Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội vừa có báo cáo số852/BC-UBKHCNMT13 gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội kết quả làm việc, khảo sát tạitỉnh Đồng Nai về thực hiện di dời Khu công nghiệp Biên Hòa 1.
Theo Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, việc di dời Khu công nghiệp BiênHòa 1 là chủ trương đúng, nhằm bảo vệ môi trường của tỉnh Đồng Nai. Kế hoạch didời sẽ góp phần bảo vệ nguồn cung cấp nước sạch cho hạ du sông Đồng Nai; trongđó trực tiếp là các tỉnh Đồng Nai, Bình Dương, Bà Rịa-Vũng Tàu và Thành phố HồChí Minh. Về cơ bản, việc di dời này là một dự án gắn bảo vệ môi trường với pháttriển bền vững.
Chủ trương trên, theo đề xuất của tỉnh Đồng Nai tuy cần thiết, nhưng chưa cótiền lệ trong thực tế vì Việt Nam mới chỉ di dời một nhà máy, một cơ sở sảnxuất, chưa bao giờ di dời cả khu công nghiệp. Vì vậy, cần đặt vấn đề với vai tròcao hơn, cần có sự tính toán cẩn trọng hơn với lộ trình hợp lý và cần có quyếttâm chính trị lớn để thực hiện.
Khu công nghiệp Biên Hòa 1 hiện có 107 doanh nghiệp với 26.000 công nhân làmviệc. Theo tính toán ban đầu, nếu tính cả gia đình của công nhân, tổng số có thểlên tới khoảng 100.000 người. Do đó, khi di dời cần tính toán thật kỹ, không đểảnh hưởng quá lớn tới người lao động và gia đình họ.
Ngoài ra, các doanh nghiệp chuyển đến địa điểm mới cần được tạo điều kiện thuậnlợi về mọi mặt để tiếp tục phát huy thế mạnh về sản phẩm, đổi mới công nghệ, táicấu trúc sản xuất, bảo vệ thương hiệu của doanh nghiệp (nhiều doanh nghiệp đãtạo được thương hiệu mạnh như Bibica, Vina café...).
Từ thực tế trên, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường kiến nghị Ủy banThường vụ Quốc hội cần xem xét việc di dời Khu công nghiệp Biên Hòa 1 là dự áncó tầm quốc gia vì có ảnh hưởng đến sự phát triển của vùng kinh tế trọng điểmphía Nam và khu vực Đông Nam Bộ; thống nhất chủ trương cho phép thực hiện cơ chếđặc biệt của việc di dời Khu công nghiệp Biên Hòa 1 với giải pháp và lộ trìnhphù hợp.
Cũng theo Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Tài nguyênvà Môi trường, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính nhất trí với chủ trương di dời.Song Bộ Công Thương lưu ý tỉnh Đồng Nai là khu công nghiệp Biên Hòa 1 liên quanđến lĩnh vực công nghiệp đặc thù, một số nhà máy có máy móc, thiết bị lớn. Đểđảm bảo tính khả thi của đề án, Bộ Công thương đề nghị Đồng Nai bổ sung các giảipháp cụ thể để hỗ trợ các cơ sở này. Về chính sách tiền sử dụng đất, Bộ Tàichính đề nghị cân nhắc việc miễn toàn bộ tiền sử dụng đất vì đây là dự án mangtính chất kinh doanh, thương mại.
Báo cáo của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường nêu rõ mỗi ngày, đêm cácdoanh nghiệp đang hoạt động tại Khu công nghiệp Biên Hòa 1 xả hơn 9.000m3 nướcthải, trong đó có 7.900m3 xả trực tiếp ra sông Đồng Nai. Tại cống xả tập trungcủa khu công nghiệp này, nhiều chỉ tiêu ô nhiễm nước vượt quá quy chuẩn cho phépnhư colifom vượt 11,66 lần; Fe, E.Coli và N-NH4 vượt hơn 2 lần.
Vấn đề ô nhiễm tại các doanh nghiệp cũng khá nghiêm trọng, các chỉ số COD (nhucầu oxi hóa học) của Công ty cổ phần Codona vượt 9 lần, Công ty đường Biên Hòavượt 23 lần. Tình trạng ô nhiễm môi trường do khu công nghiệp gây ra ảnh hưởngđến 20 triệu dân khu vực Đông Nam Bộ.
Trước đó, ngày 8/7, thực hiện chỉ đạo của Quốc hội, Ủy ban Khoa học, Công nghệvà Môi trường Quốc hội cùng các bộ, ngành đã làm việc với lãnh đạo tỉnh ĐồngNai, các doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Biên Hòa 1, khảo sát địa điểm xả nướcthải, tiếp xúc với dân cư trong khu công nghiệp. Đoàn cũng đã khảo sát Khu côngnghiệp Giang Điền - nơi tiếp nhận các doanh nghiệp di dời từ Biên Hòa 1./.
Công Phong (TTXVN)