Ngành chức năng tỉnh Lâm Đồng đang triển khai nhiều giải pháp để chủ động ứng phó với nguy cơ hạn hán và thiếu hụt nguồn nước do ảnh hưởng của El Nino năm 2027, vốn được dự báo sẽ có cường độ mạnh và khốc liệt.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng vừa có văn bản đề nghị Ủy ban Nhân dân các xã, phường, đặc khu rà soát, đánh giá nhu cầu sử dụng nước và khả năng bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất cây trồng trên địa bàn.
Trên cơ sở đó, tổng hợp những diện tích có nguy cơ bị ảnh hưởng do thiếu nước đối với các loại cây trồng và xây dựng kế hoạch sản xuất và chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp, chủ động thích ứng với ảnh hưởng của El Nino năm 2027.
Để chủ động hơn trong tích trữ, Sở đã rà soát, tổng hợp và đánh giá lưu lượng nước trên lưu vực hai con sông chính là sông Đồng Nai và sông Sêrêpốk. Hiện đang trong thời điểm mùa mưa, tuy nhiên lượng mưa trong tháng 10/2026 ở Lâm Đồng sụt giảm nghiêm trọng so với cùng kỳ.
Trên địa bàn tỉnh, từ ngày 10/10/2026 đến nay chỉ có mưa rải rác, lượng mưa trung bình ngày phổ biến dưới 10 mm khiến lưu lượng nước về các hồ thủy điện lớn rất thấp và có nguy cơ giảm mạnh trong thời gian tới đây.
Điển hình như hồ Đại Ninh (xã Ninh Gia) có lưu lượng nước về hồ trung bình tháng 10 đạt gần 45m³/s, thấp hơn khoảng 14% so với trung bình nhiều năm. Hồ Đơn Dương (xã D'Ran) có lưu lượng nước về hồ trung bình ngày khoảng 13-15m³/s và hiện chỉ đạt 65% dung tích toàn bộ hồ chứa.
Hồ Đồng Nai 3 (xã Quảng Khê và xã Tà Đùng) có mực nước ngày 28/10/2026 là 586,38 m (mực nước dâng bình thường 590,0 m), tức chỉ đạt 89% dung tích toàn bộ hồ chứa…
Ngoài nhiệm vụ tích nước để phát điện, đảm bảo an ninh năng lượng, các hồ thủy điện lớn nêu trên còn có vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh nguồn nước đối với các tỉnh thành thuộc lưu vực sông Đồng Nai (bao gồm: Lâm Đồng, Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh), cũng như chuyển nước lưu vực qua tỉnh Khánh Hòa.
Đối với lưu vực sông Sêrêpốk, kể từ đầu mùa lũ năm 2026 đến nay, trên lưu vực đã xuất hiện mưa nhưng chưa gây lũ trên sông. Đến tháng 10/2026, một số hồ chứa thủy điện, thủy lợi lớn, điển hình như hồ Buôn Tua Srah (xã Nam Ka, tỉnh Đắk Lắk và xã Quảng Phú, tỉnh Lâm Đồng), hồ Krông Búk Hạ (xã Ea Phê, tỉnh Đắk Lắk) chỉ tích được từ khoảng 80% so với dung tích thiết kế.
Hiện trên lưu vực có 38/62 hồ thủy lợi có dung tích từ 1 triệu m3 trở lên mới tích được trên 70% so với dung tích thiết kế. Thêm nữa, dòng chảy các tháng đầu mùa lũ (tháng 8-9) tại hầu hết các sông, suối trên lưu vực thấp hơn cùng kỳ năm 2025 từ 12-34% và thấp hơn cùng kỳ trung bình nhiều năm từ 5-28%.
Trường hợp có nguy cơ thiếu hụt nguồn nước trên sông, suối, hồ chứa, các địa phương phải xây dựng kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng, mùa vụ phù hợp; trong đó, mạnh dạn cắt giảm diện tích canh tác đối với các khu vực có nguy cơ thiếu nước tưới, đặc biệt đối với khu vực nằm ngoài phạm vi cấp nước của hồ chứa thủy lợi, thủy điện và khu vực thuộc phạm vi tưới của hồ thủy lợi được dự báo có nguy cơ hạn hán, thiếu nước - Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng thông tin.
Theo ghi nhận của phóng viên tại một số xã phía Tây tỉnh Lâm Đồng, khoảng một tuần nay, nhiều hộ dân đã phải bơm tưới nước cho vườn càphê, hồ tiêu… sau khoảng 2 tuần trời không mưa.
Theo một số hộ dân, nguyên nhân chính là do thời tiết nắng hạn bất thường, trong khi càphê đang trong giai đoạn nuôi quả và khoảng gần 1 tháng nữa mới vào vụ thu hoạch chính thức. Đây là hiện tượng hiếm gặp trong nhiều năm trở lại đây./.