Năm 1427, tại mảnh đất địa linh nhân kiệt này, trận quyết chiến chiến lược củaquân dân Đại Việt đã diễn ra, buộc Vương Thông ở Đông Quan phải đầu hàng. Đây làchiến thắng đỉnh cao và có ý nghĩa quyết định thắng lợi cho cuộc Khởi nghĩa LamSơn do Lê Lợi–Nguyễn Trãi lãnh đạo sau 10 năm chiến đấu gian khổ, ngoan cường,chấm dứt 20 năm ách đô hộ bạo tàn của triều đại nhà Minh.
Lễ hội Xương Giang được tổ chức tại đất Bắc Giang bắt đầu vào năm 1998, dựa trêncơ sở chiến thắng Chi Lăng-Xương Giang năm 1427 của quân dân Đại Việt chống lạivà đập tan gần 10 vạn quân xâm lược nhà Minh và được duy trì liên tục từ đó đếnnay.
Sau phần rước kiệu từ đình làng Kế, làng Thành, làng Vẽ… về khu vực thành XươngGiang, lễ dâng hương được tổ chức long trọng ở trung tâm khai hội, bao gồm cáclễ chào cờ, đọc diễn văn, đọc “Đại cáo bình Ngô,” lễ múa ra quân.
Sau phần lễ là phần hội với các chương trình ca múa nhạc dân gian; thi đấu thểthao; các trò chơi dân gian như bóng đá, kéo co, vật dân tộc, cờ tướng, némbóng, chọi chim, bịt mắt bắt dê...
Lễ hội Xương Giang được tổ chức vào những ngày đầu Xuân năm mới thể hiện sự tônkính, ghi nhớ công ơn của nhân dân Bắc Giang đối với các bậc hiền tài, nghĩa sỹvà người dân Xương Giang-Bắc Giang từng chiến đấu anh dũng, hy sinh trên mảnhđất có bề dày lịch sử. Lễ hội nhằm khơi dậy, cổ vũ sức mạnh khối đại đoàn kếttoàn dân tộc, phát huy sức mạnh của toàn Đảng, toàn dân và nhân dân địa phươngphấn đấu hoàn thành các mục tiêu kinh tế, xã hội đã đề ra.
Để tiếp tục giữ gìn, phát huy giá trị của Khu Di tích chiến thắng Xương Giang,thành phố Bắc Giang đang tập trung thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình:bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị khu di tích lịch sử Chiến thắng Xương Giangvới tổng diện tích 37ha. Theo kế hoạch, năm 2013 giai đoạn 1 chính thức khởicông và nơi đây sẽ là khu văn hóa tâm linh, điểm đến của du lịch Bắc Giang./.