Thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử đang được tỉnh Lào Cai xác định là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm giảm thời gian, chi phí cho người dân, doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước.
Từ số hóa hồ sơ, cấp kết quả điện tử đến khai thác, tái sử dụng dữ liệu, việc giải quyết thủ tục hành chính trên địa bàn tỉnh đang từng bước chuyển từ xử lý hồ sơ sang xử lý dựa trên dữ liệu.
Theo Ủy ban Nhân dân tỉnh Lào Cai, cải cách hành chính những năm qua được triển khai gắn với chuyển đổi số, tập trung cắt giảm quy trình, rút ngắn thời gian giải quyết và nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến. Năm 2025, chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX) của tỉnh đạt 89,67%, xếp thứ 21/34 tỉnh, thành phố. Riêng chỉ số cải cách thủ tục hành chính đạt 99,66%, xếp thứ 8/34.
Một trong những nhiệm vụ được tỉnh chú trọng là số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính. Các cơ quan, đơn vị được yêu cầu cập nhật đầy đủ hồ sơ trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời chủ động khai thác thông tin từ các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Những dữ liệu đã có được sử dụng lại, hạn chế việc yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp nhiều lần cùng một loại giấy tờ.
Quy trình giải quyết cũng được điều chỉnh theo hướng bổ sung khâu bóc tách dữ liệu từ giấy tờ để đưa thông tin vào kho dữ liệu điện tử. Đây được xem là bước quan trọng bởi hiệu quả của số hóa không chỉ nằm ở việc chuyển hồ sơ giấy thành hồ sơ điện tử, mà còn ở khả năng khai thác và sử dụng lại dữ liệu trong những lần giải quyết thủ tục tiếp theo.
Kết quả thực hiện cho thấy chất lượng số hóa tại Lào Cai có chuyển biến rõ rệt. Từ ngày 1/7 đến 31/12/2025, toàn tỉnh tiếp nhận hơn 352.000 hồ sơ, trong đó đã giải quyết gần 340.000 hồ sơ. Có 99,1% hồ sơ được giải quyết đúng và trước hạn. Tỷ lệ cấp kết quả điện tử đạt 91,63%, tỷ lệ số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính đạt 90,82%. Đặc biệt, tỷ lệ khai thác, sử dụng lại thông tin, dữ liệu số hóa đạt 88,06%.
Trong 5 tháng đầu năm 2026, các chỉ tiêu tiếp tục được cải thiện. Toàn tỉnh tiếp nhận gần 248.000 hồ sơ, giải quyết hơn 233.700 hồ sơ, trong đó 98,74% được giải quyết đúng và trước hạn. Tỷ lệ cấp kết quả điện tử đạt 92,49%, số hóa hồ sơ và kết quả đạt 92,40%. Đáng chú ý, tỷ lệ khai thác, sử dụng lại dữ liệu số hóa tăng lên 94,62%, với hơn 233.800 hồ sơ.
So với năm 2024, tỷ lệ số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính tăng 5,45 điểm phần trăm, trong khi tỷ lệ cấp kết quả điện tử tăng 4,48 điểm phần trăm. Mức tăng đáng kể nhất thuộc về việc khai thác, sử dụng lại dữ liệu số hóa, từ 2,7% lên 94,62%. Kết quả này cho thấy dữ liệu sau khi được số hóa đang dần trở thành nguồn thông tin phục vụ trực tiếp quá trình giải quyết thủ tục, thay vì chỉ được lưu trữ.
Để nâng cao chất lượng thực hiện, Lào Cai cũng chú trọng đào tạo đội ngũ cán bộ. Năm 2024, tỉnh tổ chức các lớp tập huấn tại các sở, ban, ngành và địa phương. Sau khi sáp nhập tỉnh, năm 2025 tiếp tục tổ chức 14 buổi tập huấn cho cán bộ, công chức, viên chức làm việc tại Bộ phận Một cửa và những người trực tiếp hướng dẫn, tiếp nhận, xử lý hồ sơ. Nội dung tập trung vào các khâu từ tiếp nhận, xử lý, phê duyệt, ký số, phát hành đến trả kết quả điện tử.
Cùng với số hóa, tỉnh đẩy mạnh tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính. Các cơ quan, đơn vị được yêu cầu rà soát thành phần hồ sơ, loại bỏ những giấy tờ có thể thay thế bằng dữ liệu đã có, đồng thời kiểm tra toàn bộ quy trình thực hiện dịch vụ công trực tuyến. Năm 2025, Lào Cai phê duyệt 516 dịch vụ công trực tuyến cấp tỉnh và 161 dịch vụ công trực tuyến cấp xã đủ điều kiện thực hiện trực tuyến toàn trình hoặc một phần, có phát sinh hồ sơ.
Hạ tầng phục vụ giải quyết thủ tục hành chính cũng được đầu tư, nâng cấp. Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh được hoàn thiện, kết nối với Cổng Dịch vụ công quốc gia và 13 phần mềm chuyên ngành của các bộ, ngành Trung ương. Qua đó, tạo điều kiện triển khai dịch vụ công trực tuyến toàn trình và giải quyết thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính.
Một kết quả đáng chú ý khác là việc rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục. Từ năm 2023 đến hết năm 2025, Lào Cai đã cắt giảm thời gian đối với 815 thủ tục hành chính, tương đương 39,9%. Thời gian giải quyết bình quân giảm khoảng 40% so với quy định của Trung ương, vượt mục tiêu 30% đặt ra cho năm 2025.
Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn một số hạn chế. Ở một số cơ quan, đơn vị, việc số hóa hồ sơ, ký số và cấp kết quả điện tử chưa thực hiện đầy đủ. Một bộ phận cán bộ, nhất là ở cấp xã, chưa thực hiện đúng các bước của quy trình số hóa. Một số thiết bị tại Bộ phận Một cửa sau sáp nhập đã xuống cấp, ảnh hưởng đến quá trình tiếp nhận, xử lý và số hóa hồ sơ.
Việc tái cấu trúc một số thủ tục cũng chưa đạt yêu cầu. Có trường hợp mới dừng ở việc chuyển hồ sơ giấy sang điện tử mà chưa thực sự đơn giản hóa quy trình. Một số cơ sở dữ liệu của bộ, ngành chưa được kết nối, chia sẻ đầy đủ khiến địa phương vẫn phải yêu cầu người dân cung cấp những giấy tờ mà cơ quan nhà nước có thể khai thác. Mẫu đơn, tờ khai của một số dịch vụ công trực tuyến cũng chưa thực sự thuận tiện.
Thời gian tới, Lào Cai tiếp tục lấy dữ liệu làm nền tảng để đơn giản hóa thủ tục hành chính, ưu tiên những thủ tục có số lượng hồ sơ lớn và có khả năng khai thác thông tin từ các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành. Đối với 57 thủ tục hành chính đặc thù của tỉnh, địa phương sẽ tiếp tục rà soát để thay thế những thành phần hồ sơ có thể được xác thực bằng dữ liệu đã có.
Tỉnh cũng sẽ tăng cường đào tạo, kiểm tra đội ngũ cán bộ trực tiếp giải quyết thủ tục; khắc phục tình trạng số hóa chưa đúng quy trình, đồng thời rà soát, đầu tư thiết bị tại những nơi xuống cấp. Việc phối hợp với các bộ, ngành để hoàn thiện kết nối, chia sẻ dữ liệu cũng được xác định là nhiệm vụ quan trọng.
Mục tiêu của cải cách thủ tục hành chính trên môi trường điện tử không chỉ là tăng số lượng hồ sơ trực tuyến, mà hướng đến việc người dân và doanh nghiệp ít phải cung cấp giấy tờ, giảm thời gian đi lại và có thể theo dõi quá trình giải quyết. Với những kết quả đạt được, Lào Cai đang từng bước chuyển từ “số hóa hồ sơ” sang “giải quyết thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu," góp phần xây dựng nền hành chính công khai, thuận tiện và phục vụ tốt hơn./.
Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu phải đảm bảo thực chất
Các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND tỉnh, thành phố rà soát quy trình các thủ tục hành chính cắt giảm, thay thế thành phần hồ sơ dựa trên dữ liệu được công bố, bảo đảm cắt giảm dựa trên dữ liệu thực chất.
