Nhằm tăng cường quản lý giá cước vận tải đường bộ theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Bộ Xây dựng, Cục Đường bộ Việt Nam đang tập trung kiểm tra việc kê khai, niêm yết và thực hiện giá cước vận tải tại các địa phương, với mục tiêu không để giá cước vận tải tăng nhanh, giảm chậm theo giá xăng dầu.
Mới đây, ngày 14/11, đoàn công tác của Cục Đường bộ Việt Nam do Phó Cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam Phan Thị Thu Hiền cùng Phó Trưởng phòng Quản lý vận tải Đỗ Quốc Phong đã trực tiếp kiểm tra, làm việc với Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai và đại diện một số đơn vị kinh doanh vận tải, đơn vị quản lý bến xe tại Bến xe Quy Nhơn.
Theo báo cáo của Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai, tỉnh hiện có 71 đơn vị kinh doanh vận tải hành khách theo tuyến cố định, khai thác 182 tuyến với 856 phương tiện; 3 đơn vị kinh doanh vận tải hành khách bằng xe buýt với 39 phương tiện; 18 đơn vị kinh doanh vận tải hành khách bằng taxi với 1.800 phương tiện và 1.061 đơn vị kinh doanh vận tải hàng hóa với 7.331 phương tiện.
Trong quý 4/2026, mặc dù giá xăng dầu có nhiều biến động, các đơn vị kinh doanh vận tải hành khách tuyến cố định, taxi và xe buýt trên địa bàn tỉnh vẫn duy trì mức giá cước đang áp dụng, chưa thực hiện điều chỉnh tăng giá.
Đối với vận tải hàng hóa, các đơn vị tiếp tục thực hiện giá cước theo hợp đồng đã ký kết; các hợp đồng phát sinh mới được xác định trên cơ sở thỏa thuận giữa các bên, phù hợp với biến động chi phí đầu vào và quy định pháp luật.
Đáng chú ý, trong 10 tháng năm 2026, Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai đã tăng cường theo dõi diễn biến giá cước, rà soát hồ sơ kê khai giá, kiểm tra các yếu tố hình thành giá và tổ chức kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh vận tải. Qua đó, xử phạt 3 đơn vị vi phạm quy định pháp luật về giá với tổng số tiền 48 triệu đồng.
Theo đại diện Cục Đường bộ Việt Nam, trước xu hướng giảm của giá xăng dầu, đơn vị đã liên tục ban hành các văn bản chỉ đạo, đôn đốc Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố tăng cường quản lý giá cước vận tải đường bộ theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Bộ Xây dựng.
Hoạt động kiểm tra tại địa phương nhằm bảo đảm giá cước vận tải được thực hiện công khai, minh bạch, phù hợp với biến động chi phí, qua đó bảo vệ quyền lợi chính đáng của hành khách và người sử dụng dịch vụ.
Cục Đường bộ Việt Nam cũng yêu cầu các địa phương tập trung kiểm tra những doanh nghiệp đã tăng giá cước trong thời gian giá nhiên liệu tăng nhưng chưa điều chỉnh giảm tương ứng khi giá nhiên liệu đã giảm.
Việc kiểm tra cần chú trọng các yếu tố hình thành giá, hồ sơ kê khai giá, việc niêm yết và thực hiện giá cước thực tế. Những trường hợp vi phạm phải được xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Ở góc độ doanh nghiệp, việc giá xăng dầu liên tục giảm trong những ngày qua, cùng với quyết định của Chính phủ đưa thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng các loại về mức 0% từ ngày 1/11/2026, được cộng đồng doanh nghiệp vận tải ôtô đánh giá tích cực. Song, việc điều chỉnh giá cước cần phải căn cứ vào mức độ biến động của các yếu tố cấu thành chi phí.
Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Vận tải ôtô Việt Nam (VATA) Phan Thanh Uy cho biết, chi phí xăng dầu hiện chiếm khoảng 35-40% tổng chi phí vận hành phương tiện vận tải đường bộ. Do đó, mọi biến động của giá nhiên liệu đều tác động trực tiếp đến hiệu quả khai thác của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, nhiên liệu chỉ là một trong những yếu tố cấu thành giá dịch vụ vận tải. Ngoài chi phí xăng dầu, doanh nghiệp còn phải tính toán các khoản chi cho phương tiện, nhân công, bảo dưỡng, sửa chữa và hoạt động khác.
Vì vậy, việc điều chỉnh giá cước cần căn cứ vào mức độ biến động thực tế của toàn bộ các yếu tố hình thành giá, bảo đảm tuân thủ quy định và hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp với khách hàng.
Đánh giá về tác động lâu dài của chính sách, ông Phan Thanh Uy cho rằng, việc điều chỉnh thuế suất và giảm giá xăng dầu không chỉ giúp doanh nghiệp giảm áp lực chi phí đầu vào mà còn tạo thêm dư địa đầu tư phương tiện mới, thúc đẩy chuyển đổi xanh, giảm phát thải và phát triển chuỗi logistics trong những tháng cuối năm.
Đặc biệt, chính sách được triển khai vào thời điểm cuối năm giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong xây dựng phương án kinh doanh và ký kết hợp đồng vận chuyển. Theo ông, giảm chi phí vận tải cũng là một trong những giải pháp góp phần hạ tổng chi phí logistics, nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.
“Vận tải là khâu quan trọng hàng đầu trong logistics, việc giảm chi phí vận tải góp phần hạ tổng chi phí logistics. Còn nếu lỗ quá thì doanh nghiệp chỉ ký kết cầm chừng,” ông Phan Thanh Uy nhấn mạnh.
Từ góc độ quản lý nhà nước, Bộ Xây dựng nhận định, qua một số kỳ điều hành giá xăng dầu gần đây, giá nhiên liệu trong nước nhìn chung có xu hướng giảm. Diễn biến này góp phần kiểm soát lạm phát, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và ổn định đời sống nhân dân.
Trước thực tế đó, Bộ Xây dựng yêu cầu các cơ quan chức năng tiếp tục triển khai đồng bộ, quyết liệt công tác quản lý, điều hành giá cước vận tải.
Đáng chú ý, công tác kiểm tra cần tập trung vào những doanh nghiệp đã tăng giá cước trong giai đoạn giá nhiên liệu tăng nhưng chưa điều chỉnh giảm khi giá nhiên liệu giảm. Nội dung kiểm tra phải chú trọng các yếu tố hình thành giá, hồ sơ kê khai, niêm yết và việc thực hiện giá cước trên thực tế. Những trường hợp vi phạm cần được xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Về phía Cục Đường bộ Việt Nam, đơn vị cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố theo dõi sát diễn biến giá nhiên liệu và giá cước vận tải; tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành các quy định về giá, nhất là trách nhiệm rà soát, kê khai và điều chỉnh giá cước của doanh nghiệp khi các yếu tố đầu vào thay đổi./.
Kiểm tra, giám sát giá cước vận tải trước xu hướng giá xăng dầu giảm
Trong thời gian tới, Cục Đường bộ Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với sở xây dựng các tỉnh, thành phố theo dõi sát diễn biến giá nhiên liệu và giá cước vận tải.
