Ấn Độ đau đầu tìm cách giải quyết cuộc xung đột giữa người và voi

(Nguồn: wti.org.in)

Ấn Độ là quê hương của quần thể voi châu Á lớn nhất thế giới. Loài này được xếp vào danh sách có nguy cơ tuyệt chủng cao do sự suy giảm của quần thể trên phạm vi 13 quốc gia.

Môi trường sống của chúng đang dần biến mất bởi nông nghiệp và xây dựng cơ sở hạ tầng. Dân số của Ấn Độ ngày càng tăng khiến chính quyền liên tục mở rộng đất đai vào khu vực sống của các loài động vật hoang dã. 

“Một trong những thách thức lớn nhất tại Ấn Độ chính là việc hiện chúng ta có ít hơn 5% đất cho các loài động vẫn hoang dã. Hàng triệu người vẫn sống liền kề tại các khu bảo tồn động vật,” Krithi Karanth, trưởng nhóm khoa học bảo tồn và giám đốc điều hành của Trung tâm Nghiên cứu Động vật Hoang dã, có trụ sở chính tại Bangalore, miền nam Ấn Độ.

Toàn quốc hiện có hơn 100 công viên quốc gia và khoảng 30 khu bảo tồn voi. Tuy nhiên, nhiều trong số 30.000 con voi tại Ấn Độ sống bên ngoài các khu bảo tồn và ngày càng có ít môi trường sống để voi lang thang tìm kiếm thức ăn. Điều đó khiến chúng tiếp xúc nhiều hơn với con người.

“Kẻ cướp” cây trồng vào ban đêm

Cao khoảng 3m và nặng tới 5 tấn, một con voi ăn khoảng 150kg thức ăn mỗi ngày - chủ yếu là cỏ, lá và vỏ cây. Các loại cây giàu dinh dưỡng như mía, lúa và chuối cũng là món ăn yêu thích của chúng. 

Nhiều người nông dân cố bảo vệ mùa màng, cố gắng đuổi voi khỏi ruộng, có thể bị chúng giết chết. “Chúng tôi cũng đã ghi nhận rất nhiều trường hợp tử vong khi mọi người đang đi bộ về nhà vào ban đêm và họ đụng phải voi,” bà Karanth nói. 

Theo Tổ chức Wildlife Trust của Ấn Độ và Nhóm chuyên gia về voi châu Á của IUCN SSC, Ấn Độ chiếm 70-80% tổng số ca tử vong do voi tấn công ở châu Á.

[Cảnh quay hiếm có về cuộc trò chuyện của hai chú voi]

Ngoài ra, khoảng 500.000 hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi voi mỗi năm trên khắp cả nước, chủ yếu là do loài động vật này phá hoại mùa màng của họ.

Ông cho biết thêm, mỗi năm có khoảng 80 đến 100 con voi bị giết bởi các hoạt động liên quan đến con người - một số con do bị đầu độc hoặc điện giật, số khác tông bởi tàu hỏa.

Việc tìm cách để người và voi cùng tồn tại một cách hòa bình sẽ đòi hỏi nỗ lực phối hợp từ chính phủ, các nhà bảo tồn và công chúng để giải quyết vấn đề này cả trong ngắn hạn và dài hạn.

Tìm giải pháp hiệu quả

Người nông dân đôi khi sử dụng ánh sáng và tiếng ồn để xua đuổi voi, nhưng những chiến thuật này có thể trở nên kém hiệu quả khi voi đã quen với chúng.

Trồng các loại cây mà voi không thích ăn, chẳng hạn như ớt, chanh và gừng, đào rãnh và thiết lập hệ thống báo động để cảnh báo mọi người khi có voi ở gần đều có thể giúp loài động vật này tránh xa đất nông nghiệp. Các nhóm cộng đồng được huấn luyện để hướng dẫn voi quay trở lại rừng và tránh xa cây trồng.

Một cách tiếp cận khác là giúp người dân ở nông thôn đối phó với tác động mà voi có thể gây ra đối với cuộc sống hàng ngày của họ. Theo bà Karanth, chính phủ Ấn Độ sẽ bồi thường cho các gia đình bị thiệt hại do động vật hoang dã gây ra.

Tuy nhiên, việc nhận tiền có thể gây ra nhiều bất cập 

Do đó, bà đã phát triển một chương trình giúp cộng đồng nông thôn tiếp cận với khoản bồi thường. Họ có thể gọi đến đường dây nóng, các nhân viên sẽ đánh giá thiệt hại và giúp họ nộp các thủ tục giấy tờ cần thiết để yêu cầu bồi thường.

(Nguồn: cntraveler.com)

Bà cho biết chương trình này đã nhận được 18.000 yêu cầu bồi thường và các gia đình đã nhận gần 80.000 USD trong 5 năm rưỡi qua.

“Về lâu dài, một trong những cách hiệu quả nhất để giảm xung đột giữa người và voi là khôi phục, bảo vệ rừng và "hành lang" di cư mà voi đi qua. Những dải rừng này liên kết với môi trường sống tự nhiên của voi. Việc bảo tồn chúng có nghĩa là loài vật này có ít lý do để đi lạc vào đất nông nghiệp,” bà Karanth khẳng định.

Hiện chính quyền đã xác định được 101 “hành lang” tương tự và tìm cách để bảo vệ chúng. Thiết kế cơ sở hạ tầng như đường có hầm chui cho động vật hoang dã cũng có thể giúp duy trì kết nối cho các “hành lang” này.

Ở một đất nước nơi voi được coi là một con vật linh thiêng - là con vật hóa thân của thần Ganesh - bởi phần lớn dân số theo đạo Hindu, bà Karanth nhấn mạnh sự khoan dung của con người khi loài vật này xâm phạm đất nông nghiệp là rất cao. 

“Người Ấn có một mối quan hệ sâu sắc về tôn giáo và văn hóa với loài vật này,” chuyên gia Karanth. “Thật vui khi cả chính phủ và người dân sẽ hành động để bảo vệ loài voi vì mối quan hệ đặc biệt này”./.

(Vietnam+)