Mỗi độ Hạ về, khi những cơn gió nam bắt đầu mang theo hơi nước từ dòng Hương len qua từng góc thành rêu phong, hồ Tịnh Tâm lại bước vào mùa đẹp nhất trong năm.
Giữa không gian cổ kính của Kinh thành Huế, hàng ngàn đóa sen trắng đồng loạt bung nở, phủ lên mặt hồ một màu thanh khiết, tạo nên bức tranh vừa thơ mộng vừa trầm mặc đặc trưng của đất cố đô.
Sen trắng - “linh hồn mùa Hạ” của Huế
Không rực rỡ như sen hồng, sen trắng ở hồ Tịnh Tâm mang vẻ đẹp kín đáo, tinh khôi và tao nhã. Đó cũng chính là lý do nhiều người ví mùa sen nơi đây như “linh hồn mùa Hạ” của Huế.
Hồ Tịnh Tâm nằm ở phía Đông Bắc Kinh thành Huế, thuộc quần thể di tích Cố đô Huế. Theo các tài liệu về di sản Huế, hồ Tịnh Tâm được cải tạo dưới triều vua Minh Mạng trên cơ sở hồ Ký Tế cũ và dần hoàn thiện vào nửa đầu thế kỷ 19. Đây từng là một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của kinh đô nhà Nguyễn, được xếp vào hàng “Thần kinh nhị thập cảnh” - 20 cảnh đẹp tiêu biểu của Huế xưa.
Trong lịch sử, hồ Tịnh Tâm không chỉ là nơi thưởng ngoạn của vua chúa mà còn gắn với đời sống văn hóa cung đình. Giữa hồ có ba đảo Bồng Lai, Phương Trượng và Doanh Châu được bố trí hài hòa theo triết lý phương Đông, tạo nên một không gian vừa hữu tình vừa mang đậm tính biểu tượng. Sen hồ Tịnh Tâm từng gắn với thú thưởng trà và thưởng ngoạn của giới quý tộc, hoàng gia triều Nguyễn.
Người Huế vẫn thường nói rằng muốn cảm nhận trọn vẹn vẻ đẹp của hồ Tịnh Tâm thì phải ghé nơi đây vào mùa sen nở, khoảng từ tháng 5-7 hằng năm. Đó là thời điểm mặt hồ như được đánh thức sau những ngày Xuân yên ả. Những chiếc lá sen xanh mở rộng trên mặt nước, chen giữa là vô số búp sen trắng e ấp rồi dần bung nở dưới nắng sớm.
Vào buổi tinh mơ, khi Mặt Trời còn chưa lên cao, hồ Tịnh Tâm hiện ra trong làn sương mỏng với hương sen thoảng nhẹ trong gió. Không gian tĩnh lặng đến mức người ta có thể nghe tiếng mái chèo khua nước hay tiếng chim gọi nhau trên những tán cây cổ thụ quanh hồ.
Nhiều du khách đến Huế vào mùa Hè đều dành thời gian ghé hồ Tịnh Tâm để chụp ảnh, uống trà sen hoặc đơn giản chỉ để ngắm một buổi sáng bình yên giữa lòng di sản. Không ít nhiếp ảnh gia cho rằng sen trắng Tịnh Tâm mang vẻ đẹp đặc biệt bởi nó hòa quyện giữa thiên nhiên và kiến trúc cung đình, tạo nên khung cảnh rất riêng mà khó nơi nào có được.
Đưa du khách trở về với nhịp sống cung đình xưa
Khác với nhiều hồ sen mang tính du lịch đơn thuần, sen ở hồ Tịnh Tâm còn gắn liền với ký ức văn hóa Huế. Trong nhiều tác phẩm thơ ca viết về Huế, hình ảnh sen trắng thường gợi sự thanh sạch, tao nhã và tĩnh tại.
Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa Huế cho rằng sen trắng hồ Tịnh Tâm mang vẻ đẹp đặc trưng của văn hóa cung đình và cốt cách thanh tao của người Huế.
Không chỉ có giá trị cảnh quan, hồ Tịnh Tâm còn là một phần quan trọng trong tổng thể kiến trúc phong thủy của Kinh thành Huế. Công trình được thiết kế hài hòa với hệ thống thành quách, hồ nước, cây xanh và các tuyến thủy đạo xung quanh. Chính điều đó giúp nơi đây luôn giữ được vẻ an yên, tĩnh lặng giữa nhịp sống đô thị hiện đại.
Những năm gần đây, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã triển khai nhiều hoạt động cải tạo cảnh quan, nạo vét lòng hồ, phục hồi hệ thống sen trắng và chỉnh trang không gian quanh hồ Tịnh Tâm nhằm phục vụ du khách cũng như bảo tồn giá trị di sản. Nhờ vậy, mùa sen trắng đang dần trở thành một điểm nhấn du lịch mùa Hè của thành phố Huế.
Không gian hồ sen những ngày đầu Hạ cũng trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật. Những tà áo dài tím thấp thoáng bên sen trắng, tiếng đàn tranh vang nhẹ trong các chương trình nghệ thuật truyền thống hay những buổi trà sen giữa chiều muộn khiến hồ Tịnh Tâm như đưa du khách trở về với nhịp sống cung đình xưa.
Điều đặc biệt là dù ngày càng được nhiều người biết đến, hồ Tịnh Tâm vẫn giữ được phần nào nét trầm mặc vốn có. Người ta đến đây không quá ồn ào. Nhiều người chỉ lặng lẽ đi dọc bờ hồ, hít hà hương sen và ngắm bóng mây phản chiếu trên mặt nước.
Có lẽ vì thế mà với nhiều người yêu Huế, mùa sen trắng hồ Tịnh Tâm không đơn thuần là một mùa hoa nở. Đó là mùa của sự hoài niệm, của những giá trị xưa cũ vẫn còn được gìn giữ./.
Huế hướng tới thành phố du lịch xanh hàng đầu Việt Nam
Huế phấn đấu đến 2030 trở thành một trong những thành phố du lịch xanh hàng đầu Việt Nam, tiến tới mô hình Net - Zero trong du lịch vào năm 2050.
