Trước thềm Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels ngày 15-16/10, các nước thành viên đang nỗ lực thu hẹp bất đồng về ngân sách dài hạn và tìm giải pháp ứng phó với chi phí năng lượng gia tăng.
Theo phóng viên TTXVN tại châu Âu, Ireland, nước giữ chức Chủ tịch luân phiên Hội đồng EU, đã đề xuất cắt giảm 141 tỷ euro (gần 157,6 tỷ USD) so với kế hoạch ngân sách gần 2.000 tỷ euro do Ủy ban châu Âu (EC) đưa ra.
Các khoản giảm chủ yếu tập trung vào chương trình hỗ trợ phát triển Global Europe, chi phí hành chính và quỹ mới dành cho năng lực cạnh tranh, trong khi Chính sách Nông nghiệp chung (CAP) và các chương trình gắn kết xã hội, lãnh thổ cơ bản được duy trì.
Đề xuất này nhằm dung hòa quan điểm giữa nhóm quốc gia muốn kiểm soát chi tiêu, do Đức dẫn đầu, và các nước ủng hộ duy trì nguồn lực lớn để đáp ứng những thách thức mới.
Tuy nhiên, EC cảnh báo việc cắt giảm sâu có thể ảnh hưởng đến các ưu tiên chiến lược và khả năng ứng phó khủng hoảng của khối. Một số nhóm nghị sỹ tại Nghị viện châu Âu cũng cho rằng đề xuất của Ireland cần được hoàn thiện thêm.
Dù còn bất đồng, ngân sách dài hạn tiếp theo dự kiến vẫn lớn hơn đáng kể so với mức 1.200 tỷ euro của giai đoạn trước.
Trong khi đó, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và Biển Đỏ làm gia tăng sức ép về chi phí năng lượng và lạm phát, thu hẹp dư địa đầu tư của các nước thành viên.
Trước tình hình này, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni cùng lãnh đạo Đức và Bỉ đã đề xuất thành lập một cơ chế ưu tiên nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy nhanh đầu tư vào năng lượng và chuyển đổi số.
Chủ tịch EC Ursula von der Leyen cũng kêu gọi các nước chủ động điều chỉnh quy định, tránh chồng chéo và tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư.
Các đề xuất dự kiến được thảo luận tại hội nghị thượng đỉnh ngày 15-16/10. Các thể chế EU đặt mục tiêu đạt thỏa thuận về ngân sách trước Giáng sinh, nhằm tránh để lịch bầu cử dày đặc trong năm 2027 ảnh hưởng đến tiến trình đàm phán./.