Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: Mạnh Linh/TTXVN)

Tham gia hội nghị "Lãnh đạo Thành phố Hồ Chí Minh gặp gỡ doanh nghiệp hạ tầng đô thị” tổ chức ngày 3/6, nhiều doanh nghiệp bày tỏ mong muốn cùng chung tay với thành phố đầu tư các dự án hạ tầng nhằm thực hiện bảy chương trình đột phá trong đó có bốn chương trình về đô thị là giảm ùn tắc giao thông, giảm ngập nước, giảm ô nhiễm môi trường và chỉnh trang, phát triển đô thị.

Tuy nhiên muốn thực hiện được điều này, bên cạnh việc cần nguồn vốn lớn thì cũng cần sự thông thoáng về chính sách thu hút đầu tư.

Bài ca... thiếu vốn

Tại hội nghị, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Nguyễn Thành Phong thông tin đến năm 2020 nhu cầu vốn đầu tư xây dựng hạ tầng (chưa bao gồm chương trình di dời nhà trên và ven kênh rạch) lên tới hơn 500.000 tỷ đồng nhưng đến nay ngân sách cũng chỉ mới đáp ứng được 31,8%.

Ông Bùi Xuân Cường, Giám đốc Sở Giao thông Vận tải Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết thực hiện quy hoạch giao thông đô thị, trong thời gian qua thành phố đã đầu tư được hơn 106km các tuyến đường hướng tâm, xây dựng tuyến metro số 1, đang đầu tư vành đai 2 (chưa khép kín), xây dựng được gần 65km trục xuyên tâm, đang kêu gọi đầu tư hai tuyến đường trên cao.

Đối với hệ thống giao thông tĩnh (bến bãi), hiện chỉ có 70,36ha (đạt 6,14%) so với chỉ tiêu quy hoạch. Quỹ đất dành cho giao thông trên đất xây dựng chỉ đạt 8,5% (theo quy hoạch là 22,3%), trong khi số phương tiện mà thành phố đang quản lý vượt hơn 8 triệu phương tiện (chưa tính phương tiện vãng lai hàng ngày). Trong giai đoạn 2016-2020, thành phố cần hơn 318.000 tỷ đồng để đầu tư 189 dự án bao gồm dự án cầu đường bộ (kết nối liên vùng, sân bay
Tân Sơn Nhất, cảng Cát Lái, tuyến vành đai và các trục đường lớn), bãi đậu xe ôtô và vận tải hành khách công cộng.

Về đầu tư nhà ở, ông Trần Trọng Tuấn, Giám đốc Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, cho hay hiện Thành phố có khoảng 935 chung cư cũ (với 1.249 lô) trong đó có 577 chung cư được xây dựng trước năm 1975, phần lớn bị xuống cấp. Đến năm 2020 thành phố phấn đấu cơ bản hoàn thành tháo dỡ và đầu tư xây dựng mới ít nhất 50% chung cư cũ hư hỏng nặng.

Đối với chương trình chỉnh trang phát triển đô thị, di dời nhà trên và ven kênh rạch, hiện thành phố cần phải di dời khoảng 20.000 căn hộ, trong đó chiếm hơn 50% trên địa bàn quận 8. Đây là hai nhiệm vụ khó khăn, rất cần nguồn vốn từ doanh nghiệp.

Trong khi đó, nói về lĩnh vực tài nguyên môi trường, ông Nguyễn Toàn Thắng, Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố cho hay, giai đoạn 2006-2016, mỗi ngày thành phố xử lý 8.300 tấn rác/ngày trong đó chiếm đến 76% là công nghệ chôn lấp.

Dự báo đến năm 2020, Thành phố sẽ phải xử lý 10.080 tấn/ngày rác thải sinh hoạt, bình quân mỗi năm tăng 5%. Trước tình hình đó thành phố đang kêu gọi đầu tư xử lý chất thải rắn sinh hoạt đến năm 2020 bằng công nghệ đốt-phát điện (công suất 1.000-2.000 tấn/ngày), dự án xử lý chất thải công nghiệp nguy hại với công nghệ đốt plasma (công suất 200-500 tấn/ngày) và dự án xử lý chất thải y tế nguy hại bằng công nghệ đốt plasma (công suất 50 tấn/ngày).

Trong lĩnh vực cải tạo, phủ đỉnh bãi chôn lấp đã ngưng tiếp nhận, thành phố kêu gọi đầu tư phủ đỉnh bãi chôn làm sân golf, công viên cây xanh, cải tạo để làm trung tâm thương mại, nhà ở. Cùng với đó thành phố kêu gọi đầu tư trong lĩnh vực quan trắc môi trường về nước mặt, nước dưới đất, không khí, nước thải.

Một lĩnh vực khác mà Thành phố đang kêu gọi đầu tư là dự án chống ngập. Theo ông Nguyễn Hoàng Anh Dũng, Phó Giám đốc Trung tâm Điều hành chương trình chống ngập Thành phố Hồ Chí Minh, từ năm 2016-2020 thành phố cần tới hơn 73.000 tỷ đồng để thực hiện chống ngập bằng giải pháp công trình (thực hiện Quy hoạch 752 và quy hoạch 1547), chủ yếu từ vốn vay ODA để xây dựng hệ thống thu gom, nhà máy xử lý nước thải, hệ thống điều khiển, radar, dự báo mưa, hệ thống quan trắc kênh rạch...

Cần doanh nghiệp chung tay

Tại hội nghị, mong muốn doanh nghiệp cùng chung tay với thành phố tham gia các đề xuất chính sách, lập quy hoạch, triển khai quy hoạch hạ tầng đô thị, ông Nguyễn Thiện Nhân, Bí thư Thành uỷ Thành phố Hồ Chí Minh yêu cầu lãnh đạo Ủy ban Nhân dân thành phố chỉ đạo các sở ngành tiến hành rà soát lại quy hoạch tổng thể và kế hoạch sử dụng đất; công khai quy hoạch kêu gọi đầu tư dự án lên mạng internet; đẩy mạnh hợp tác công tư với sự tham gia của doanh nghiệp và ngân hàng; hoàn thiện môi trường đầu tư và sẵn sàng đất với giá thuê cạnh tranh cho các nhà đầu tư.

Ông Nguyễn Thành Phong, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng không gian ngầm là tài nguyên và mong muốn doanh nghiệp cùng với thành phố khai thác tài nguyên này trong điều kiện diện tích bề mặt thành phố không thể mở rộng trong khi tốc độ phát triển dân số liên tục tăng. Cùng với đó, thành phố mong muốn cộng đồng doanh nghiệp chung tay với thành phố tham gia đầu tư vào lĩnh vực giao thông công cộng, hệ thống các tuyến metro, xe buýt nhanh, các bãi đậu xe ngầm, cũng như việc phát triển đô thị vệ tinh với việc hình thành các trung tâm thương mại-dịch vụ.

Thông tin về công tác quy hoạch đô thị, ông Nguyễn Thanh Nhã, Giám đốc Sở Quy hoạch và Kiến trúc, cho biết thành phố phát triển theo mô hình tập trung-đa cực, khu vực trung tâm với bán kinh 15km và bốn cực phát triển gồm hai hướng chính là Đông và hướng Nam ra biển, hai hướng phụ là Tây Bắc và hướng Tây, Tây Nam.

Để thuận tiện cho người dân và doanh nghiệp, đến cuối năm 2017 Sở Quy hoạch và Kiến trúc sẽ thông tin quy hoạch tỷ lệ 1/2.000 lên các ứng dụng trên điện thoại thông minh. Đối với quy hoạch không gian ngầm, ngoài khu trung tâm hiện hữu 930ha, Thành phố còn quy hoạch không gian ngầm tại Khu đô thị mới thủ Thiêm (657ha), các khu vực trọng điểm xung quanh nhà ga các tuyến metro, không gian công cộng, các tuyến giao thông chính...

Tại hội nghị, ông Đinh Ngọc Ninh, Tổng Giám đốc Tập đoàn SSG, cho rằng trong chương trình cải tạo chung cư cũ, để tiến hành nhanh, thành phố nên để người dân hoán đổi diện tích sở hữu chung cư cũ sang cùng diện tích nơi ở mới hiện đại, qua đó rút ngắn thời gian đề bù, giải phóng mặt bằng.

Đối với vấn đề xử lý môi trường, ông Đinh Ngọc Ninh kiến nghị thành phố thay đổi công nghệ xử lý rác từ chôn lấp sang công nghệ đốt. Có chung quan điểm về vấn đề xử lý rác thải, ông Ngô Xuân Tiệc, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần đầu tư phát triển Tâm Sinh Nghĩa, cho biết công ty đã đầu tư chuyển đổi công nghệ đốt rác và mong muốn được Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh hỗ trợ trong việc chuyển đổi này.

Nói về phương án cải tạo chung cư cũ, ông Võ Văn Bé, Chủ tịch Hội đồng quản trị-Tổng Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Xây dựng-Thương mại Thuận Việt, chia sẻ từ năm 2010 đã xin Ủy ban Nhân dân quận 10 làm dự án cải tạo hơn 2.000 căn hộ chung cư cũ tại tại phường 2, quận 10 nhưng đến nay vẫn chưa được phản hồi. Phía công ty đã đưa ra phương án hoán đổi cho người dân sở hữu 30m2 chung cư sắp sập được lấy 45m2 xây dựng mới, vốn đầu tư hoàn toàn do doanh nghiệp bỏ ra.

Ông Bùi Dương Hùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Licogi 16 (liên doanh chủ đầu tư dự án cầu đường Bình Tiên) băn khoăn về quỹ đất thanh toán cho dự án đầu tư theo hình thức BT khi mà thành phố hầu như không còn quỹ đất sạch, doanh nghiệp đi tìm những vị trí bị chồng lấn nhưng chính quyền lại thông tin chưa liền mạch khiến doanh nghiệp mất nhiều thời gian trong khi chính doanh nghiệp ứng vốn để đền bù dự án. Đại diện này đề nghị lãnh đạo Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cần có ý kiến cụ thể, hạn định thời gian đền bù giải phóng mặt bằng đối với quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư.

Giải đáp thắc mắc của doanh nghiệp về vấn đề xử lý rác thải, ông Nguyễn Thành Phong cho biết, mỗi ngày thành phố xử lý từ 7.500-8.000 tấn rác thải/ngày, nhưng chủ yếu là chôn lấp, công nghệ rất lạc hậu. Vì vậy thành phố mong muốn các doanh nghiệp tham gia xử lý rác thải phải thay đổi công nghệ sang dùng công nghệ đốt để tạo năng lượng.

“Thành phố giao Sở Xây dựng rà soát lại các dự án xây dựng dang dở và những dự án vướng mắc đang chuẩn bị đầu tư để xem xét việc có cấp phép xây dựng hay không, tránh ảnh hưởng đến quy hoạch không gian khu vực trung tâm. Cùng với đó thành phố chủ trương phát triển đa cực, nhiều vệ tinh chứ không thể chỉ xây các cao ốc “nén” dân số như phát triển về khu Nam (khu đô thị cảng Hiệp Phước), phía Tây Bắc (Khu đô thị Tây Bắc Củ Chi), Đông Bắc (khu đô thị Thanh Đa), phía Đông (Khu đô thị mới Thủ Thiêm, Khu công nghệ cao và làng đại học),” ông Nguyễn Thành Phong cho biết thêm./.