Về thăm xã Đồng Khởi trong những ngày Kỷ niệm 66 năm Ngày Bến Tre Đồng khởi (17/1/1960-17/1/2026), chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng trước sự thay đổi diện mạo của vùng đất từng là chiến trường “khốc liệt,” nơi khởi nguồn của "Đội quân tóc dài" Bến Tre năm xưa với nhiều chiến công trong kháng chiến. Sau sáp nhập, tỉnh Vĩnh Long hôm nay vẫn giữ vững tinh thần
"Đồng khởi mới" trong phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân.
Phong trào Đồng khởi năm xưa
Lịch sử cách mạng Việt Nam mãi khắc ghi địa danh Định Thủy, Bình Khánh, Phước Hiệp - nơi khởi nguồn của ngọn lửa Đồng khởi năm 1960. Trong kháng chiến, đây là vùng đất của những "Đội quân tóc dài" huyền thoại, của tinh thần đoàn kết quật khởi, biến những công cụ thô sơ thành vũ khí ngăn bước quân thù.
Sự kiện Đồng Khởi ở Định Thủy là sự kết hợp tài tình giữa "ba mũi giáp công:" chính trị, binh vận và vũ trang. Người dân Định Thủy, với vũ khí thô sơ như gậy gộc, giáo mác, tiếng mõ tre và những ngọn đuốc lá dừa, đã nhất tề đứng lên diệt ác, phá kìm, giành quyền làm chủ.
Ông Lê Văn Cảm (73 tuổi), nguyên Bí thư xã Định Thủy (giai đoạn 1987-2004) có người anh trai thứ 3 là ông Lê Văn Được một trong những người trực tiếp tham gia vào phong trào Đồng Khởi năm xưa. Chính tại mảnh đất quê hương này, cách đây 66 năm, ngày 17/1/1960, tiếng súng diệt tên Đội Tý (Tổng đoàn dân vệ ác ôn) nổ lên, báo hiệu mở màn cho cuộc Đồng Khởi lịch sử. Sau đó, các lực lượng nổi dậy đã bao vây tấn công tổng đoàn dân vệ đóng ở Đình Rắn; cùng lúc lực lượng nội tuyến của ta cũng khởi nghĩa lấy đồn Vàm Nước Trong. Đến 9 giờ cùng ngày, cuộc khởi nghĩa ở Định Thủy giành thắng lợi, sau đó lan rộng ra xã Bình Khánh, Phước Hiệp và nhiều xã khác đều đồng loạt nổi dậy ngay trong đêm 17/1 và liên tiếp các đêm sau đó.
Cuộc Đồng khởi thần kỳ dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Tỉnh ủy Bến Tre, huyện Mỏ Cày khi đó đã mở đầu cho cuộc chiến góp phần đưa cách mạng miền Nam từ thế giữ gìn lực lượng chuyển sang chủ động tiến công địch, tiến tới giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Đã 66 năm đi qua, quê hương Đồng Khởi không ngừng đổi thay, phát triển, nhưng huyền thoại “Bến Tre quê hương Đồng Khởi,” hình ảnh “ Đội quân tóc dài”, địa danh Định Thủy, Bình Khánh, Phước Hiệp… in sâu vào lịch sử truyền thống cách mạng Việt Nam và đó mãi là niềm tự hào của lớp lớp thế hệ người dân xứ Dừa.
Vượt khó phát triển đi lên
Ông Lê Văn Cảm, nguyên Bí thư xã Định Thủy (giai đoạn 1987-2004) cho biết, ngay sau thống nhất đất nước 3 xã Định Thủy, Bình Khánh, Phước Hiệp gặp nhiều khó khăn. Do vậy, chính quyền cùng nhân dân bắt tay thực hiện việc "Đồng Khởi mới " đó là xây dựng quê hương, phát triển kinh tế. Người dân chung tay cùng chính quyền tổ chức đắp đường liên xã, liên ấp, chuyển đổi đất trồng lúa kém hiệu quả sang trồng mía, trồng dừa để tăng thu nhập, nâng cao đời sống.
Cây dừa, biểu tượng của vùng đất này đã được nâng tầm thành chuỗi giá trị. Địa phương tập trung cải tạo vườn dừa kém hiệu quả, mở rộng diện tích dừa hữu cơ lên hàng ngàn ha. Không chỉ dừng lại ở bán trái thô, các mô hình kinh tế hợp tác, hợp tác xã đã giúp nông dân liên kết sản xuất và tiêu thụ bền vững. Sự chuyển dịch từ sản xuất nông nghiệp thuần túy sang nông nghiệp xanh, hữu cơ gắn với dịch vụ sinh thái là một bước đột phá quan trọng.
Ông Nguyễn Văn Lùn (xã Đồng Khởi) chia sẻ, hiện nay, địa phương đã thay đổi rất nhiều, đường sá, điện, nước đầy đủ, học sinh đi học dễ dàng. Nhiều cơ sở kinh tế tại địa phương thu hút lao động giúp người dân an tâm sinh sống. Gia đình ông có 5.000m2 đất trồng dừa hữu cơ, được hợp tác xã ký kết bao tiêu thu mua sản phẩm, giá cao hơn thị trường 15%. Nhờ vậy, kinh tế gia đình được đảm bảo.
Ông Trần Văn Đạt, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Định Thủy cho hay, các Hợp tác xã đóng vai trò nòng cốt trong việc liên kết nông dân với nhiều doanh nghiệp chế biến hàng đầu tại Vĩnh Long như: Công ty dừa Betrimex, Công ty dừa Lương Quới. Nông dân tham gia mô hình này cam kết không sử dụng phân bón hóa học, thuốc trừ sâu, thay vào đó là sử dụng phân hữu cơ vi sinh.
Nhờ sản xuất sạch, trái dừa tại xã Đồng Khởi được doanh nghiệp bao tiêu với giá cao hơn thị trường. Điều này giúp thu nhập của người trồng dừa ổn định, không còn chịu cảnh "được mùa mất giá." Các phế phẩm từ dừa như vỏ, gáo, xơ cũng được tận dụng triệt để làm nguyên liệu cho ngành thủ công mỹ nghệ và công nghiệp, tạo thêm việc làm cho lao động địa phương.
Vươn mình trong kỷ nguyên mới
Từ ngày 1/7/2025, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, 3 xã Định Thủy, Phước Hiệp, Bình Khánh của Bến Tre cũ sáp nhập thành xã Đồng Khởi, tỉnh Vĩnh Long. Với sự quyết tâm chính trị cao của cả hệ thống chính trị đã thực hiện hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội theo Nghị quyết Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2020-2025 đề ra.
Trong năm 2025, kinh tế-xã hội của địa phương tiếp tục duy trì ổn định và có bước phát triển, nhiều chỉ tiêu chủ yếu đạt và vượt kế hoạch. Tổng thu ngân sách đạt 160%, phát triển 166,6% diện tích dừa hữu cơ, giải quyết việc làm cho lao động đạt 192%, tỷ lệ hộ nghèo giảm 1,15% so với đầu năm. Môi trường đầu tư, kinh doanh trên địa bàn xã từng bước được cải thiện, phát triển doanh nghiệp đạt 200%, hộ kinh doanh thành lập mới đạt 130%; đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân tiếp tục được nâng lên, với thu nhập bình quân đầu người đạt 85 triệu đồng/người/năm.
Bí thư Đảng ủy xã Đồng Khởi Nguyễn Quốc Hưng cho biết, phát huy truyền thống cách mạng, trong giai đoạn hiện nay, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Đồng Khởi xác định tiếp tục vận dụng phát huy phương thức thi đua “Đồng khởi mới:” xây dựng “điển hình,” học tập “điển hình,” bắt kịp “điển hình,” vượt qua “điển hình.”
Cùng với đó là phương châm “Hai chân, ba mũi.” Đó là xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; xây dựng bộ máy chính quyền hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; sự đồng thuận và hưởng ứng tích cực của người dân. Lãnh đạo phát triển kinh tế-xã hội với trọng tâm là nâng cao đời sống của người dân.
“Ba mũi” là tập trung chỉ đạo đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phát triển kinh tế tư nhân và khởi nghiệp làm động lực cho sự phát triển.
Xã tập trung phát triển các lĩnh vực mũi nhọn như nông nghiệp xanh, tuần hoàn gắn với chuỗi giá trị công nghiệp, thu hút đầu tư các cơ sở chế biến; phát triển du lịch sinh thái gắn với văn hóa truyền thống. Xã tạo môi trường thuận lợi thúc đẩy đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và phát triển doanh nghiệp.
Xã Đồng Khởi đẩy mạnh nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực phục vụ các ngành kinh tế chủ lực. Xã tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, đủ đức, đủ tài, có tư duy đột phá, sáng tạo, tầm nhìn chiến lược, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích của nhân dân.
Thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, xã Đồng Khởi mới được tăng thêm những giá trị truyền thống, văn hóa và lịch sử cách mạng của cả vùng đất anh hùng.
Tinh thần “Đồng khởi” năm xưa nay được cụ thể hóa bằng tinh thần “Đồng khởi mới” trong lao động, sản xuất và xây dựng quê hương, vươn mình trong kỷ nguyên mới./.
Trang thông tin đặc biệt về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng do TTXVN xuất bản, có địa chỉ: https://daihoidang.vn là một chuyên trang quy mô lớn, cung cấp cho bạn đọc những thông tin chính thống, đầy đủ và kịp thời các hoạt động tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng với 5 loại hình thông tin (văn bản, ảnh, video, đồ họa và dữ liệu), bằng 6 ngôn ngữ Việt, Anh, Pháp, Nga, Tây Ban Nha và Trung Quốc.
Đại hội XIV của Đảng: Tiền đề quan trọng từ 40 năm Đổi mới
Sau 40 năm Đổi mới, Việt Nam đã đạt được những thành tựu kinh tế-xã hội vượt bậc, được cộng đồng quốc tế ghi nhận như một “phép màu châu Á.”
