Phương án điều chỉnh hơn 4.000ha diện tích tự nhiên từ tỉnh Phú Thọ về Hà Nội nhận được tỷ lệ đồng thuận cao tại hai xã Ba Vì và Yên Xuân. Cùng với việc thống nhất quản lý Vườn Quốc gia Ba Vì, người dân kỳ vọng công tác quản lý đất đai, bảo vệ môi trường và giải quyết các vấn đề dân sinh sẽ thuận lợi hơn.
Chiều 11/11, tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải trình bày tờ trình về điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính giữa thành phố Hà Nội và tỉnh Phú Thọ.
Theo phương án, 40,06km2 diện tích tự nhiên cùng 1.057 người dân thuộc tỉnh Phú Thọ dự kiến chuyển về Hà Nội quản lý. Diện tích điều chỉnh gồm 25,29km2 thuộc Vườn Quốc gia Ba Vì và 14,77km2 vùng đệm, thuộc các xã Thịnh Minh, Lương Sơn và phường Kỳ Sơn của tỉnh Phú Thọ.
Sau điều chỉnh, phần diện tích này dự kiến được phân bổ về hai xã Ba Vì và Yên Xuân của Hà Nội, góp phần thống nhất địa giới hành chính với phạm vi quản lý Vườn Quốc gia Ba Vì.
Trao đổi với phóng viên TTXVN ngày 11/11, ông Đỗ Hữu Thế, Giám đốc Vườn Quốc gia Ba Vì cho rằng, việc điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ phù hợp với yêu cầu quản lý thực tế, nhất là sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1040/QĐ-TTg chuyển Vườn Quốc gia Ba Vì từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường về Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội quản lý.
Việc thống nhất địa giới hành chính về Hà Nội sẽ tạo thuận lợi hơn cho công tác quản lý, chỉ đạo và điều hành đối với Vườn Quốc gia Ba Vì. Khi phạm vi lãnh thổ và thẩm quyền quản lý được thống nhất, các hoạt động bảo vệ rừng, quản lý tài nguyên và xử lý những vấn đề phát sinh tại khu vực giáp ranh sẽ có điều kiện triển khai đồng bộ hơn.
Bên cạnh việc điều chỉnh 2.529,38ha thuộc diện tích Vườn Quốc gia Ba Vì, phương án còn điều chỉnh thêm diện tích vùng đệm để bảo vệ vùng lõi, tạo dư địa quản lý tốt hơn diện tích rừng đặc dụng.
Đơn vị đã trực tiếp quản lý diện tích rừng liên quan từ năm 2003. Vì vậy, việc điều chỉnh địa giới không làm thay đổi thực tế quản lý diện tích rừng này mà chủ yếu tạo sự thống nhất về địa bàn hành chính, thuận lợi cho công tác chỉ đạo, điều hành và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.
Người dân đồng thuận cao
Sự đồng thuận với phương án điều chỉnh địa giới được thể hiện qua kết quả lấy ý kiến nhân dân tại các địa phương liên quan của Hà Nội.
Theo báo cáo của Ủy ban Nhân dân thành phố, từ ngày 22-25/10, việc lấy ý kiến được triển khai tại 126 xã, phường, với 2.454.455 hộ tán thành, chiếm 94,97% tổng số hộ gia đình toàn thành phố.
Tại xã Ba Vì, trong tổng số 5.931 hộ gia đình, có 5.632 hộ tham gia lấy ý kiến; 5.597 hộ tán thành, đạt 94,37%, chỉ có 35 hộ không đồng ý. Tại xã Yên Xuân, toàn bộ 6.640 hộ gia đình tham gia lấy ý kiến, trong đó 6.627 hộ tán thành, đạt 99,80%, có 13 hộ không đồng ý.
Trước đó, ngày 26/10, Hội đồng Nhân dân xã Yên Xuân khóa II, nhiệm kỳ 2026–2031 tổ chức kỳ họp thứ năm (kỳ họp chuyên đề) xem xét Đề án.
Ông Đặng Minh Tân, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng Nhân dân xã đề nghị các đại biểu nghiên cứu kỹ tài liệu, thảo luận dân chủ, khách quan, bảo đảm quyết nghị sát thực tiễn và nguyện vọng chính đáng của nhân dân.
Kết thúc kỳ họp, 100% đại biểu Hội đồng Nhân dân xã biểu quyết tán thành Nghị quyết về Đề án điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ.
Hội đồng Nhân dân xã Ba Vì cũng tổ chức kỳ họp chuyên đề để xem xét, quyết nghị về phương án điều chỉnh trên cơ sở kết quả lấy ý kiến nhân dân. Việc lấy ý kiến và thông qua nghị quyết tại hai địa phương là một trong những căn cứ để thành phố Hà Nội hoàn thiện hồ sơ, trình cấp có thẩm quyền xem xét.
Ngày 28/10, Hội đồng Nhân dân thành phố Hà Nội thông qua nghị quyết tán thành phương án tiếp nhận 4.006,38 ha diện tích tự nhiên và 1.057 người từ tỉnh Phú Thọ. Phương án được xây dựng nhằm thống nhất quản lý Vườn Quốc gia Ba Vì, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn trong quản lý đất đai, tài nguyên và bảo vệ môi trường tại khu vực liên quan.
Bà Bùi Thị Anh, thôn Tiến Xuân 2, xã Yên Xuân, Hà Nội đồng tình với chủ trương điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ, bởi việc thống nhất địa bàn quản lý sẽ tạo thuận lợi cho chính quyền trong quản lý đất đai, tài nguyên và bảo vệ môi trường.
Khu vực Ba Vì có nhiều diện tích rừng, đất lâm nghiệp và các hoạt động sản xuất, sinh hoạt gắn với tài nguyên thiên nhiên, nên việc quản lý cần có sự thống nhất, rõ ràng về trách nhiệm.
Bà mong sau khi Đề án được thông qua, cơ quan chức năng sớm rà soát, công khai quy hoạch, ranh giới quản lý và giải quyết kịp thời những vấn đề liên quan đến đất đai, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, tạo điều kiện để địa phương phát triển ổn định, lâu dài.
Ông Nguyễn Tiến Hưng, thôn Đá Chông, xã Ba Vì, Hà Nội là người dân sinh sống tại khu vực gần Vườn Quốc gia Ba Vì. Ông và người dân nơi đây ủng hộ phương án điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ.
Ông nói, việc đưa diện tích rừng và vùng đệm về cùng một địa bàn quản lý sẽ thuận lợi hơn trong bảo vệ rừng, phòng chống cháy rừng, giữ gìn môi trường sinh thái.
Người dân mong việc điều chỉnh sẽ đi đôi với quan tâm đầu tư hạ tầng, cải thiện điều kiện sản xuất, phát triển các hoạt động dịch vụ, du lịch phù hợp với yêu cầu bảo tồn thiên nhiên. Chính quyền cần tiếp tục lắng nghe ý kiến nhân dân, công khai các chính sách liên quan để mọi người hiểu rõ và yên tâm khi triển khai thực hiện.
Điều chỉnh địa giới phải gắn với nâng cao hiệu quả quản lý
Phó Giáo sư-Tiến sỹ Lê Toan, nguyên Phó Viện trưởng Viện Thông tin khoa học, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh bày tỏ sự đồng tình với chủ trương điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ.
Ông cho rằng, xét từ góc độ quản trị nhà nước, đây là bước điều chỉnh cần thiết nhằm bảo đảm sự thống nhất giữa không gian lãnh thổ, thẩm quyền và trách nhiệm quản lý, nhất là khi Vườn Quốc gia Ba Vì đã được chuyển giao về thành phố Hà Nội quản lý.
Điều quan trọng là hiệu quả thực chất sau điều chỉnh. Khi một không gian sinh thái được quản lý thống nhất, các vấn đề về đất đai, tài nguyên rừng, bảo tồn đa dạng sinh học và bảo vệ môi trường sẽ có điều kiện được giải quyết đồng bộ hơn.
Việc phân định rõ trách nhiệm cũng giúp hạn chế chồng chéo trong quản lý, nâng cao khả năng kiểm tra, giám sát và xử lý những vấn đề phát sinh tại khu vực giáp ranh. Hiệu quả của việc điều chỉnh địa giới phải được đánh giá từ lợi ích của người dân.
Theo ông, cần bảo đảm các chính sách an sinh, hồ sơ đất đai và thủ tục hành chính được giải quyết liên tục, thuận lợi, quan tâm điều kiện phát triển kinh tế, sinh kế của cộng đồng dân cư. Sự đồng thuận của nhân dân cần được củng cố bằng những kết quả cụ thể trong quản lý và chất lượng phục vụ của chính quyền.
Theo hồ sơ Đề án, sau điều chỉnh, thành phố Hà Nội có diện tích tự nhiên 3.399,90km2, quy mô dân số trên 8,8 triệu người. Tỉnh Phú Thọ có diện tích 9.306,64km2, dân số hơn 4 triệu người.
Hai địa phương không thay đổi số lượng đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc; trụ sở, tổ chức bộ máy chính quyền địa phương các cấp được giữ nguyên, đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức cơ bản ổn định.
Thẩm tra Đề án tại phiên họp Quốc hội chiều 11/11, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu nêu rõ, Ủy ban tán thành sự cần thiết điều chỉnh địa giới hành chính giữa Hà Nội và Phú Thọ, đánh giá hồ sơ đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, quyết định.
Ủy ban đồng thời đề nghị 2 địa phương khẩn trương rà soát, điều chỉnh các quy hoạch liên quan sau khi Nghị quyết có hiệu lực, bảo đảm phù hợp với yêu cầu quản lý và phát triển.
Chính phủ đề nghị Quốc hội xem xét, thông qua Nghị quyết về điều chỉnh địa giới hành chính giữa thành phố Hà Nội và tỉnh Phú Thọ tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI với thời điểm có hiệu lực dự kiến từ ngày 1/1/2027.
Nếu được thông qua, việc điều chỉnh sẽ tạo cơ sở pháp lý để Hà Nội thống nhất quản lý diện tích Vườn Quốc gia Ba Vì và vùng đệm liên quan, triển khai các thủ tục bàn giao, quản lý đất đai, tài nguyên và bảo đảm quyền lợi của người dân./.