Ngày 17/9, Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội cho biết khu vực Tố Hữu-Lương Thế Vinh xảy ra úng ngập cục bộ.
Nguyên nhân chủ yếu do mưa liên tục, kéo dài từ ngày 14/9 đến ngày 17/9/2026, tổng lượng mưa tích lũy tại khu vực khoảng 402 mm. Lượng mưa lớn, kéo dài làm nước liên tục bổ sung vào hệ thống, mực nước trong cống, mương và các hồ Phùng Khoang, Đồng Bông 2 duy trì ở mức cao, làm giảm dung tích trữ còn lại và khả năng tiêu thoát nước khu vực. Đồng thời, lưu lượng từ khu vực tập trung lớn về đường Tố Hữu và hồ Đồng Bông 2, vượt khả năng tiếp nhận và tiêu thoát tức thời của hệ thống, phát sinh úng ngập cục bộ.
Đề xuất triển khai các biện pháp trước mắt và lâu dài nhằm tiêu thoát nước kịp thời
Theo Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, trong đợt mưa vừa qua, việc vận hành hồ Đồng Bông 2 và Trạm bơm Đồng Bông 2 tiếp tục phát huy vai trò điều hòa, tiêu thoát nước cho lưu vực.
Cụ thể, các trạm bơm Đồng Bông 2 mới và cũ, tổng công suất khoảng 13,17 m³/s, đã được vận hành tối đa để hạ mực nước đệm và bơm tiêu ra sông Nhuệ; lực lượng ứng trực của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thoát nước Hà Nội được bố trí 24/24 để tua rác, khơi thông cửa thu và phối hợp phân luồng giao thông. Việc vận hành liên tục hồ và trạm bơm đã góp phần tăng khả năng điều tiết, tiêu thoát và giảm áp lực cho hệ thống; tuy nhiên, do tổng lượng mưa tích lũy rất lớn và kéo dài, hệ thống vẫn bị quá tải cục bộ trong thời gian mưa.
Đáng chú ý, Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội cũng đề xuất các giải pháp trước mắt và lâu dài tại khu vực nêu trên. Cụ thể, trước mắt tiếp tục tăng cường duy tu, kiểm tra, khơi thông cửa thu, hệ thống thoát nước khu vực; vận hành tối đa, liên tục Trạm bơm Đồng Bông 2 phù hợp với diễn biến mực nước hệ thống; điều tiết hợp lý cửa phai cống hộp BxH = 2x(2x2) m để kiểm soát lưu lượng vào hồ Đồng Bông 2; bố trí lực lượng, phương tiện ứng trực 24/24h để xử lý kịp thời khi có mưa lớn.
Đưa hồ Mễ Trì thuộc Khu đô thị Vinhomes Green Bay vào quản lý, vận hành đồng bộ với hệ thống thoát nước khu vực nhằm phát huy chức năng điều hòa, tăng khả năng trữ nước phục vụ tiêu thoát nước cho khu vực. Về lâu dài, nghiên cứu đầu tư cải tạo, xây dựng Trạm bơm điều tiết hồ Phùng Khoang công suất khoảng 1,0 m³/s để nâng cao khả năng chủ động hạ mực nước và phát huy vai trò điều tiết của hồ; đầu tư tuyến cống hộp B=4,0 m và mương Mễ Trì B=20 m theo Quy hoạch phân khu H2-2, từng bước hoàn thiện đồng bộ hệ thống thoát nước khu vực.
Cũng theo Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, hiện hệ thống thoát nước đường Tố Hữu bao gồm cống D600, D800, D1000 và cống hộp BxH = 1,5×1,5 m, có nhiệm vụ thoát nước cho các khu vực: Thanh Xuân Bắc, Lương Thế Vinh, Trung Văn và Phùng Khoang thoát qua tuyến 2D1000 qua Công viên Phùng Khoang, cống hộp BxH = 2×(1,5×1,5) m qua Vinhomes Green Bay, về mương Đồng Bông 2, hồ Đồng Bông 2 và Trạm bơm Đồng Bông 2 để tiêu ra sông Nhuệ.
Việc đầu tư, đưa hồ điều hòa Đồng Bông 2 vào khai thác đã bổ sung dung tích điều hòa, tăng năng lực tiêu thoát nước cho lưu vực, góp phần giảm áp lực cho hệ thống thoát nước khu vực. Đồng thời, trong quá trình đầu tư hồ Đồng Bông 2, Ban Quản lý dự án đầu tư và xây dựng công trình Nông nghiệp thành phố Hà Nội đã xây dựng bổ sung tuyến cống D800 dài khoảng 47,5 m để kết nối hệ thống thoát nước đường Tố Hữu với hồ, qua đó tăng cường khả năng dẫn, điều tiết và tiêu nước vào hồ Đồng Bông 2.
Theo Quy hoạch phân khu H2-2, hướng thoát nước của đường Tố Hữu được xác định qua tuyến cống hộp B=4,0 m, mương Mễ Trì B=20 m, sau đó dẫn về mương Đồng Bông 2 và Trạm bơm Đồng Bông 2 để tiêu ra sông Nhuệ. Tuy nhiên, đến nay các tuyến cống, mương theo quy hoạch chưa được đầu tư xây dựng đồng bộ; do đó hệ thống hiện trạng vẫn phải tiếp nhận, tiêu thoát lưu lượng lớn trong khi hướng thoát nước theo quy hoạch chưa được hình thành đầy đủ.
Tập trung nhân lực, phương tiện khơi thông dòng chảy
Cùng ngày, Sở Xây dựng Hà Nội thông tin, do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới, trên địa bàn thành phố Hà Nội xảy ra mưa liên tục, kéo dài trên diện rộng. Tính đến thời điểm 14h, một số khu vực ghi nhận lượng mưa lớn như: Yên Sở 579,8mm; Hai Bà Trưng với 558,1mm; Cầu Giấy 448,6mm; Thanh Liệt 433,5mm; Văn Miếu-Quốc Tử Giám 409,7mm; Từ Liêm 429,6 mm; Yên Nghĩa 436,2mm; Ô Chợ Dừa 412mm; Tây Mỗ 421,4mm; Hoàng Mai 407,7mm. Mực nước các sông đang ở mức cao: Tô Lịch (Hoàng Quốc Việt) 5.27m, Đập Thanh Liệt TL 4.62m/HL 5.49m; sông Nhuệ (trạm Bơm Đồng Bông 1) 5.38m, cầu Hà Đông 5.28m (vượt báo động 2 là 0,09 m); sông Tích 8.33 m đến 8.64 m (vượt báo động 3 từ 0,24 m đến 0,33 m); sông Bùi 7.45 m (vượt báo động 3 là 0.45 m); sông Đáy 6.62 m (vượt báo động 2 là 0.12 m); và sông Mỹ Hà đạt 5,72 m (vượt báo động 1 là 0,22 m).
Theo ghi nhận của Sở Xây dựng, các điểm ngập dưới 0,2m, giao thông đi lại cơ bản bình thường (13 điểm) gồm Phạm Hùng (0,15m); Đường Mỹ Đình (0,15m); Phạm Văn Bạch (Bệnh viện Huyết học) (0,15m); Nguyễn Văn Trỗi (0,10m); Chiến Thắng (0,10m); Tổng cục V Tân Triều (0,10m); Đặng Trần Đức (0,10m); Bến xe Yên Nghĩa (0,15m); Phố Xốm (đối diện tòa nhà Hải Nam) (0,10m), 165 Thái Hà (0,10m), Tố Hữu (ngã 3 Lương Thế Vinh) (0,10m-0,15m), Đường Phú Lương (đoạn trước cổng Trường Tiểu học Phú Lương) (0,10m), Cầu Bươu (0,15m).
Các điểm ngập từ 0,2m trở lên, nước đang tiếp tục rút, giao thông đi lại còn khó khăn (18 điểm) gồm Dương Đình Nghệ (0,20m); Phan Văn Trường (0,25m); Trần Bình (0,25m); Doãn Kế Thiện (0,20m); Nguyễn Trác (chân cầu HH2) (0,40m, khu vực ngập khoảng 170m x 10m, gồm 02 làn); Tổ dân phố 10P (phường Phú La cũ) (0,3m, khu vực ngập khoảng 100m x 4m); Phùng Hưng (0,2m); Đại lộ Thăng Long - hầm 2, hầm 5, hầm 6, hầm Km 9+656 (0,3m); Đại lộ Thăng Long đường gom đoạn từ Cầu vượt An Khánh đến Hầm 6 (0,25m); Cổng Chào An Khánh (0,30m); Triều Khúc (0,15-0,2m); Quyết Thắng (0,30m, khu vực ngập khoảng 200m x 8m); Tây Mỗ (0,35m); Phú Viên (0,25m); Xuân Phương (0,35m); Đường 32 (đoạn cổng chào An Khánh) (0,25m); Đường Văn Tiến Dũng-Quốc lộ 32 (0,25m); Ngọa Long (0,25m); Do Nha (số nhà 1–122) (0,20m); Quốc lộ 21B - Nguyễn Trực (0,2m).
Nguyên nhân chủ yếu là do đợt mưa liên tục, kéo dài trên diện rộng từ ngày 14/9/2026 đến nay, tổng lượng mưa tích lũy lớn trên 400mm, một số khu vực lượng mưa trên 500mm (Yên Sở 570,8mm; Hai Bà Trưng với 550,3mm) làm hệ thống cống, mương, hồ điều hòa và các tuyến tiêu luôn duy trì mực nước cao, khả năng trữ và điều tiết bị giảm. Mực nước sông Nhuệ và một số sông vượt báo động 2 và báo động 3.
Tại các khu vực phía Tây và Tây Nam thuộc lưu vực tiêu sông Nhuệ, mực nước sông Nhuệ đang ở mức cao (tại trạm bơm Đồng Bông 1 là 5,38m, tại cầu Hà Đông là 5,28m), làm hạn chế khả năng tiêu tự chảy và làm giảm tốc độ hạ mực nước trên hệ thống. Trong điều kiện mưa vẫn tiếp diễn, lượng nước bổ sung vào hệ thống lớn và liên tục tăng, trong khi khả năng tiêu ra sông phụ thuộc vào mực nước nguồn nhận, dẫn đến một số điểm trũng, thấp cục bộ rút nước chậm và còn xảy ra úng ngập cục bộ.
Trước tình hình đó, các đơn vị duy trì hệ thống thoát nước đang tập trung nhân lực khơi thông dòng chảy, bố trí và thiết bị bơm hút tăng khả năng thoát nước khu vực úng ngập; phối hợp với các đơn vị giao thông cảnh báo, phân luồng giao thông tại các vị trí ngập, phối hợp các đơn vị thủy lợi vận hành các trạm bơm thủy lợi tiêu nước trên sông Nhuệ; tiếp tục triển khai ứng trực tại hiện trường, tổ chức tua vớt rác tại các ga thu, khơi thông dòng chảy, mở cửa phai các hồ điều hòa và vận hành các trạm bơm đầu mối Trạm bơm Yên Sở (vận hành 20/20 tổ bơm), Cổ Nhuế, Đồng Bông 1, Hà Trì, Mậu Lương, Vạn Phúc, Đa Sỹ, Nguyễn Khuyến, Nguyễn Hoàng Tôn, Đông Trù, Phúc Đồng, Phú Xá, Cầu Ngà 1, Cầu Ngà 2, Đồng Tép, Phú Thượng… để hạ mực nước trên hệ thống chủ động ứng phó với diễn biến mưa; kiểm tra, rà soát hệ thống xác định nguyên nhân các vị trí úng ngập đề xuất các giải pháp xử lý.
Cùng với đó, Sở Xây dựng đã chỉ đạo Trung tâm quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thoát nước Hà Nội và các đơn vị duy trì hệ thống thoát nước tổ chức ứng trực 24/24 giờ với trên 200 phương tiện, thiết bị phục vụ xử lý úng ngập và hơn 2.500 công nhân duy trì thoát nước, chủ động hạ thấp mực nước đệm trên hệ thống xuống tối đa; phân công lực lượng theo từng địa bàn, từng lưu vực và các vị trí có nguy cơ úng ngập; thường xuyên theo dõi cập nhật diễn biến mưa, mực nước trên hệ thống, tình trạng vận hành các công trình và chủ động điều chỉnh, tăng cường lực lượng ứng trực khi diễn biến thời tiết có nguy cơ bất lợi.
Bên cạnh đó, Sở Xây dựng đã phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo các Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên đầu tư phát triển thủy lợi: Sông Nhuệ, Sông Đáy, Hà Nội để vận hành hệ thống các kênh, mương, sông, hồ đang quản lý, duy trì để hỗ trợ thoát nước nội đô; vận hành các trạm bơm tiêu nông nghiệp hạ mực nước sông Nhuệ hỗ trợ tiêu thoát nước khu vực nội đô; vận hành trạm bơm Yên Nghĩa, Đào Nguyên, Cầu Sa,... vận hành cống Liên Mạc.
Theo dự báo của Trung tâm khí tượng thủy văn, mưa còn tiếp diễn, do đó Sở Xây dựng sẽ tiếp tục chỉ đạo Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, các đơn vị duy trì hạ tầng kỹ thuật, đặc biệt các đơn vị duy trì thoát nước. Trong số đó, bố trí 100% lực lượng ứng trực 4 tại chỗ nhằm chủ động xử lý kịp thời các tình huống sự cố phát sinh; tăng cường lực lượng, phương tiện của các đơn vị duy trì thoát nước tiếp tục tổ chức đảm bảo thoát nước theo các phương án, kế hoạch đã phê duyệt, tập trung vệ sinh, thanh thải đảm bảo thông thoáng dòng chảy, vận hành các cửa phai, trạm bơm nhằm hạ mực nước trên toàn bộ hệ thống sẵn sàng đón mưa.
Các đơn vị liên quan thường xuyên theo dõi tình hình thời tiết, diễn biến mưa, tổng hợp báo cáo định kỳ tình hình úng ngập trên địa bàn thành phố; phối hợp chặt chẽ với Sở Nông nghiệp và Môi trường, các đơn vị thủy lợi theo dõi diễn biến thời tiết, mực nước các sông lớn; vận hành các trạm bơm thủy lợi hạ mực nước trên các sông trong đó có sông Nhuệ. Theo dõi chặt chẽ mực nước trên sông Đáy, sông Tích, sông Nhuệ để có tình huống kịch bản ứng phó kịp thời, không để xảy ra tình huống ngập lụt do mực nước sông dâng cao./.