Bộ Chiến tranh Mỹ ngày 30/5 thông báo Israel và Liban đã tiến hành những cuộc đàm phán an ninh tại Lầu Năm Góc, qua đó chính thức khởi động kênh đối thoại quân sự nhằm hỗ trợ tiến trình đàm phán ngừng bắn và hòa bình giữa hai nước.
Theo Bộ Chiến tranh Mỹ, phái đoàn Israel và Liban đã tiến hành những cuộc trao đổi quân sự mang tính xây dựng, tập trung vào mục tiêu xây dựng các cơ chế thực tiễn nhằm tăng cường an ninh và ổn định khu vực.
Kết quả của những cuộc thảo luận sẽ được sử dụng làm cơ sở cho vòng đàm phán chính trị do Bộ Ngoại giao Mỹ chủ trì, dự kiến sẽ được nối lại trong tuần tới.
Lầu Năm Góc khẳng định Mỹ coi trọng quan hệ đối tác với cả Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) và Lực lượng Vũ trang Liban (LAF), đồng thời tái khẳng định lập trường ủng hộ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Liban.
Bộ Chiến tranh Mỹ cho rằng đây là những bước đi quan trọng nhằm hiện thực hóa tầm nhìn của Tổng thống Donald Trump về nền hòa bình lâu dài tại Trung Đông.
Cùng ngày, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã điện đàm với Tổng thống Liban Joseph Aoun để trao đổi về tiến trình đàm phán giữa Beirut và Israel. Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, ông Rubio đánh giá cao nỗ lực của Tổng thống Aoun trong việc thúc đẩy đối thoại trực tiếp với Israel, đồng thời cáo buộc lực lượng Hezbollah tìm cách cản trở tiến trình này.
Ngoại trưởng Mỹ nhấn mạnh Hezbollah phải chịu trách nhiệm về tình trạng giao tranh hiện nay và kêu gọi lực lượng này chấm dứt những cuộc tấn công nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho tiến trình giảm leo thang căng thẳng. Ông Rubio cũng khẳng định Washington tiếp tục ủng hộ Chính phủ Liban trong nỗ lực hướng tới hòa bình và tái thiết đất nước.
Trong khi đó, Văn phòng Tổng thống Liban dẫn lời ông Aoun khẳng định việc thực thi đầy đủ lệnh ngừng bắn với Israel là điều kiện tiên quyết để giải quyết các vấn đề tồn tại giữa hai nước.
Giới quan sát nhận định việc Israel và Liban lần đầu tiên tiến hành đối thoại quân sự trực tiếp dưới sự bảo trợ của Mỹ là tín hiệu tích cực cho các nỗ lực giảm căng thẳng, dù tình hình thực địa vẫn còn nhiều thách thức.
Cũng trong ngày 30/5, Hezbollah đã phóng rocket vào nhiều khu vực thuộc phía Bắc Israel, trong đó có Karmiel, Safed và Nahariya, đánh dấu lần đầu tiên còi báo động vang lên tại Karmiel và Safed kể từ khi lệnh ngừng bắn được công bố hồi giữa tháng 4.
Phóng viên TTXVN tại Israel dẫn nguồn tin từ truyền thông sở tại ghi nhận trong đêm 29 và ngày 30/5 (theo giờ địa phương), khoảng 20 quả rocket đã được phóng từ lãnh thổ Liban vào Israel.
Hầu hết số này bị đánh chặn hoặc rơi xuống khu vực trống. Tuy nhiên, 1 quả rocket đã rơi trúng trung tâm thương mại ở Kiryat Shmona trong đêm, trong khi 1 thiết bị bay không người lái (UAV) lao xuống khu vực quân sự tại Shomera. Tuy nhiên, nhà chức trách Israel chưa ghi nhận thương vong.
Chiều cùng ngày, còi báo động đã vang lên tại Safed và các cộng đồng lân cận. Đây là lần đầu tiên thành phố này phát cảnh báo rocket kể từ hôm 11/4. Khoảng 30 phút sau, còi báo động tiếp tục vang lên tại Nahariya lần đầu tiên trong 3 tuần.
Sau đó, hệ thống cảnh báo được kích hoạt trở lại tại Kiryat Shmona và Karmiel. Các đoạn video được truyền thông Israel đăng tải cho thấy một số quả đạn rơi xuống vùng biển ngoài khơi Nahariya, khiến người dân và du khách đang tắm biển phải nhanh chóng rời khỏi bãi biển sau khi nghe tiếng nổ.
Quân đội Israel cho biết sau loạt còi báo động tại Safed, 1 quả rocket phóng từ Liban đã bị đánh chặn, trong khi 1 quả khác rơi xuống khu vực trống. Tại Nahariya và vùng phụ cận, một số rocket cũng bị hệ thống phòng không đánh chặn, số còn lại rơi xuống các khu vực không có dân cư.
Trước đó khoảng 1 giờ, còi báo động đã vang lên liên tục trong khoảng 10 phút tại nhiều khu vực ở Tây Galilee do lo ngại UAV xâm nhập.
Trong khi đó, giao tranh tại miền Nam Liban tiếp tục diễn biến căng thẳng. Sau khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hôm 29/5 tuyên bố các lực lượng của nước này đã vượt qua sông Litani.
Theo một nguồn tin quân sự cấp cao của Liban, lực lượng Israel đã tiến tới 2 ngôi làng Zawtar al-Sharqiyah và Shqif Arnoun tại khu vực Beaufort. Một số nguồn tin thân Hezbollah xác nhận giao tranh giữa binh sỹ Israel và các tay súng của phong trào này vẫn tiếp diễn tại khu vực gần pháo đài cổ ở miền Nam Liban, trong khi Israel tiến hành nhiều đợt không kích và pháo kích tập trung từ ngày 29/5.
Diễn biến mới cho thấy mặt trận Israel - Liban tiếp tục tiềm ẩn nguy cơ leo thang, trong bối cảnh Hezbollah mở rộng phạm vi tấn công rocket sang các khu vực sâu hơn ở miền Bắc Israel, còn Israel mở rộng các hoạt động quân sự trên lãnh thổ Liban.
Mặc dù hai bên chưa ghi nhận thương vong trong loạt tấn công mới nhất, song việc nhiều thành phố từng tương đối yên tĩnh trong giai đoạn sau ngừng bắn phải kích hoạt còi báo động chứng tỏ tình hình an ninh tại khu vực biên giới phía Bắc Israel vẫn rất mong manh./.
Israel leo thang quân sự nghiêm trọng với Hezbollah