Thắp lửa cho tình yêu Hà Nội
HàNội sẽ nhớ ông vào dịp Đại lễ này, và còn những năm tháng sau đó nữa. Một ngườiđã đưa Hà Nội vào văn, tiếp sau những áng văn tuỵệt vời về Hà Nội của Thạch Lam,Nguyễn Tuân… Một người đã góp phần thắp lên ngọn lửa yêu thương trong tim nhữngngười con Hà Nội.
Hãy nghe những dòng lưu bút của các độc giả viết cho nhà vănthân quen của họ.
"Tôi sinh ra và lớn lên ở ngoại thành Hà Nội, có một tình yêuđặc biệt với mảnh đất ngàn năm văn hiến này. Tôi yêu Hà Nội bởi chính lịch sửcủa nó. Và một người đã tiếp thêm lửa cho tình yêu đó, ấy là nhà văn Băng Sơn.
Tôi hiểu thêm về Hà Nội qua những tác phẩm của ông, rất sâu sắc nhưng lại rấtđời thường, và gần gũi biết bao. Tôi chưa một lần gặp ông, nhưng cảm thấy nhưchẳng có gì xa lạ mỗi khi ông xuất hiện trên các phương tiện thông tin đại chúngvà nói về Hà Nội, nhất là khi ông nói về các món ăn của Hà Nội, rất tuyệt vời!Đến lúc này tôi vẫn chưa tin được là ông đã ra đi trước thềm Hà Nội và cả nướcđang hướng tới 1.000 năm Thăng Long-Hà Nội. Có một sự nuối tiếc trong tôi."(Nguyễn Thị Thu Hà).
"Tôi không phải dân văn, nhưng cũng rất thích một chút vănchương nên tôi hay đi lang thang vào các hiệu sách để mua sách vào những lúcrảnh rỗi, trong số đó tôi khá ấn tượng và thích thú với cuốn "Thú ăn chơi ngườiHà Nội" của nhà văn Băng Sơn. Qua cuốn sách của ông, tôi thấy yêu Hà Nội hơn,thấy Hà Nội đẹp hơn, một nét đẹp nhẹ nhàng, tinh tế.
Với chất văn của ông, khiếnngười đọc có cảm giác khoan thai, suy tư như chính ông đang suy tư về Hà Nội,tựa như ta ngồi nhâm nhi ly cà phê vào sáng sớm vậy. Nhờ cuốn sách, bài viết,chất văn của ông, tính cách, lối sống, lời ăn tiếng nói của tôi đều đã thay đổi,để tạo nên nét thanh lịch, hào hoa của người Hà Nội.
Đúng như Bacon nói: "Mộtgiọt mực có thể làm vạn người suy nghĩ. Một cuốn sách hay có thể thay đổi sốphận biết bao người," chính cuốn sách của ông đã khiến cả tôi và bao độc giảkhác đã thay đổi, một sự thay đổi cần thiết để trở thành một con người tốt đẹphơn, giàu nhân văn hơn... Khi nghe tin nhà văn ra đi, tôi thấy nuối tiếc, lòngmình có cái gì bị mất mát. Sau ông, không biết còn ai sẽ viết về Hà Nội, ai sẽlà người tiếp bước ông để giữ lại, viết về những khoảnh khắc đẹp, những nét đẹpcủa Hà Nội?" (Nguyễn Hữu Dũng).
Có lẽ, không cần phải nói nhiều hơn về giá trịcủa những áng văn về Hà Nội mà nhà văn Băng Sơn đã viết trong suốt cuộc đời dài78 mùa xuân của mình. Với Hà Nội, ông gần như đã gắn bó cả một đời, dù sinh ra ởCẩm Giàng (Hải Dương) và quê thì lại ở huyện Bình Lục (Hà Nam).
Bạn bèông kể, khi còn khỏe mạnh, ngày nào cũng vậy, ông cứ đi, cứ lang thang, uống càphê, ngắm nhìn gốc cây, con phố... và viết về Hà Nội mà "không biết chán, khôngthấy cạn vốn, cũng chẳng hề thấy mòn văn."
Với ông, Hà Nội như máu thịt, khôngthể tách rời, khiến ông không thể xa quá được một tuần. Bảy tháng qua, dù phải vậtlộn với căn bệnh hiểm nghèo, nhưng tâm trí của ông vẫn ngập tràn hình ảnh Hà Nội. (ông bị tai biến từ hôm 23 tháng Chạp và nằm việnsuốt mấy tháng trời. Gần đây, gia đình mới đưa ông về nhà để gần gũi với concháu. Sáng 3/9, sau khi ăn sáng xong, ông ra đi rất nhẹ nhàng, trong sự quâyquần của người thân - PV).
Ông tâm sự với bạn bè rằng nếu còn sống, sẽ còn tiếp tục viết, và viết về HàNội, nơi ông đã sống, đã rất yêu và "đã từ lâu xem như là máu thịt của mình...”
3.000 tùy bút, tản văn cho một tình yêu lớn
Nhà văn Băng Sơn tên thật là Trần QuangBốn, sinh ngày 18/12/1932. Mảnh đất Hà thành là nơi ông bắt đầu với nghiệp vănchương.
Từ năm 1949, khi còn đang là học sinh, ông đã có nhiều bài thơ, văn xuôiđược đăng báo. Rời ghế nhà trường, ông lại quay sang viết kịch, làm báo cho đếnkhi về hưu.
Nhà văn Băng Sơn nổi tiếng là cây bút chuyên viết về Hà Nội với tấtcả tâm huyết. Những trang viết của ông thấm đẫm chất thơ và tình yêu Hà Nội, vớinhững kiến thức đầy lý thú về mảnh đất kinh kỳ, qua sự "công phu đào sâu vàotừng góc nhỏ của xã hội" của một con mắt tinh tế, giàu cảm xúc.
Hàng loạt cáctác phẩm viết về Hà Nội của ông đã tạo được ấn tượng sâu sắc trong lòng ngườiđọc. Ông từng nhận được nhiều giải thưởng như giải Hội Nhà văn Việt Nam vềthiếu nhi; Giải thưởng viết về "Hà Nội nghìn năm" của báo Hà Nộimới; Giải kịch bản văn học của HộiNghệ sĩ sân khấu Việt Nam; Giải thưởng văn học của Hội Liên hiệp Văn học nghệthuật Hà Nội; Giải thưởng về bút ký của Hội Nhà báo Việt Nam; Huy chương vì sựnghiệp văn hóa và còn rất nhiều giải thưởng khác.
Yêu Hà Nộitừ trong "máu thịt," nên ngay từ khi còn rất trẻ, Băng Sơn đã có thú vui là langthang ngoài đường, ngắm nhìn Hà Nội. Ông nhớ và biết rất rõ từng con phố của HàNội dài, ngắn thế nào, những ngôi nhà khác nhau ra sao, trong nhiều ngôi nhà,ông còn nhớ cả những ai đang ở trong đó, họ là người như thế nào... Tất cả những gìthuộc về Hà Nội, của Hà Nội dường như đã lọt hẳn vào trong trí não, tâm hồn, conngười ông.
"Kết quả" của những lần lang thang ấy cuối cùng cũng đã mang lại choông hàng loạt các tác phẩm viết về Hà Nội, đó là "Thú ăn chơi người Hà Nội" (4tập), "Đường vào Hà Nội," "Dòng sông Hà Nội," "Phập phồng Hà Nội," "Hà Nội 36phố phường"...
Từng bắt đầu với thơ ca, nhưng rồi nhận ra sở trường tản văn của mình, và từ đó nhà văn Băng Sơn chỉ dồn tâm huyết cho tản văn và tùy bút.Tùy bút Băng Sơn luôn giàu chất thơ, tiết tấu nhẹ nhàng như một giai điệu trữtình sâu lắng.
Theo tính toán sơ sơ, số lượng tùy bút và đoản văn của nhà vănBăng Sơn tính ra phải tới khoảng 3.000 tác phẩm, trong đó theo như ông cho biếtcó tới 95% đã được đăng tải hoặc in tuyển tập, nhất là các tùy bút viết về HàNội...
Giờ đây, con số 3.000 sẽ dừng lại với sự ra đi củaông. Nhưng "người tình" lớn của Hà Nội sẽ vẫn còn tiếp tục thắp lên những tình yêu với Hà Nội trong tim các độc giả của ông./.