Sáng 28/9, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm 2 cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương cùng 63 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương về 9 tội danh gồm: Tàng trữ trái phép chất ma túy; Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy; Đưa hối lộ; Nhận hối lộ; Môi giới hối lộ; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Làm sai lệch hồ sơ vụ án; Đánh bạc; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Hội đồng xét xử gồm 5 người: 2 thẩm phán, 3 hội thẩm nhân dân, do thẩm phán Nguyễn Xuân Văn (Phó Chánh án Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội) làm chủ tọa phiên tòa. Hai kiểm sát viên của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội được phân công thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa.
Trong vụ án này, 2 cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương là Trần Văn Trường (sinh năm 1973) và Ngô Văn Vinh (sinh năm 1962, đã nghỉ hưu), Dương Văn Lương (sinh năm 1962, cựu Phó Viện trưởng) cùng 45 bị cáo khác là các cán bộ, lãnh đạo, bác sỹ, điều dưỡng, bảo vệ của Viện Pháp y tâm thần Trung ương và các bệnh viện tâm thần khác cùng bị Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội truy tố về các tội: Nhận hối lộ (theo quy định tại Điều 354 - Bộ luật Hình sự); Đưa hối lộ (theo quy định tại Điều 364 - Bộ luật Hình sự); Môi giới hối lộ (theo quy định tại Điều 365 - Bộ luật Hình sự); Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ (theo quy định tại Điều 356 - Bộ luật Hình sự); Tàng trữ trái phép chất ma túy (theo quy định tại Điều 249 - Bộ luật Hình sự); Đánh bạc (theo quy định tại Điều 321 - Bộ luật Hình sự).
Bị cáo Nguyễn Thị Mai Anh (sinh năm 1979, trú tại phường Thanh Xuân, Hà Nội) bị truy tố về 3 tội: “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” (theo quy định tại Điều 174 - Bộ luật Hình sự), “Đưa hối lộ” (theo quy định tại Điều 364 - Bộ luật Hình sự) và “Môi giới hối lộ” (theo quy định tại Điều 365 - Bộ luật Hình sự). Chồng của Mai Anh là Lê Văn Đông (tức Đông “Timo”, sinh năm 1978, trú tại phường Từ Liêm, Hà Nội) bị truy tố về 2 tội: “Tàng trữ trái phép chất ma túy” (theo quy định tại Điều 249 - Bộ luật Hình sự) và “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” (theo quy định tại Điều 255 - Bộ luật Hình sự).
15 bị cáo còn lại bị Viện Kiểm sát truy tố về các tội danh: Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Môi giới hối lộ, Đưa hối lộ, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Tàng trữ trái phép chất ma túy...
Tại phiên tòa, có mặt 46 người trên tổng số 70 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được triệu tập.
Nhiều hình thức mua chuộc, hối lộ cán bộ
Theo cáo trạng, năm 2014, Nguyễn Thị Mai Anh bị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội khởi tố bị can và tạm giam về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.” Quá trình điều tra, Cơ quan điều tra đã trưng cầu Viện pháp y Tâm thần Trung ương giám định pháp y tâm thần đối với Mai Anh.
Ngày 13/1/2016, Hội đồng giám định Viện pháp y Tâm thần Trung ương đã ban hành Kết luận giám định pháp y tâm thần đối với Mai Anh, kết luận: Trước, trong khi phạm tội và tại thời điểm giám định bị can bị hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Ngày 5/2/2016, Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội đã ra Quyết định áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh đối với Mai Anh tại Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1.
Quá trình bắt buộc chữa bệnh tại Bệnh viện Tâm thần Trung ương 1, Mai Anh đã bỏ trốn và tiếp tục phạm tội. Ngoài hành vi phạm tội bị khởi tố trên, Mai Anh còn bị nhiều Cơ quan điều tra khởi tố bị can về các hành vi phạm tội khác như: “Làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức,” “Gây rối trật tự công cộng”…
Sau khi phạm tội, ngày 16/10/2023, Mai Anh đã quay trở lại Viện pháp y tiếp tục chữa bệnh bắt buộc. Quá trình bắt buộc chữa bệnh tại Viện pháp y, Mai Anh đã mua chuộc, hối lộ một số lãnh đạo, cán bộ và nhân viên thuộc nhiều khoa, phòng của Viện pháp y bằng nhiều hình thức như: đưa tiền mặt hoặc chuyển tiền từ tài khoản ngân hàng của Mai Anh vào tài khoản ngân hàng của một số cán bộ, nhân viên; tổ chức cho một số lãnh đạo, cán bộ, nhân viên đi du lịch, nghỉ dưỡng... để tạo điều kiện cho Mai Anh tự do ra vào Viện trong thời gian chữa bệnh bắt buộc.
Ngoài ra, Mai Anh còn có hành vi đưa hối lộ cho lãnh đạo Viện để được bố trí phòng điều trị riêng (có lắp điều hòa, tủ lạnh) ở cùng với 2 con và người giúp việc.
Lê Văn Đông có hành vi tổ chức cho một số cán bộ, nhân viên của Viện và đàn em thân tín sử dụng trái phép chất ma túy trong thời gian chữa bệnh bắt buộc.
Đồng thời Đông còn có hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy tại nơi ở và buồng chữa bệnh bắt buộc của Đông tại Viện pháp y tâm thần Trung ương.
Can thiệp vào công việc nội bộ của Viện
Sau khi hối lộ, Mai Anh đã khống chế, câu kết, móc nối, chỉ đạo một số bác sỹ, điều dưỡng, hộ lý và bảo vệ của Viện để tạo điều kiện cho các bệnh nhân khác là các bị can, bị cáo và bị án đang chữa bệnh bắt buộc trốn khỏi Viện hoặc được ra vào Viện không bị thông báo đến cơ quan thụ lý.
Mai Anh và Lê Văn Đông đã tập hợp được một số đối tượng “đàn em” giúp sức cho Mai Anh trong việc nhận tiền của người nhà các bị can, bị án để “hướng dẫn” cho họ làm hồ sơ giả bệnh án, triệu chứng tâm thần để được các cơ quan tố tụng cho đi giám định tâm thần, đồng thời môi giới hối lộ, đưa hối lộ để Hội đồng giám định thuộc Viện pháp y tâm thần Trung ương hoặc Trung tâm giám định pháp y tâm thần khu vực Miền núi phía Bắc ra các kết luận giám định pháp y tâm thần không khách quan, không chính xác, không đúng tình trạng tâm thần để cho Mai Anh, Lê Văn Đông và các đối tượng khác trốn tránh hoặc giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.
Thậm chí, Mai Anh còn can thiệp vào công việc nội bộ của Viện để cho cán bộ, nhân viên có quan hệ thân thiết với mình được bổ sung vào quy hoạch lãnh đạo khoa, phòng, được tham gia các khóa đào tạo nghiệp vụ, được luân chuyển vị trí công tác thuận lợi cho việc giúp sức Mai Anh.
Liên quan đến vụ án này, cựu Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Trần Văn Trường đã nhận 4,6 tỷ đồng từ Mai Anh và một số đối tượng khác để ra kết luận giám định tâm thần cho 27 trường hợp là các bị can, bị cáo, bị án không đúng thực trạng bệnh. Mục đích của việc này là để các đối tượng được đi chữa bệnh bắt buộc, trốn tránh việc bị giam, giữ và thi hành án phạt tù.
Bên cạnh đó, bị cáo Trường còn nhận hơn 3,3 tỷ đồng từ cán bộ của viện để tuyển dụng một số cá nhân vào làm việc; nhận tiền từ Mai Anh để tạo điều kiện cho Mai Anh được ở phòng riêng cùng 2 con nhỏ và xin cho một số nhân viên của viện được đi học, chuyển khoa.
Tổng số tiền bị cáo Trường phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi nhận hối lộ là hơn 8 tỷ đồng. Trong đó, bị cáo hưởng lợi riêng 6,8 tỷ đồng.
Còn Mai Anh bị xác định đã đưa hối lộ hơn 1,5 tỷ đồng, môi giới hối lộ 6 tỷ đồng để làm sai lệch kết luận giám định và có hành vi lừa đảo chiếm đoạt 2,6 tỷ đồng.
Dự kiến, phiên tòa diễn ra trong 10 ngày./.
Vụ Viện Pháp y tâm thần TW: Triệu tập đại diện viện với tư cách người liên quan
Trong thời gian chữa bệnh bắt buộc tại Viện Pháp y tâm thần TW, Mai Anh hối lộ các cán bộ, nhân viên của Viện để họ bỏ qua các sai phạm; tạo điều kiện cho Mai Anh và các bệnh nhân khác tự do ra vào.