Chiều 22/5, tại Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng công nhận Bảo vật Quốc gia đối với Tượng Phật Mẫu Man Nương tại chùa Tổ (Phúc Nghiêm tự) phường Song Liễu, tỉnh Bắc Ninh, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Đạo Cương cho biết Bắc Ninh - vùng đất Kinh Bắc ngàn năm văn hiến từ lâu được biết đến là một trung tâm văn hóa lớn của dân tộc, nơi hội tụ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc, với hệ thống di tích dày đặc, các lễ hội truyền thống phong phú và nhiều loại hình di sản văn hóa phi vật thể tiêu biểu.
Đây cũng là vùng đất gắn liền với lịch sử hình thành và phát triển của Phật giáo Việt Nam từ những thế kỷ đầu Công nguyên, mà trung tâm là vùng Luy Lâu cổ xưa.
Trong không gian văn hóa đặc biệt ấy, chùa Tổ là một địa chỉ tâm linh tiêu biểu, gắn với truyền thuyết Phật Mẫu Man Nương và tín ngưỡng Tứ Pháp - một hiện tượng văn hóa độc đáo thể hiện sự giao thoa hài hòa giữa Phật giáo và tín ngưỡng nông nghiệp bản địa của người Việt.
Hình tượng Phật Mẫu Man Nương không chỉ phản ánh khát vọng về cuộc sống no đủ, mưa thuận gió hòa của cư dân nông nghiệp, mà còn thể hiện sâu sắc truyền thống nhân văn, lòng từ bi, đức hy sinh và tinh thần hướng thiện trong đời sống văn hóa dân tộc.
Pho tượng Phật Mẫu Man Nương được lưu giữ tại chùa Tổ là hiện vật có giá trị đặc biệt tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, nghệ thuật và tín ngưỡng. Đây không chỉ là tác phẩm điêu khắc cổ có giá trị thẩm mỹ cao, phản ánh trình độ kỹ thuật chế tác tinh xảo của nghệ nhân xưa, mà còn là biểu tượng thiêng liêng của một truyền thống văn hóa đã được lưu truyền bền bỉ qua nhiều thế kỷ.
Việc Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định công nhận Tượng Phật Mẫu Man Nương chùa Tổ là Bảo vật Quốc gia là sự ghi nhận xứng đáng đối với những giá trị đặc biệt của hiện vật; đồng thời là niềm vinh dự, tự hào lớn lao đối với Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Bắc Ninh nói chung, phường Song Liễu nói riêng.
Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương đề nghị tỉnh Bắc Ninh tiếp tục quan tâm chỉ đạo các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương và nhà chùa thực hiện nghiêm các quy định của Luật Di sản văn hóa; xây dựng và triển khai hiệu quả các phương án bảo quản, bảo vệ hiện vật theo hướng khoa học, chuyên nghiệp và bền vững; tăng cường ứng dụng công nghệ số trong công tác kiểm kê, tư liệu hóa, quảng bá và giới thiệu giá trị của bảo vật đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế.
Bên cạnh đó, tỉnh cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về giá trị lịch sử, văn hóa, nghệ thuật của tượng Phật Mẫu Man Nương và hệ thống tín ngưỡng Tứ Pháp; gắn công tác bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa, du lịch tâm linh và giáo dục truyền thống, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương, đồng thời lan tỏa những giá trị tốt đẹp của văn hóa Việt Nam trong thời kỳ hội nhập và phát triển.
Ông Nguyễn Văn Thược, Bí thư Đảng ủy phường Song Liễu, khẳng định nhận thức sâu sắc niềm vinh dự và trách nhiệm, thời gian tới, phường Song Liễu tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng của tỉnh và ngành văn hóa thực hiện nghiêm các quy định của Luật Di sản văn hóa; xây dựng phương án bảo vệ, bảo quản và phát huy giá trị Bảo vật quốc gia một cách khoa học, hiệu quả, bảo đảm tuyệt đối an toàn cho hiện vật; đồng thời quan tâm đầu tư, tôn tạo và hoàn thiện không gian văn hóa, cảnh quan di tích chùa Tổ theo đúng quy hoạch và quy định của pháp luật; giữ gìn tính nguyên gốc, giá trị chân xác và môi trường văn hóa truyền thống của di tích.
Ngoài ra, phường đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục truyền thống lịch sử, văn hóa địa phương; tăng cường ứng dụng công nghệ số trong công tác quản lý, quảng bá di sản, gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa, du lịch tâm linh và xây dựng các sản phẩm văn hóa đặc trưng của vùng Dâu-Luy Lâu, góp phần quảng bá hình ảnh quê hương Song Liễu và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương theo hướng bền vững./.
Bảo vật Quốc gia Tượng Phật bằng gỗ Mẫu Man Nương chùa Tổ ở Bắc Ninh