Nửa tháng đầu năm 2026, thời tiết tại Thành phố Hồ Chí Minh ghi nhận nhiều diễn biến bất thường.
Nhiệt độ giảm sâu, có ngày xuống mức thấp nhất trong vòng 10 năm qua, kèm theo mưa trái mùa xuất hiện trên diện rộng giữa cao điểm mùa khô. Những hiện tượng này không chỉ gây xáo trộn sinh hoạt mà còn đặt ra nhiều cảnh báo về sức khỏe người dân, giao thông và sản xuất nông nghiệp dịp cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ.
Theo Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ, từ đầu tháng 1/2026 đến nay, Thành phố Hồ Chí Minh liên tục chịu tác động của các đợt không khí lạnh tăng cường. Nhiệt độ ban đêm và sáng sớm tại khu vực trung tâm nhiều ngày xuống dưới 18 độ C; vùng ven như Củ Chi có thời điểm chỉ còn khoảng 16 độ C. Đáng chú ý, các đợt lạnh không diễn ra ngắn ngày như thông lệ mà kéo dài suốt gần một tuần, thậm chí nối tiếp nhau, tạo cảm giác rét rõ rệt - điều hiếm thấy ở một đô thị nhiệt đới.
Chuyên gia khí tượng Lê Thị Xuân Lan phân tích, tháng 1 hàng năm Nam Bộ vẫn có những đợt trời se lạnh, song năm nay tính chất bất thường nằm ở tần suất và thời gian kéo dài.
“Nhiệt độ thấp nhất ghi nhận hiện nay chưa phải là kỷ lục nếu so với lịch sử, bởi Thành phố Hồ Chí Minh từng xuống 15 độ C, thậm chí tháng 12/1975 trạm Tân Sơn Nhất từng đo được 3,6 độ C. Tuy nhiên, việc các đợt lạnh xuất hiện liên tục, kéo dài nhiều ngày là điều khác thường," bà Lan nhận định.
Cùng với rét kéo dài, mưa trái mùa xuất hiện ngay giữa mùa khô trong nửa đầu tháng 1/2026 đã làm đảo lộn nhịp sinh hoạt của người dân. Theo ghi nhận, nhiều khu vực trên địa bàn thành phố có mưa rào rải rác, có nơi mưa vừa, mưa kéo dài trong khung giờ chiều tối hoặc sáng sớm. Nếu như những năm trước, mưa trái mùa chủ yếu xuất hiện cục bộ, diện hẹp, thì năm nay phạm vi ảnh hưởng rộng hơn, tần suất nhiều hơn.
Sống tại phường Thạnh Mỹ Tây, bà Nguyễn Thị Hồng (63 tuổi) chia sẻ: “Mấy chục năm ở Sài Gòn, tôi hiếm khi thấy trời lạnh dai dẳng như vậy. Sáng nào cũng phải mặc thêm áo ấm, lại thêm mưa bất chợt khiến người già dễ bị ho, viêm họng."
Trong khi đó, anh Trần Văn Minh, một tài xế công nghệ ở phường Long Trường, cho biết: “Trời lạnh kèm mưa trái mùa, đường trơn trượt, sương mù nhẹ buổi sáng khiến việc chạy xe khó khăn hơn, phải đi chậm và cẩn thận hơn nhiều."
Theo các chuyên gia, nguyên nhân sâu xa của những diễn biến này gắn liền với biến đổi khí hậu toàn cầu. Bầu khí quyển ấm lên làm thay đổi quy luật thời tiết, khiến các hiện tượng cực đoan, dị thường xảy ra thường xuyên hơn.
Bà Lê Thị Xuân Lan cho biết thêm, trong những năm gần đây, hiện tượng El Nino-La Nina đan xen, cùng với việc ghi nhận tới 15 cơn bão hoạt động trong năm 2025 vừa qua, đã tác động mạnh đến hoàn lưu khí quyển, khiến không khí lạnh ngày càng khó dự báo, đồng thời làm gia tăng mưa trái mùa tại Nam Bộ.
Dự báo từ ngày 21 đến 25/1/2026, một đợt không khí lạnh rất mạnh, mạnh nhất từ đầu mùa sẽ ảnh hưởng đến Việt Nam. Miền Bắc có nơi xuống dưới 0 độ C, xuất hiện băng giá.
Riêng Thành phố Hồ Chí Minh và khu vực Đông Nam Bộ, lạnh sẽ đến trễ hơn khoảng 1-2 ngày, khoảng từ 22-23/1, nhiệt độ ban đêm và sáng sớm phổ biến 18 độ C, có nơi 17 độ C, kéo dài 4-5 ngày, thậm chí cả tuần ở một số khu vực. Phải đến cuối tháng 1/2026 này, nền nhiệt mới có xu hướng tăng trở lại.
Không chỉ rét và mưa trái mùa, từ nay đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm nay còn ghi nhận tình trạng ô nhiễm không khí gia tăng. Bà Lê Thị Xuân Lan cho biết, trong những ngày gần đây, chỉ số bụi mịn PM2.5 tại Thành phố Hồ Chí Minh dao động từ 150-183, vượt xa ngưỡng cho phép thông thường. Nguyên nhân chủ yếu do điều kiện ít mưa, kết hợp với khói bụi từ giao thông, xây dựng và nguồn phát thải từ các địa phương lân cận, khiến không khí ô nhiễm tích tụ.
Trước những diễn biến thời tiết bất thường, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thích ứng trong sinh hoạt hàng ngày. Đối với sức khỏe, cần giữ ấm cơ thể, đặc biệt vào ban đêm và sáng sớm; hạn chế ra ngoài khi trời lạnh sâu hoặc không khí ô nhiễm; người cao tuổi, trẻ nhỏ và người mắc bệnh hô hấp, tim mạch nên đeo khẩu trang, theo dõi sức khỏe thường xuyên. Khi tham gia giao thông, người dân cần chú ý quan sát, giảm tốc độ trong điều kiện mưa trái mùa, sương mù nhẹ, tầm nhìn hạn chế, tránh tai nạn đáng tiếc.
Đối với sản xuất nông nghiệp và trồng hoa Tết, đặc biệt là hoa mai, các chuyên gia lưu ý mưa trái mùa và nhiệt độ thấp có thể khiến mai nở sớm, ảnh hưởng chất lượng vụ hoa. Người trồng cần theo dõi sát diễn biến thời tiết, điều chỉnh chế độ tưới nước, che chắn vườn hoa khi cần thiết, chủ động các biện pháp kỹ thuật để hạn chế rủi ro.
Từ nay đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, dự báo còn ít nhất một đợt không khí lạnh nữa, đồng thời có khả năng xuất hiện khoảng hai cơn bão ở phía Đông Philippines và biển Thái Bình Dương, làm rãnh áp thấp hoạt động mạnh, gây mưa trái mùa.
Thực tế nửa tháng đầu năm 2026 cho thấy thời tiết Thành phố Hồ Chí Minh đang bước vào giai đoạn biến động khó lường, là lời cảnh báo rõ ràng về tác động ngày càng trực diện của biến đổi khí hậu đối với một đô thị lớn, đòi hỏi sự chủ động, thích ứng từ cả người dân và cơ quan chức năng./.
Thời tiết trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 diễn biến thế nào?
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia dự báo trong 3 tháng tới không khí lạnh có khả năng hoạt động yếu hơn trung bình nhiều năm; các đợt rét đậm, rét hại tập trung trong tháng 2/2026.