Ngày 22/1, tân Tổng thống Mỹ Joe Biden đã có các cuộc điện đàm lần lượt với Thủ tướng Canada Justin Trudeau và Tổng thống Mexico Andres Manuel Lopez Obrador, thảo luận về nhiều vấn đề.
Theo phóng viên TTXVN tại Ottawa, cuộc điện đàm giữa Thủ tướng Canada Trudeau và Tổng thống Mỹ Biden kéo dài khoảng 30 phút trong không khí hữu nghị.
Đây là cuộc điện đàm đầu tiên của tân Tổng thống Mỹ Biden với một nhà lãnh đạo nước ngoài sau khi ông tuyên thệ nhậm chức ngày 20/1.
Trong một tuyên bố, Nhà Trắng cho biết hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của mối quan hệ Mỹ-Canada và thảo luận về hợp tác trong một chương trình nghị sự lớn.
Hai nhà lãnh đạo đã tìm được tiếng nói chung trong các vấn đề như ứng phó với dịch COVID-19, khôi phục kinh tế, chống biến đổi khí hậu, đảm bảo an ninh mạng và các mối quan hệ quốc tế.
Hai bên nhất trí sẽ hợp lực trong cuộc chiến chống dịch COVID-19 tại Bắc Mỹ; mở rộng hợp tác quốc phòng; và khẳng định nhu cầu “khẩn cấp” phải hành động chống biến đổi khí hậu.
Tại cuộc điện đàm, Thủ tướng Trudeau bày tỏ thất vọng về việc Tổng thống Biden thu hồi giấy phép của dự án Keystone XL - dự án đường ống dẫn dầu dài 1.947km, vận chuyển 830.000 thùng dầu thô mỗi ngày từ tỉnh Alberta (Canada) tới các cơ sở lọc dầu ở vùng Midwest (Mỹ).
Dự án trên đã được các cơ quan chức năng của Canada phê duyệt từ năm 2010, nhưng chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama năm 2015 đã chặn dự án này.
Sau đó chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump năm 2017 phê chuẩn dự án. Ngày 20/1 vừa qua, ngay sau khi tiếp quản Nhà Trắng, Tổng thống Biden ký hàng loạt sắc lệnh hành pháp, bao gồm quyết định hủy giấy phép của người tiền nhiệm cho triển khai xây dựng đường ống dẫn dầu Keystone XL.
[Tổng thống Mỹ và Thủ tướng Canada sẽ có cuộc gặp vào tháng Hai]
Nhiều ý kiến trong Đảng Dân chủ của Mỹ cho rằng Keystone XL sẽ khuyến khích hoạt động khai thác cát dầu của Canada, không phù hợp với kế hoạch giảm lượng khí thải carbon.
TC Energy Corp (trụ sở tại Calgary), đồng sở hữu Keystone XL với chính quyền tỉnh Alberta, cho biết dự án này bị hủy bỏ có thể khiến hơn 1.000 việc làm trong lĩnh vực xây dựng bị “bốc hơi” trong những tuần tới.
Ngoài ra, Thủ tướng Trudeau cũng đề cập tầm quan trọng của ngành gỗ mềm và đề nghị phía Mỹ dỡ bỏ thuế quan. Trước đó, chính quyền Tổng thống Trump cho rằng các nhà xuất khẩu gỗ mềm của Canada đã nhận được trợ cấp không công bằng.
Hai nhà lãnh đạo cũng thảo luận các vấn đề liên quan Trung Quốc, trong đó có trường hợp hai công dân Canada Michael Kovrig và Michael Spavor đang bị giam giữ tại Trung Quốc sau khi Ottawa bắt giữ Giám đốc Tài chính của tập đoàn công nghệ Huawei Mạnh Vãn Châu.
Văn phòng Thủ tướng Canada cho biết, sau cuộc điện đàm, hai nhà lãnh đạo có kế hoạch gặp mặt vào tháng Hai tới. Chi tiết về cuộc gặp này hiện vẫn chưa được công bố.
Giới phân tích nhận định Canada thường là điểm công du nước ngoài đầu tiên của một tân Tổng thống Mỹ. Hai nước có chung đường biên giới dài nhất thế giới và có sự hội nhập sâu rộng trong nhiều lĩnh vực, từ văn hóa, chính trị tới kinh tế.
Mặc dù hai nước có tầm nhìn chung về nhiều vấn đề, nhưng hiện nay, ngoài dự án Keystone gây tranh cãi, chính sách "Mua hàng Mỹ" cũng khiến Ottawa quan ngại tổn thất đối với nền kinh tế Canada khi thị trường Mỹ đang là điểm đến của 75% hàng hóa xuất khẩu của Canada.
Trong cuộc điện đàm giữa tân Tổng thống Mỹ Biden và Tổng thống Mexico Andres Manuel Lopez Obrador, hai bên đã thảo luận các vấn đề di cư, đại dịch COVID-19 và hợp tác phát triển giữa hai nước.
Trong bài đăng trên mạng xã hội Twitter, ông Lopez Obrador cho biết cuộc điện đàm diễn ra một cách "thoải mái và tôn trọng," thể hiện quan hệ giữa Mexico và Mỹ sẽ tốt đẹp và có lợi cho cả hai bên./.
