Các mạng lưới đưa người di cư trái phép vào châu Âu qua đường biển thu về hàng trăm triệu USD mỗi năm, trong khi hàng nghìn người phải trả giá bằng tính mạng hoặc mất tích trên những hành trình vượt biển đầy rủi ro.
Những số liệu mới được Liên hợp quốc công bố tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo về hoạt động tội phạm khai thác nhu cầu di cư, đẩy những người tìm kiếm cơ hội sống tốt hơn vào tình cảnh nguy hiểm.
Theo ước tính mới của Văn phòng Liên hợp quốc về ma túy và tội phạm (UNODC) và Tổ chức Di cư quốc tế (IOM) công bố ngày 21/10, các mạng lưới đưa người di cư trái phép qua 4 tuyến đường biển chính hướng tới châu Âu đã thu về từ 388-509 triệu USD trong năm 2025.
Phóng viên TTXVN tại châu Phi dẫn báo cáo của UNODC cho biết, trong năm ngoái, khoảng 190.000-209.000 người đã được các mạng lưới này đưa đi trên các tuyến đường biển nói trên. Tuy nhiên, không phải tất cả những người tìm cách vượt biển trái phép đều sử dụng dịch vụ của các đối tượng buôn người.
Trong số các tuyến di cư, Trung Địa Trung Hải là một trong những hành trình đáng chú ý về quy mô và chi phí. Ước tính có khoảng 84.000-100.400 người tìm cách vượt biển từ Bắc Phi tới Italy và Malta trong năm 2025.
Theo khảo sát của IOM, mỗi người đã phải trả hơn 7.500 USD cho hành trình này.
Tuyến Đông Địa Trung Hải, kết nối Thổ Nhĩ Kỳ, Libya và khu vực Trung Đông với các điểm đến như Hy Lạp, Cyprus và Bulgaria, ghi nhận khoảng 48.400-51.300 người sử dụng.
Trong khi đó, khoảng 33.000 người được đưa đi trên tuyến vượt Đại Tây Dương từ bờ biển Tây Bắc châu Phi tới quần đảo Canary của Tây Ban Nha.
Đây là hành trình đặc biệt nguy hiểm khi người di cư thường phải lên những chiếc thuyền nhỏ, không có mái che. Chi phí cho dịch vụ đưa người trái phép trên tuyến này có thể chỉ từ 170 USD/người.
Tuyến đường biển thứ tư, qua Tây Địa Trung Hải, kết nối Bắc Phi và Tây Phi với Tây Ban Nha, ghi nhận khoảng 24.500 người được đưa đi trong năm ngoái.
Đáng lo ngại, việc trả tiền cho các mạng lưới đưa người trái phép không bảo đảm người di cư sẽ đến được nơi mong muốn.
Theo báo cáo, trong năm 2025, có 3.404 người thiệt mạng hoặc được báo cáo mất tích khi tìm cách vượt biển trên các tuyến đường hướng tới châu Âu. Cùng thời gian này, 104.200 người bị lực lượng chức năng chặn bắt trên biển và đưa trở lại.
UNODC nhấn mạnh động cơ chính của các đối tượng tổ chức đưa người di cư trái phép là lợi nhuận. Hoạt động này khai thác nhu cầu di cư, khiến nhiều người phải trả những khoản tiền lớn để thực hiện hành trình nguy hiểm, trong khi vẫn đối mặt nguy cơ bị bỏ mặc, mất tích hoặc tử vong trên biển.
Những số liệu trên cho thấy hoạt động đưa người di cư trái phép qua đường biển vẫn là vấn đề nghiêm trọng đối với châu Âu và các quốc gia xuất phát, trung chuyển tại Bắc Phi.
Theo các cơ quan Liên hợp quốc, việc ứng phó đòi hỏi sự tăng cường hợp tác quốc tế, đấu tranh với các mạng lưới tội phạm và bảo vệ những người di cư trước nguy cơ bị bóc lột cũng như các rủi ro trên hành trình vượt biển./.
Năm nước EU thống nhất mô hình trung tâm hồi hương người di cư
Theo mô hình được thống nhất, các trung tâm sẽ tiếp nhận những người có đơn xin tị nạn bị bác bỏ nhưng chưa thể trở về quốc gia xuất xứ.
