Quan hệ Việt-Pháp đang đứng trước những cơ hội mới để đưa các định hướng và thỏa thuận cấp cao vào những chương trình hợp tác cụ thể, đồng thời mở rộng sự gắn kết giữa hai nước từ kinh tế, khoa học-công nghệ, giáo dục đến văn hóa và giao lưu nhân dân.
Những chuyển biến trong quan hệ hai nước, kết quả của chuyến thăm cũng như triển vọng hợp tác trong thời gian tới đã được các bạn bè Pháp cùng nhiều nhân sỹ, trí thức và đại diện cộng đồng người Việt Nam tại Pháp chia sẻ với phóng viên TTXVN bên lề cuộc gặp giữa Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với cộng đồng người Việt Nam và bạn bè Pháp tại Paris.
Bà Hélène Luc, Thượng nghị sỹ danh dự và là Chủ tịch danh dự Hội Hữu nghị Pháp-Việt (AAFV), cho rằng để quan hệ hai nước phát triển bền vững, hợp tác không thể chỉ dừng ở cấp chính phủ và doanh nghiệp mà cần được mở rộng tới người dân.
Theo bà, cần thúc đẩy mạnh mẽ hơn “ngoại giao nhân dân,” tạo điều kiện để chính quyền địa phương, trường học, trường đại học, bệnh viện và các tổ chức của hai nước tăng cường trao đổi, thiết lập quan hệ trực tiếp với nhau.
“Nếu chúng ta muốn tình hữu nghị được duy trì lâu dài thì phải có những trao đổi giữa con người với con người,” bà Hélène Luc nhấn mạnh, đồng thời cho rằng cần đặc biệt quan tâm tới thế hệ trẻ.
Từ đó, bà đề xuất với Bộ Ngoại giao và Chính phủ Pháp xây dựng một cơ chế dành riêng cho giao lưu thanh niên Pháp-Việt, tương tự mô hình Pháp đã thực hiện với Đức.
Theo bà, cần tạo những điều kiện thuận lợi hơn, nhất là về chi phí, để thanh niên Pháp có thể đến Việt Nam và thanh niên Việt Nam có thêm cơ hội sang Pháp học tập, giao lưu và tìm hiểu lẫn nhau.
Gắn bó với Việt Nam từ khi còn rất trẻ và chứng kiến những đổi thay của đất nước qua nhiều thập niên, bà Hélène Luc cho rằng nội dung hợp tác giữa hai nước cũng cần thay đổi để phù hợp với bước phát triển của Việt Nam. Nếu trước đây các hoạt động hữu nghị tập trung nhiều vào hỗ trợ những nhu cầu thiết yếu thì ngày nay hai bên cần hướng mạnh hơn tới công nghệ số, công nghệ cao, hàng không và những lĩnh vực tiên tiến mà Pháp có thế mạnh.
Cùng đánh giá cao bước phát triển của quan hệ song phương, bà Stéphanie Do, cựu nghị sỹ Quốc hội Pháp và là Chủ tịch chính đảng Cùng nhau Vì nước Pháp, cho rằng quan hệ Việt-Pháp đang ở một trong những giai đoạn tốt đẹp nhất.
Theo bà, chưa bao giờ quan hệ song phương đạt tới mức độ sâu rộng như hiện nay, không chỉ trong hợp tác chiến lược mà còn ở tình hữu nghị và sự tin cậy giữa hai nước.
Nguyên Chủ tịch Nhóm nghị sỹ hữu nghị Pháp-Việt thuộc Quốc hội Pháp cũng cho rằng nền tảng chính trị thuận lợi hiện nay đang mở ra nhiều cơ hội cho cộng đồng doanh nghiệp. Các cuộc gặp trong khuôn khổ chuyến thăm đã giúp doanh nghiệp hai nước tiếp xúc, trao đổi và xác định những hướng hợp tác trong tương lai. Tuy nhiên, điều quan trọng tiếp theo là đưa những định hướng và thỏa thuận đó vào thực tế, tiến tới các dự án và kết quả cụ thể.
Theo bà, một trong những trở ngại cần được quan tâm là rào cản ngôn ngữ. Doanh nghiệp hai nước đều mong muốn tăng cường trao đổi, song khác biệt về ngôn ngữ có thể hạn chế những cuộc thảo luận chuyên sâu.
Bà cho rằng ngôn ngữ không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là cánh cửa để hiểu văn hóa, con người và cách làm việc của mỗi nước. Vì vậy, những người thông thạo cả tiếng Pháp và tiếng Việt, đồng thời am hiểu hai nền văn hóa, có thể đóng vai trò cầu nối hữu ích cho doanh nghiệp hai bên.
Từ thực tế này, bà Stéphanie Do đề xuất xây dựng một cơ chế điều phối chung Việt Nam-Pháp nhằm hỗ trợ, theo dõi và thúc đẩy việc triển khai các dự án hợp tác.
Theo bà, đây cần là một cơ chế chung của hai bên, thay vì một đầu mối riêng của Pháp hoặc Việt Nam, qua đó giúp các doanh nghiệp phối hợp chặt chẽ hơn và từng bước biến những thỏa thuận thành kết quả cụ thể.
Nhìn từ lĩnh vực khoa học-công nghệ, bác sỹ Võ Toàn Trung, Trưởng khoa Phục hồi chức năng vận động thần kinh, Bệnh viện Bullion (Pháp), nhận định sau khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, quan hệ Việt-Pháp đang chuyển từ mở rộng hợp tác sang đi vào chiều sâu và thực chất hơn trên nhiều lĩnh vực.
Theo ông, đây là một bước chuyển quan trọng, tạo thêm điều kiện để Việt Nam phát huy những thế mạnh của Pháp, đặc biệt trong khoa học-công nghệ.
Bác sỹ Võ Toàn Trung cho rằng dư địa hợp tác giữa hai nước còn rất lớn, từ đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ đến giao thông vận tải, năng lượng hạt nhân, công nghệ sinh học và nông nghiệp. Những lĩnh vực này vừa phù hợp với thế mạnh của Pháp, vừa đáp ứng nhu cầu phát triển của Việt Nam trong giai đoạn mới.
Trong khi đó, từ góc nhìn của một trí thức trẻ đang nghiên cứu và giảng dạy tại Pháp, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Trần Lê Hưng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu biến những kết quả đạt được trong chuyến thăm thành hành động thực tế. Theo anh, điều quan trọng không nằm ở số lượng văn kiện được ký kết, mà ở việc những cam kết đó được triển khai như thế nào và mang lại những kết quả cụ thể, “có thể đong đo đếm được.”
Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Trần Lê Hưng, Pháp có một lợi thế đặc biệt trong quan hệ với Việt Nam khi có đông đảo trí thức người Việt đang học tập, sinh sống và làm việc tại đây. Nhiều người có trình độ chuyên môn cao và mong muốn đóng góp cho những chương trình, dự án phát triển của đất nước. Vì vậy, vấn đề đặt ra là làm thế nào để kết nối và phát huy hiệu quả nguồn lực này.
Giảng viên Đại học Gustave Eiffel này cho rằng đóng góp cho đất nước không nhất thiết chỉ theo cách trở về Việt Nam làm việc. Hai nước có thể xây dựng các mạng lưới nghiên cứu chung, kết nối các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và cơ sở giáo dục của Pháp và Việt Nam. Thông qua những mạng lưới như vậy, chuyên gia Việt Nam đang sinh sống tại Pháp cũng như chuyên gia Pháp có thể cùng tham gia giải quyết những vấn đề thực tế đặt ra trong quá trình phát triển của Việt Nam.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Trần Lê Hưng, cách làm này sẽ góp phần phát huy đội ngũ trí thức Việt Nam ở nước ngoài như một nguồn lực bên trong cho sự phát triển của đất nước, đồng thời tạo thêm những hình thức đóng góp thiết thực và lâu dài cho cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Bên cạnh kinh tế và khoa học-công nghệ, văn hóa cũng được các đại diện cộng đồng tại Pháp coi là một trụ cột cần được quan tâm hơn trong quan hệ hai nước.
Nhà văn, nhà nghiên cứu văn hóa Trần Thu Dung, Chủ tịch Hội Aurore - Ánh Sáng và là Chủ tịch Câu lạc bộ Yêu biển đảo Việt Nam tại Pháp, cho rằng nhìn lại chặng đường gần 80 năm kể từ chuyến thăm của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Pháp năm 1946 có thể thấy vị thế của Việt Nam đã thay đổi sâu sắc. Từ một đất nước phải đấu tranh cho độc lập, Việt Nam ngày nay có điều kiện mở rộng hợp tác với Pháp trong khoa học-kỹ thuật, văn hóa và nhiều lĩnh vực khác.
Theo bà Trần Thu Dung, khoa học-kỹ thuật và văn hóa cần được coi trọng song hành, bổ sung cho nhau trong quá trình phát triển. Bà đồng thời nhấn mạnh tiềm năng rất lớn của đội ngũ chuyên gia, trí thức người Việt đang làm việc tại các tập đoàn công nghệ và cơ sở nghiên cứu hàng đầu trên thế giới, cho rằng cần tìm những cách thức phù hợp để kết nối nguồn lực này với nhu cầu phát triển của Việt Nam.
Cùng quan điểm đề cao vai trò của văn hóa, bà Vũ Nguyệt Ánh, Chủ tịch Hội Văn hóa và Đời sống Việt (Assovie Vietnam), cho rằng bên cạnh kinh tế và chính trị, giao lưu văn hóa cần trở thành một nội dung quan trọng hơn trong hợp tác Việt Nam-Pháp. Việt Nam và Pháp đều có nền văn hóa giàu bản sắc, vì vậy việc tăng cường giao lưu, trao đổi có thể mang lại những giá trị thiết thực cho người dân hai nước.
Bà Vũ Nguyệt Ánh mong muốn có thêm nhiều cơ hội quảng bá và tôn vinh vẻ đẹp của văn hóa Việt Nam tại Pháp, qua đó giúp cộng đồng người Việt Nam tại Pháp và châu Âu thêm gắn bó và tự hào về bản sắc của mình.
Theo bà, sự phát triển của quan hệ hai nước cũng tạo thêm động lực và cảm hứng cho những người đang tham gia gìn giữ, quảng bá văn hóa Việt Nam tại Pháp.
Từ những góc nhìn khác nhau, các ý kiến đều chung kỳ vọng quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt-Pháp sẽ ngày càng đi vào chiều sâu và mang lại những kết quả thiết thực. Khi những thỏa thuận cấp cao được chuyển thành các dự án cụ thể, những mạng lưới trí thức được kết nối, thế hệ trẻ có thêm cơ hội gặp gỡ và văn hóa hai nước đến gần hơn với người dân, quan hệ Việt Nam-Pháp sẽ có thêm nền tảng vững chắc để phát triển sâu rộng và bền vững trong những năm tới./.
Thúc đẩy tăng cường hợp tác văn hóa giữa Việt Nam và Pháp
Phu nhân Ngô Phương Ly khuyến khích có thêm trao đổi giữa Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Việt Nam với Bộ Văn hóa Pháp; hai nước cùng đề xuất các ý tưởng thúc đẩy hợp tác qua nhiều kênh.