Kinh tế tăng tốc mạnh mẽ, tạo đà bứt phá tăng trưởng trên 10% cho năm 2027

Dù bối cảnh quốc tế nhiều thách thức, kinh tế năm 2026 dự kiến vẫn vượt 14/15 chỉ tiêu, tạo đà quan trọng để Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng trên 10% và đổi mới mô hình phát triển năm 2027.

Phiên Khai mạc Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, ngày 17/10. (Ảnh: TTXVN)

Ngày 17/10, tại phiên Khai mạc Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã trình bày Báo cáo về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027.

Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, năm 2026 là năm đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, có ý nghĩa quan trọng, tạo nền tảng, tạo đà, tạo thế, tạo lực cho giai đoạn phát triển mới. Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, đứng đầu là đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, ban hành đồng bộ nhiều chủ trương, quyết sách lớn, có tính chiến lược, bao quát các nền tảng và động lực phát triển chủ yếu trên các lĩnh vực, từng bước định hình mô hình, thể chế phát triển và phương thức quản trị quốc gia phù hợp với yêu cầu của giai đoạn mới.

Đạt và vượt 14/15 chỉ tiêu

Thủ tướng nhấn mạnh trong bối cảnh tình hình quốc tế, khu vực diễn biến hết sức phức tạp, nhiều vấn đề mới phát sinh vượt dự báo, cạnh tranh chiến lược ngày càng gay gắt, xung đột gây đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu, điều chỉnh chính sách của các nước đã tác động mạnh, trực tiếp làm suy giảm tăng trưởng kinh tế của các quốc gia và thương mại quốc tế, gia tăng lạm phát, đặc biệt giá xăng dầu, giá nhiều mặt hàng chiến lược tăng mạnh.

Tuy nhiên, với sự vào cuộc quyết liệt, trách nhiệm, sâu sát của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã bám sát các Nghị quyết, Kết luận của Đảng, Quốc hội, khẩn trương cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch hành động, quyết liệt đổi mới căn bản phương thức làm việc, tổ chức thực hiện theo hướng khoa học, hợp lý, hiệu quả.

Nổi bật là các cấp, các ngành, các địa phương quyết liệt triển khai, tạo chuyển biến rõ nét, đạt nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện, dự kiến đạt và vượt 14/15 chỉ tiêu kinh tế-xã hội.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trình bày Báo cáo về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027. (Ảnh: TTXVN)

Kết quả, tăng trưởng kinh tế cao gắn với ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn. Theo đó, các động lực tăng trưởng được phát huy, tạo nền tảng cho đổi mới mô hình phát triển. Tăng trưởng quý sau cao hơn quý trước, GDP quý 3 tăng 9,95%, 9 tháng tăng 9,01%, thuộc nhóm cao của khu vực và thế giới.

Thu ngân sách Nhà nước cả năm ước đạt 3,06 triệu tỷ đồng, tăng 14%, trong khi đã miễn, giảm, gia hạn thuế, phí khoảng 360 nghìn tỷ đồng. Đến hết năm 2026, nợ công khoảng 33-34% GDP; nợ Chính phủ khoảng 32-33% GDP; nợ nước ngoài quốc gia khoảng 28-29% GDP; bội chi ngân sách khoảng 4,1% GDP, trong giới hạn an toàn, tỷ giá ổn định.

Lần đầu tiên thị trường chứng khoán được nâng hạng đồng thời Tổ chức Moody’s đã nâng triển vọng của Việt Nam từ mức “Ổn định” lên “Tích cực.” Cùng với đó, các tổ chức quốc tế đánh giá cao sức chống chịu và triển vọng tăng trưởng của Việt Nam. Đơn cử, IMF nâng dự báo tăng trưởng Việt Nam lên 8,2%; ADB nâng thêm 0,6 điểm%; WB dự báo Việt Nam tăng trưởng cao nhất khu vực Đông Á-Thái Bình Dương; AMRO nâng thêm 0,5 điểm %, cao nhất ASEAN+3; Brand Finance định giá thương hiệu quốc gia Việt Nam 462,28 tỷ USD, xếp 32/193 quốc gia.

Các cấp, các ngành, các địa phương quyết liệt triển khai, tạo chuyển biến rõ nét, đạt nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện, dự kiến đạt và vượt 14/15 chỉ tiêu kinh tế-xã hội.

Việc trình Quốc hội điều chỉnh tăng mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2025 ở mức trên 8% càng thể hiện rõ hơn quyết tâm, nỗ lực của Chính phủ trong việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội giai đoạn 2021-2025. (Ảnh: Vietnam+)

Thủ tướng nhấn mạnh năm 2027 là năm tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Mục tiêu tập trung phấn đấu tăng trưởng từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn; Tạo lập nền tảng cho mô hình phát triển mới của đất nước, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính; xây dựng, hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển; Huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực; Tạo môi trường thuận lợi, phát triển mạnh mẽ các thành phần kinh tế.

Trong đó, tăng trưởng GDP phấn đấu từ 10% trở lên; Tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) khoảng 4,5%; GDP bình quân đầu người đạt 6.100 USD; Năng suất lao động xã hội bình quân tăng 8,6%; Tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giảm 1-1,5%.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cũng chỉ ra một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2027, tập trung thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Thực hiện hiệu quả Kết luận 18-KL/TW, Nghị quyết 19-NQ/TW, Kết luận 106-KL/TW, cụ thể hóa mục tiêu tăng trưởng thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ theo từng ngành, lĩnh vực, địa phương và thường xuyên cập nhật kịp thời.

Đồng thời, tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, nâng cao chất lượng, tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực thi; Đẩy mạnh cơ cấu lại, đổi mới mô hình phát triển, nâng cao năng lực nội tại, tính độc lập, tự chủ và sức chống chịu của nền kinh tế; Phát triển đồng bộ, hiện đại kết cấu hạ tầng chiến lược, nhất là các dự án quan trọng, trọng điểm, liên vùng; Phát triển đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo Nghị quyết 57-NQ/TW, tạo thêm động lực mới cho tăng trưởng...

Cuối cùng là nâng cao năng lực tổ chức thực hiện, để tổ chức thực hiện không còn là khâu yếu, các cấp, các ngành, các địa phương, nhất là người đứng đầu phải đề cao trách nhiệm, tăng cường công tác phối hợp, đưa các chủ trương, chính sách của Trung ương vào thực tiễn của ngành, lĩnh vực, địa phương mình; Khắc phục tình trạng đùn đẩy, né tránh, sợ trách nhiệm.

Phát triển đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo Nghị quyết 57-NQ/TW. (Ảnh: Vietnam+)

Tổ chức thực hiện là khâu quyết định

Trình bày Báo cáo thẩm tra về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cũng nhấn mạnh, trong bối cảnh nhiều khó khăn, thách thức, tình hình kinh tế-xã hội năm 2026 tiếp tục đạt những kết quả quan trọng, khá toàn diện trên nhiều lĩnh vực.

Dự kiến 9/15 chỉ tiêu chủ yếu đạt, vượt kế hoạch, 5 chỉ tiêu phấn đấu đạt, 1 chỉ tiêu giảm nghèo đa chiều dự kiến chưa đạt. GDP 9 tháng ước tăng 9,01%; xuất khẩu tăng 24,5%; vốn FDI thực hiện tăng 12,1%; giải ngân đầu tư công đạt 62,9% kế hoạch; CPI bình quân tăng 4,52%. Ủy ban Kinh tế và Tài chính đánh giá cao sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt, linh hoạt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương.

Những kết quả đạt được trong năm đầu nhiệm kỳ rất đáng ghi nhận, thể hiện khả năng thích ứng và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô trước nhiều biến động. Đặc biệt, các quyết sách chiến lược về thể chế, hạ tầng, khoa học, công nghệ và tổ chức bộ máy đã bước đầu đi vào thực tiễn, củng cố niềm tin, tạo nền tảng quan trọng để tăng tốc, bứt phá trong giai đoạn 2026-2030.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết trong bối cảnh nhiều khó khăn, thách thức, tình hình kinh tế-xã hội năm 2026 tiếp tục đạt những kết quả quan trọng, khá toàn diện trên nhiều lĩnh vực. (Ảnh: QH)

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị sáu vấn đề trọng tâm cần quan tâm trong công tác chỉ đạo, điều hành thời gian tới. Thứ nhất, tăng trưởng cao nhưng nền tảng chưa vững chắc. Thứ hai, áp lực ổn định kinh tế vĩ mô và an toàn tài chính gia tăng. CPI bình quân 9 tháng tăng 4,52%, đã ở mức mục tiêu khoảng 4,5% của cả năm, riêng quý III tăng 4,80%; giá hàng hóa, dịch vụ thiết yếu tăng, trong khi sức mua thực tế phục hồi chậm.

Với độ mở lớn, nền kinh tế phải vừa phấn đấu tăng trưởng từ 10% trở lên, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời triển khai các quyết sách chiến lược và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Năm 2026 dự kiến 9/15 chỉ tiêu chủ yếu đạt, vượt kế hoạch, 5 chỉ tiêu phấn đấu đạt, 1 chỉ tiêu giảm nghèo đa chiều dự kiến chưa đạt. (Ảnh: Vietnam+)

Thứ ba, nguồn lực đầu tư lớn nhưng chậm chuyển hóa thành năng lực sản xuất và động lực tăng trưởng mới. Giải ngân đầu tư công 9 tháng đạt 62,9% kế hoạch, nhưng vốn tạm ứng chưa thu hồi chiếm tới 37% số đã giải ngân; mới hoàn thiện thủ tục đầu tư đối với khoảng 58% vốn ngân sách trung ương đã thông báo cho giai đoạn 2026-2030.

Thứ tư, cải cách thể chế được đẩy mạnh nhưng khâu tổ chức thực thi vẫn là điểm nghẽn. Thứ năm, khu vực doanh nghiệp và hộ kinh doanh còn nhiều khó khăn. Trong 9 tháng, số doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường giảm 3,2%, trong khi số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng 118,8%.

Thứ sáu, chất lượng phát triển xã hội chưa đồng đều. Thiếu hụt nhân lực chất lượng cao; lao động phi chính thức chiếm tỷ trọng lớn, thất nghiệp thanh niên còn cao. Chênh lệch trong tiếp cận giáo dục, y tế và dịch vụ thiết yếu giữa các vùng còn lớn.

Trong 9 tháng, số doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường giảm 3,2%, trong khi số doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể tăng 118,8%. (Ảnh: Vietnam+)

Về dự kiến Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi nêu rõ năm 2027 có vị trí đặc biệt quan trọng, là năm chuyển từ đặt nền móng sang tăng tốc thực chất trong thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch 5 năm 2026-2030.

Vì vậy, Ủy ban Kinh tế và Tài chính lưu ý, kịch bản điều hành năm 2027 cần tính đến độ trễ của các cú sốc năm 2026, nhất là khả năng giá năng lượng tiếp tục ở mức cao, lạm phát “dồn nén” khi các biện pháp hỗ trợ thuế, phí được điều chỉnh. Do đó, kế hoạch điều hành cần có phương án dự phòng và ngưỡng phản ứng rõ ràng đối với các kịch bản bất lợi, tránh để yêu cầu tăng trưởng cao làm thu hẹp dư địa ổn định và phát triển trong trung hạn.

Ủy ban Kinh tế và Tài chính cơ bản thống nhất với định hướng, mục tiêu, chỉ tiêu và 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp của Chính phủ. Mục tiêu GDP tăng từ 10% trở lên thể hiện quyết tâm cao nhưng đặt ra thách thức lớn khi nền tảng tăng trưởng chưa vững, áp lực lạm phát và nhu cầu vốn, năng lượng gia tăng. Trên cơ sở đó, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tập trung vào sáu nội dung trọng tâm.

Một là, kiên định giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, coi đây là điều kiện tiên quyết của tăng trưởng cao; đặt yêu cầu phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ và điều hành giá ở vị trí trung tâm. Hai là, đổi mới mô hình tăng trưởng theo chiều sâu, nâng cao giá trị gia tăng trong nước. Khơi thông, phân bổ và sử dụng đồng bộ, hiệu quả các nguồn lực từ đầu tư công, đầu tư tư nhân, doanh nghiệp nhà nước, FDI và thị trường tài chính...

Ba là, ưu tiên hạ tầng chiến lược và an ninh năng lượng. Tập trung dự án hạ tầng liên vùng, giảm chi phí logistics và mở rộng không gian phát triển. Bảo đảm đồng bộ nguồn điện, lưới điện, LNG, nhiên liệu, dự trữ và phương án dự phòng. Bốn là, chuyển trọng tâm đầu tư cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số từ chú trọng nguồn lực đầu vào sang tạo ra sản phẩm ứng dụng, nâng cao năng suất và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Năm là, hoàn thiện thể chế phải chuyển từ số lượng văn bản ban hành sang hiệu quả thực thi. Xử lý chồng chéo pháp luật, phân cấp gắn với nguồn lực, năng lực thực thi, trách nhiệm giải trình.

Sáu là, gắn tăng trưởng cao với phát triển văn hóa, xã hội. Chú trọng việc làm bền vững, giảm nghèo thực chất, quan tâm khả năng tiếp cận dịch vụ thiết yếu, chênh lệch vùng miền và tính bền vững của hệ thống an sinh trong bối cảnh cơ cấu dân số thay đổi nhanh. Bảo đảm quốc phòng, an ninh kinh tế, an ninh dữ liệu; nâng cao hiệu quả đối ngoại, chuẩn bị năm APEC 2027./.

Một hầm đường bộ tại Dự án cao tốc Bắc-Nam đang được thi công, hoàn thiện. (Ảnh: Quốc Khánh/Vietnam+)

Khai mạc trọng thể Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI tại Hà Nội

Theo chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua 43 dự án luật, nghị quyết; xem xét, cho ý kiến 4 dự án luật khác; xem xét, quyết định vấn đề kinh tế-xã hội, tài chính, ngân sách.

(Vietnam+)