Những năm qua, tỉnh Điện Biên xác định đào tạo nghề gắn với giải quyết việc làm là một trong những giải pháp trọng tâm, mang tính đột phá để giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Là một trong số hàng chục nghìn người dân tộc thiểu số ở tỉnh Điện Biên đã tham gia lớp đào tạo nghề ngắn hạn (3 tháng) được tổ chức tại địa phương, anh Lò Văn Biến ở xã Mường Ảng (tỉnh Điện Biên) đã có thêm kiến thức để tự tạo việc làm cho bản thân và người trong gia đình bằng việc mở rộng diện tích trồng cây càphê.
Anh cho biết thêm trước đây, chúng tôi chỉ biết chăm sóc cây trồng theo tập quán, kinh nghiệm truyền từ đời này sang đời khác nên năng suất không cao, cây trồng dễ bị sâu bệnh. Nhưng khi tham gia khóa học trong thời gian 3 tháng, được giảng viên hướng dẫn cách trồng, chăm cây và cách phát hiện bệnh cho cây để chủ động chăm sóc theo từng giai đoạn, chu kỳ; đồng thời được thực hành trên vườn cây càphê tại huyện, anh Biến và hơn 200 người lao động địa phương đã tiếp nhận nhiều kiến thức bổ ích, thiết thực.
Anh phấn khởi cho biết: "Chúng tôi biết cách chăm sóc cây theo từng giai đoạn sinh trưởng; biết phát hiện sâu bệnh trên cây càphê theo từng mùa và biết cách bón phân tăng đề kháng cho cây. Điều đó, giúp chúng tôi tự tin ở khả năng trồng, chăm sóc và mở rộng diện tích."
Thông tin về việc triển khai dạy nghề, đào tạo nghề ngắn hạn theo địa chỉ cho nông dân, ông Nguyễn Thanh Sơn, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo Điện Biên cho biết chú trọng đào tạo nghề theo địa chỉ, giai đoạn từ ngày 1/9/2024- 31/5/2025, toàn tỉnh có 6.621 người được đào tạo nghề theo các hệ, trong đó, cao đẳng 381 người, trung cấp 1.156 người, sơ cấp và đào tạo dưới 3 tháng 5.084 người. Tỷ lệ tốt nghiệp đối với hệ đào tạo chính quy đạt trên 90%; đối với trình độ sơ cấp và đào tạo dưới 3 tháng đạt 100%.
Riêng địa bàn huyện Nậm Pồ (cũ) trong 6 tháng đầu năm 2025 đã tổ chức 8 lớp đào tạo nghề sơ cấp (gồm 2 nghề chính là xây dựng và may mặc) theo nhu cầu người học, bởi vậy các lớp học đều nhận được sự quan tâm và tham gia tích cực của người dân.
Riêng bản Nậm Nhừ Con, xã Nà Hỳ có 35 phụ nữ dân tộc H'Mông tham gia lớp học nghề dệt thủ công truyền thống, cắt may, tạo mẫu và giới thiệu sản phẩm sau đó nhiều người đã được tuyển dụng làm công nhân may trong các nhà máy lớn, khu công nghiệp ở Bắc Ninh, Hải Dương. Chị Thào Thị Sơ, học viên lớp may, chia sẻ: “Trước đây chị em chỉ biết may vá phục vụ gia đình. Sau khóa học, chúng tôi đã tự tin hơn, có thể nhận may theo đơn hàng. Nhiều người còn bán được sản phẩm tại chợ phiên, tăng thêm thu nhập.”
Những lớp học nghề nhỏ nhưng mang lại tác động xã hội lớn: không chỉ dạy nghề mà còn giúp phụ nữ dân tộc thiểu số tự tin, chủ động trong phát triển kinh tế gia đình, một bước tiến đáng kể trong thực hiện bình đẳng giới ở vùng cao.
Một trong những điểm nhấn nổi bật của Điện Biên là liên kết chặt chẽ giữa đào tạo nghề và giải quyết việc làm. Tỉnh đã chỉ đạo các ngành chức năng tăng cường tư vấn, giới thiệu việc làm cho người học sau khi tốt nghiệp; đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã phối hợp tiếp nhận lao động qua đào tạo.
Ở chiều ngược lại, nhiều mô hình sản xuất nhỏ, tổ hợp tác, hợp tác xã nông nghiệp cũng được hình thành, tạo việc làm tại chỗ cho người dân. Các chương trình vay vốn tạo việc làm, duy trì và mở rộng sản xuất được triển khai đồng bộ, giúp người dân sau học nghề có điều kiện khởi nghiệp, phát triển kinh tế gia đình.
Đặc biệt, tỉnh Điện Biên tăng cường khảo sát nhu cầu sử dụng lao động của doanh nghiệp, từ đó điều chỉnh cơ cấu ngành nghề đào tạo. Cách làm này giúp quá trình đào tạo, tuyển dụng, sản xuất hình thành chuỗi giá trị khép kín, bảo đảm người học có thể làm việc ngay, doanh nghiệp có nguồn nhân lực phù hợp, còn địa phương thì phát triển ổn định.
Những kết quả trên cho thấy, công tác đào tạo nghề gắn với giải quyết việc làm ở Điện Biên đang từng bước đi vào chiều sâu, tạo nền tảng vững chắc để tỉnh hướng tới phát triển kinh tế-xã hội toàn diện, bền vững, góp phần thực hiện thắng lợi Chương trình Mục tiêu quốc gia 1719 trên địa bàn./.