Những năm gần đây, nhiều hộ dân ở khu dân cư cầu Cao (xã Vũ Sơn, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình cũ, nay là tổ dân phố Lam Sơn, phường Trần Lãm, tỉnh Hưng Yên) vướng vào tình cảnh trớ trêu, có "sổ đỏ" trong tay vẫn làm nhà sai vị trí hoặc muốn làm nhà kiên cố cũng không được, muốn chuyển nhượng cũng không thể, muốn lên tầng cũng không xong.
Những hộ dân này rất bức xúc, đã nhiều lần gửi đơn thư đề nghị can thiệp lên các cấp chính quyền của tỉnh Hưng Yên nhưng đến nay quyền lợi chính đáng này của người dân vẫn chưa được giải quyết xong.
Có "sổ đỏ" cũng... như không
Ông Trần Xuân Đình kể, năm 2020, gia đình ông mua một lô đất quy hoạch ở khu dân cư cầu Cao (xã Vũ Sơn, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình cũ, nay là tổ dân phố Lam Sơn, phường Trần Lãm, tỉnh Hưng Yên).
Đến năm 2021, ông Đình báo cáo chính quyền xã Tây Sơn (trước đó là xã Vũ Sơn và nay là phường Trần Lãm) để được làm nhà kiên cố. Khi đó, cán bộ địa chính xã Tây Sơn hướng dẫn ông phải xác định vị trí lô đất theo tọa độ ghi trong "sổ đỏ" trước khi xây nhà.
Ông Đình làm theo, thuê đơn vị đo đạc về tiến hành xác định vị trí lô đất của gia đình theo tọa độ ghi trong "sổ đỏ" thì phát hiện lô đất thực tại gia đình ông dự kiến xây nhà bị lệch xa hơn 12m so với tọa độ. Lô đất đúng theo tọa độ ghi trong "sổ đỏ" của gia đình ông đã có người khác làm nhà ở.
Ông Đình đã báo ngay việc này với chính quyền xã Tây Sơn và đề nghị can thiệp giải quyết.
Ông Đình được cán bộ địa chính xã Tây Sơn giải thích, trước đây, Ủy ban Nhân dân xã Vũ Sơn được huyện Kiến Xương cho làm dự án phân lô, đấu giá đất khu dân cư này với một dãy 20 lô đất.
Đấu giá xong, người dân đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính với chính quyền và huyện Kiến Xương đã giao "sổ đỏ" cho người dân. Nhưng khi đó, chính quyền xã vẫn không giải phóng được mặt bằng của một hộ dân ở giữa dãy đất này.
Để có đủ đất giao cho những người dân đã có "sổ đỏ," chính quyền xã Vũ Sơn khi đó đã "đẩy" nửa dãy với hơn chục lô đất về phía Bắc, phía cầu Cao, dẫn đến hơn chục hộ dân nhận đất do chính quyền xã giao đều sai vị trí so với vị trí có tọa độ ghi trong "sổ đỏ," trong đó có lô đất của gia đình ông Đình...
Rắc rối là vậy, song nhu cầu làm nhà cấp bách, năm đó, gia đình ông Đình chỉ được chính quyền xã đồng ý cho làm nhà tạm tại vị trí đất thực địa.
Nghe ông Đình kể về việc này, lúc đầu anh Vũ Văn Mộc (hàng xóm của ông Đình) không tin mà cho rằng, nếu sai lệch thì chỉ xảy ra ở lô đất nhà ông Đình.
Bởi lẽ từ năm 2014, trực tiếp trúng đấu giá lô đất, anh Mộc đã nộp tiền đầy đủ và năm 2015, gia đình anh được chính quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lô đất trúng đấu giá.
Là người đầu tiên làm nhà ở kiên cố tại khu dân cư này, trước khi xây nhà, anh Mộc đã cẩn thận mời đại diện chính quyền xã, địa chính, tư pháp xã đến thực địa xác nhận vị trí lô đất để anh làm nhà.
Hai bên hàng xóm giáp ranh cũng được anh Mộc mời ra xác nhận, thống nhất ranh giới đất với nhà anh... Và anh Mộc làm nhà kiên cố ở từ đó đến nay hơn chục năm ổn định.
Đến năm 2025, anh và nhiều người hàng xóm được phường Trần Lãm mời lên làm việc về vấn đề này, anh mới tin nhà anh hiện tại cũng bị sai lệch so với vị trí tọa độ ghi trong "sổ đỏ" hơn 12m.
Nhà chị Trần Lan Anh, giáp ranh với nhà anh Mộc cũng cùng cảnh ngộ. Vị trí nhà hiện tại của gia đình chị cũng bị sai lệch so với vị trí tọa độ ghi trong "sổ đỏ."
Chị Anh cho biết năm 2016, chị làm nhà, từ đó đến nay các con lớn dần. Năm 2025, gia đình chị có kế hoạch làm thêm tầng hai để tiện cho sinh hoạt và cuộc sống hằng ngày nhưng lại xảy ra việc sai lệch vị trí lô đất, khiến kế hoạch này không thể thực hiện.
Biết Nhà nước đang đẩy mạnh triển khai việc chuẩn hóa dữ liệu đất đai, chị Lan Anh mong được các cấp chính quyền quan tâm giải quyết rõ ràng sự việc, để nhà chị được chuẩn hóa dữ liệu đất đai đúng vị trí đất, để yên tâm ổn định cuộc sống.
Bà Phạm Thị Hà cũng có lô đất ở cùng khu dân cư này cho biết, năm 2018, bà mua một lô đất ở đây. Năm 2023, bà không còn nhu cầu sử dụng nên đã đồng ý bán lô đất này và người mua đã đặt cọc tiền với điều khoản sau một năm bà Hà hoàn tất các thủ tục chuyển nhượng sẽ trả đủ số tiền còn lại.
Tuy nhiên sau một năm, đến năm 2024, bà Hà vẫn không thể làm được thủ tục chuyển nhượng lô đất này do bị sai lệch vị trí so với tọa độ "sổ đỏ". Bà Hà rất bức xúc bởi chẳng những không bán được đất, bà còn phải đền cho bên mua cả trăm triệu đồng tiền lãi suất của số tiền đặt cọc. Bà Hà than thở rằng "có sổ đỏ như này cũng không làm được gì!".
Giao đất khi mặt bằng chưa sạch
Qua rà soát ban đầu của Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị (phường Trần Lãm, tỉnh Hưng Yên), năm 2013, Ủy ban Nhân dân huyện Kiến Xương phê duyệt quy hoạch khu đất mở rộng dân cư xã Vũ Sơn tại khu dân cư cầu Cao nói trên, với 20 lô đất có diện tích gần 2.000m2.
Năm 2014, Ủy ban Nhân dân huyện Kiến Xương cho phép Ủy ban Nhân dân xã Vũ Sơn phối hợp với Trung tâm Dịch vụ bán đấu giá tài sản tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất đối với 20 lô đất này.
Các hộ gia đình, cá nhân trúng đấu giá quyền sử dụng đất đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính và được Ủy ban Nhân dân huyện Kiến Xương cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 22/9/2015 và tổ chức giao đất ngoài thực địa. Tuy nhiên, do phát sinh việc một hộ dân chưa chấp hành việc nhận tiền bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, chưa bàn giao đất thu hồi nên việc giao đất cho các hộ trúng đấu giá quyền sử dụng đất gặp khó khăn.
Ủy ban Nhân dân xã Vũ Sơn khi đó cũng không thỏa thuận được bồi thường, hỗ trợ với hộ dân này nên khi thực hiện giao đất trên thực địa cho các hộ trúng đấu giá quyền sử dụng đất đã tránh phần diện tích đất của hộ dân này và đã giao đất tịnh tiến về phía Bắc (phía cầu Cao) của khu đất dẫn đến 14/20 lô đất giao ngoài thực địa so với giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp không đúng vị trí các lô đất trúng đấu giá.
Trao đổi về vấn đề này, bà Phan Thị Thu Hằng (Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị, phường Trần Lãm, tỉnh Hưng Yên) cho rằng tại thời điểm đó, chính quyền địa phương đã làm ngược quy trình, lẽ ra quy hoạch khu đất đó để đấu giá, phải có mặt bằng sạch...
Khi giao đất trên thực địa, phát sinh một hộ dân chưa nhận tiền bồi thường giải phóng mặt bằng, mà phần đất thu hồi từ hộ dân này lại nằm giữa khu quy hoạch, chính quyền địa phương lại giao đất theo kiểu cắt phần đất của người này ra, rồi tịch tiến các lô đất lên phía cầu Cao để lấy thêm phần đất thủy lợi giao cho các hộ dân, chứ không điều chỉnh quy hoạch.
Bà Hằng cho biết thêm trước khi sáp nhập để thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, huyện Kiến Xương, xã Tây Sơn đã tiếp nhận đơn thư của những hộ dân nói trên nhưng chưa thể giải quyết được vấn đề này. Sau khi sáp nhập, phường Trần Lãm tiếp tục nhận được đơn thư của người dân nơi đây, Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị đã rà soát thông tin, hồ sơ sự việc và đã mời người dân lên phường làm việc, thông tin về các vướng mắc, giải thích với người dân đây là vấn đề tồn tại từ hơn chục năm trước, cũng không thể trong ngày một, ngày hai mà giải quyết được.
Phòng cũng đã có phương án đề xuất xử lý vấn đề này, báo cáo, xin ý kiến các sở, ngành liên quan. Các sở, ngành chức năng đã yêu cầu kiểm tra, rà soát lại, thực hiện theo đúng quy định của pháp luật.
Thời gian tới, Phòng sẽ sớm tham mưu với Đảng ủy, Ủy ban Nhân dân phường thành lập tổ công tác liên ngành kiểm tra, rà soát toàn bộ tài liệu, hồ sơ có liên quan, làm rõ trách nhiệm các bên liên quan và đề xuất phương án giải quyết sự việc theo quy định./.