ, Thanh tra Chính phủ tiếp tục thu thập, phân tích tài liệu, đánh giá những hành vi khác có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự để cơ quan điều tra làm rõ.
Theo kết luận, từ ngày 27/1 đến ngày 24/2/2026, Petimex bán xăng dầu cho Công ty Phúc Lâm với giá thấp hơn giá bán được xác định tại thời điểm ký xác nhận 15 đơn đặt hàng, vi phạm quy chế bán hàng, gây thiệt hại ước tính khoảng 2,3 tỷ đồng.
Đáng chú ý, sau khi Đoàn thanh tra làm việc về đơn hàng ngày 6/3/2026, Tổng Giám đốc Petimex và lãnh đạo Phòng Kinh doanh đã bổ sung biên bản sửa đổi, bổ sung ký lùi ngày để gửi Đoàn thanh tra. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này vi phạm Luật Thanh tra năm 2025, có dấu hiệu của tội giả mạo trong công tác theo Điều 359 Bộ luật Hình sự.
Ngoài ra, Petimex thực hiện bán hàng tạm nhập tái xuất cho 6 đối tác nước ngoài thấp hơn chi phí kế toán, không đúng quy chế bán hàng và quy định về quản lý, sử dụng vốn nhà nước tại doanh nghiệp, gây thiệt hại ước tính khoảng 322 tỷ đồng.
Một vi phạm khác liên quan đến việc nâng định mức nợ cho Công ty Cổ phần Thương mại Dầu khí Cửu Long (PTC) qua các năm nhưng không có tài sản thế chấp, không có bảo lãnh ngân hàng, gây thiệt hại ước tính khoảng 86,188 tỷ đồng.
Cùng với đó, Hội đồng quản trị Petimex ban hành chính sách bán hàng cho phép khoản nợ của hai công ty con là Công ty Cổ phần Nhiên liệu Đồng Tháp và Công ty Cổ phần Nhiên liệu Tây Đô vượt quá giá trị tài sản bảo đảm, gây thiệt hại ước tính khoảng 1,408 tỷ đồng.
Các hành vi trên được Thanh tra Chính phủ đánh giá có dấu hiệu vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Đối với việc đầu tư, lắp đặt hệ thống đo mức, nhiệt độ và báo tràn tự động tại các bồn chứa, Thanh tra Chính phủ phát hiện Petimex không sử dụng thiết bị để theo dõi, quản lý lượng hàng nhập xuất theo quy định. Đơn vị lắp đặt không thực hiện kiểm định lần đầu trước khi đưa thiết bị vào sử dụng; cơ quan hải quan được giao nhiệm vụ cũng không kiểm tra, đối chiếu số liệu theo quy định. Thanh tra Chính phủ đánh giá các hành vi này có dấu hiệu của tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng theo Điều 360 Bộ luật Hình sự.
Nhiều vi phạm hành chính trong hoạt động kinh doanh xăng dầu
Ngoài các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, Thanh tra Chính phủ còn xác định nhiều vi phạm hành chính trong hoạt động kinh doanh xăng dầu của Petimex.
Cụ thể, tháng 3/2026, doanh nghiệp sử dụng hơn 4,2 tỷ đồng từ Quỹ Bình ổn giá xăng dầu để bù vào giá bán đối với 958.624 lít xăng dầu mua của thương nhân đầu mối khác khi không có chỉ đạo sử dụng quỹ, trái quy định. Hành vi này thuộc trường hợp bị xử phạt từ 240 triệu đồng đến 300 triệu đồng.
Trong quý 1/2026, Petimex có 28 ngày lượng xăng RON 95 tồn kho thấp hơn mức dự trữ lưu thông bắt buộc tối thiểu, thuộc trường hợp bị xử phạt từ 120 triệu đồng đến 140 triệu đồng.
Bên cạnh đó, tại Petimex và hai công ty con, trong tháng 3/2026 có những ngày lượng tồn kho xăng dầu vượt quá 150% so với mức trung bình của ba tháng liền kề, có ngày vượt đến 500%.
Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ các vi phạm hành chính đến Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp xử lý theo thẩm quyền.
Kiến nghị khắc phục bất cập trong cơ chế, chính sách liên quan
Từ kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công an, Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp thực hiện các nội dung nêu tại kết luận; giao Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và các địa phương đề xuất giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, khắc phục bất cập trong cơ chế, chính sách liên quan.
Đối với Bộ Công an, Thanh tra Chính phủ kiến nghị chỉ đạo cơ quan điều tra giải quyết các kiến nghị khởi tố đã chuyển, tiếp tục xem xét những hành vi có dấu hiệu tội phạm được nêu tại kết luận và thông báo kết quả giải quyết.
Đối với Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp, Thanh tra Chính phủ kiến nghị chỉ đạo rà soát, thanh tra, kiểm tra, làm rõ tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân và trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân liên quan; xử lý nghiêm nếu phát hiện sai phạm, đồng thời xử lý các vi phạm hành chính theo thẩm quyền.
Riêng Petimex, Thanh tra Chính phủ yêu cầu chủ động khắc phục tồn tại, hạn chế; tuân thủ pháp luật trong kinh doanh xăng dầu, quản lý, sử dụng vốn và tài sản nhà nước; đổi mới, nâng cao năng lực quản trị, điều hành, bảo đảm hiệu quả sử dụng vốn nhà nước./.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị xử lý vi phạm tại 23 dự án khu đô thị, nhà ở
Thanh tra Chính phủ chuyển hồ sơ vụ việc liên quan đến Dự án khu đô thị Văn Khê mở rộng (Usilk City) do Công ty cổ phần Sông Đà Thăng Long làm chủ đầu tư để Bộ Công an xem xét điều tra, xử lý.
