Nằm e ấp dưới chân núi, thôn Tà Là Cáo, xã Sính Phình, tỉnh Điện Biên từ lâu đã được biết đến là nơi lưu giữ những nét đẹp nguyên sơ của văn hóa dân tộc Mông. Trong những năm gần đây, nhờ vào sự quan tâm của Đảng và Nhà nước thông qua các Chương trình Mục tiêu Quốc gia, nghề thêu ren và dệt thổ cẩm truyền thống nơi đây đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ. Không chỉ đơn thuần là để mặc, những sản phẩm thổ cẩm giờ đây đã trở thành hàng hóa có giá trị kinh tế cao, mang lại sinh kế bền vững cho đồng bào, đồng thời khẳng định sức sống mãnh liệt của một làng nghề đang được hồi sinh.
Đến với Tà Là Cáo, hình ảnh những người phụ nữ Mông bên khung cửi hay những tấm vải đen tuyền được thêu tỉ mỉ bởi những đường chỉ đỏ, xanh rực rỡ đã trở nên quen thuộc. Dưới bàn tay khéo léo của các bà, các mẹ và cả những thế hệ trẻ, những bông hoa thêu nhiều màu sắc, những chiếc vòng tay hạt cườm xinh xắn hay những bộ trang phục truyền thống với chiếc váy xếp ly đặc trưng đang dần khẳng định được chỗ đứng trên thị trường. Những sản phẩm này không chỉ mang đậm bản sắc văn hóa của người Mông mà còn thể hiện sự sáng tạo, tỉ mỉ và tâm huyết của người làm nghề.
Để có được diện mạo như ngày hôm nay, không thể không nhắc đến vai trò tiên phong của những người phụ nữ tâm huyết với nghề. Bà Giàng Thị Mẩy, đại diện Hợp tác xã Giàng Thị Mẩy, người đã gắn bó cuộc đời mình với việc thêu ren và dệt thổ cẩm, chia sẻ: “Ngày trước, chúng tôi làm ra sản phẩm chủ yếu để phục vụ gia đình và bà con trong bản. Nhiều lúc cũng lo lắng vì đầu ra bấp bênh, lớp trẻ dần xa rời nghề vì thu nhập không đủ trang trải cuộc sống. Nhưng nhờ có sự hỗ trợ từ các chương trình chính sách của Nhà nước, Hợp tác xã của chúng tôi đã được thành lập, tạo điều kiện để chị em phụ nữ cùng nhau sản xuất, học hỏi và tìm kiếm thị trường. Chúng tôi rất tự hào khi những sản phẩm do chính tay mình làm ra được công nhận là sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu, được đưa đi giới thiệu tại các hội chợ và thu hút được du khách gần xa.”
Lời tâm sự của bà Mẩy cũng phản ánh chân thực về chặng đường nỗ lực của chính quyền địa phương và bà con nhân dân nơi đây. Minh chứng rõ nét nhất chính là những tấm Bằng công nhận được treo trang trọng tại trụ sở Hợp tác xã. Năm 2019, sản phẩm "Bộ trang phục nữ dân tộc H'Mông" đã vinh dự được Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên chứng nhận là Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh.
Tiếp nối thành công đó, đến năm 2021, Ủy ban nhân dân huyện Tủa Chùa tiếp tục chứng nhận các sản phẩm "Bộ quần áo nam nữ dân tộc H'Mông", "Bộ áo váy nữ dân tộc H'Mông" và "Sản phẩm khăn mùi xoa" là sản phẩm tiêu biểu cấp huyện. Đặc biệt, vào ngày 13/12/2024, Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên đã chính thức công nhận "Nghề truyền thống Thêu ren, dệt thổ cẩm dân tộc Mông" tại thôn Tà Là Cáo, xã Sính Phình, huyện Tủa Chùa. Đây là sự ghi nhận to lớn đối với những giá trị văn hóa độc đáo và nỗ lực không ngừng nghỉ của đồng bào nơi đây.
Những tấm bằng khen không chỉ là niềm tự hào mà còn là "tấm vé" thông hành để các sản phẩm thổ cẩm Tà Là Cáo vươn xa hơn. Các sản phẩm từ hoa thêu, túi xách cho đến trang phục truyền thống ngày càng đa dạng về mẫu mã, đáp ứng được thị hiếu của du khách.
Đến với Tà Là Cáo, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng Tây Bắc mà còn được tận mắt chứng kiến quá trình tạo ra những tác phẩm nghệ thuật từ những sợi chỉ nhỏ bé. Hình ảnh những người phụ nữ Mông bên những tấm vải đen, tỉ mẩn thêu từng đường kim mũi chỉ đã trở thành một điểm nhấn văn hóa thu hút khách du lịch, mở ra cơ hội phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn văn hóa.
Việc phát triển nghề truyền thống không chỉ giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho hàng trăm hộ gia đình mà còn góp phần thực hiện hiệu quả các mục tiêu xóa đói giảm nghèo tại địa phương. Quan trọng hơn, nó tạo ra một môi trường để thế hệ trẻ hiểu và thêm yêu văn hóa dân tộc mình, từ đó tự nguyện tiếp nối và gìn giữ những giá trị quý báu của cha ông.
Hình ảnh các bạn trẻ miệt mài bên những tấm vải thổ cẩm là minh chứng cho thấy sức sống của nghề đang được trao truyền một cách bền bỉ.
Có thể khẳng định, sự thành công của nghề thêu ren, dệt thổ cẩm tại thôn Tà Là Cáo hôm nay là kết quả của sự hòa quyện giữa nỗ lực nội tại của đồng bào và sự hỗ trợ đắc lực từ các chính sách Mục tiêu Quốc gia. Đây là một mô hình mẫu mực về việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển kinh tế, góp phần xây dựng nông thôn mới ấm no, hạnh phúc. Với đà phát triển này, những bông hoa thêu rực rỡ của đồng bào Mông Tà Là Cáo sẽ tiếp tục tỏa sáng, mang theo cả niềm tự hào và khát vọng vươn lên của phụ nữ vùng cao Điện Biên.