Ông Masao Yoshida, cựu lãnh đạo Nhà máy điện hạt nhân Fukushima 1 vào thời điểmnổ cuộc khủng hoảng hạt nhân hồi tháng 3/2011, vừa qua đời vì ung thư thực quảntại một bệnh viện ở Thủ đô Tokyo hôm 9/7, hưởng dương 58 tuổi.
Sau khi tổ hợp Fukushima bị sóng thần tấn công sau trận siêu động đất 9 độRichter, cựu Giám đốc Yoshida đã lãnh trách nhiệm xử lý khủng hoảng bên trongtoà nhà miễn chấn của nhà máy bất chấp chỉ thị của cấp trên để làm theo những gìmà ông tin là đúng hoặc vì sự an nguy của các tác nghiệp viên tại nhà máy.
Yoshida đã thu hút sự chú ý đặc biệt của giới truyền thông vì quyết địnhtiếp tục bơm nước biển vào một trong những lò phản ứng bị hư hại như là một biệnpháp khẩn cấp trong những ngày đầu của cuộc khủng hoảng bất chấp đề nghị củaCông ty điện lực Tokyo (TEPCO) ngừng việc này.
Chính quyết định đơn phương này của ông đã gây ra tranh cãi tại quốc hộiNhật Bản nhưng rõ ràng, hành động của Yoshida được cho là giúp tình hình khôngtrở nên tồi tệ hơn.
Bất chấp nỗ lực của Yoshida và các tác nghiệp viên nhà máy,ba lò phản ứng hạt nhân đều bị nóng chảy phần lõi sau khi mất khả năng làm lạnhdo sự cố điện sau thảm hoạ kép khiến sự cố tại Fukushima 1 trở thành một trongnhững thảm hoạ hạt nhân tồi tệ nhất thế giới kể từ sau sự cố Chernobyl hồi năm1986 ở Ukraine.
Hồi tưởng lại tuần đầu tiên của cuộc khủng hoảng, Yoshida từng chia sẻ vàotháng 11/2011 rằng ông đã “đôi lần nghĩ rằng mình sẽ chết”.
Liều phóng xạ mà bản thân Yoshida phơi nhiễm sau sự cố hạt nhân là 70millisievert (mSv) song ít có mối liên hệ nào giữa căn bệnh ung thư của ông vớiviệc phơi nhiễm phóng xạ. Yoshida từ chức Giám đốc nhà máy vào tháng 12/2011 saukhi được chẩn đoán mắc bệnh ung thư. Ông cũng từng bị tai biến mạch máu não vàphải trải qua phẫu thuật cấp cứu hồi tháng 7/2012.
Xuất thân từ tỉnh Osaka, Yoshida làm việc tại TEPCO vào năm 1979 và trởthành Giám đốc Nhà máy điện Fukushima ở Đông Bắc Nhật Bản hồi tháng 6/2010.
Chủ tịch TEPCO Naomi Hirose đã gửi lời cảm tạ đến Yoshida vì hành động anhhùng bất chấp tính mạng bản thân của ông. Chủ tich TEPCO cho biết ông cảm thấy“một nỗi buồn không thể cất lên thành lời” trước sự ra đi của Yoshida.
Ông Hirose chia sẻ vị cựu giám đốc nhà máy đã thể hiện một khát khao mãnhliệt là cùng với các đồng nghiệp xây dựng lại Fukushima. Chủ tịch Hirose nói:“Thật đáng tiếc rằng chúng tôi sẽ không thể làm việc cùng ông ấy… Chúng tôi sẽlàm hết sức mình để phục hồi nhà máy Fukushima mà Yoshida đã quên thân mình đểbảo vệ nó”.
Cựu Thủ tướng Naoto Kan, người đứng đầu chính phủ Nhật Bản thời điểm xảyra khủng hoảng hạt nhân, cho biết Yoshida “đã thể hiện vai trò lãnh đạo phithường” và cuộc khủng hoảng cũng không thể làm lu mờ những lời cảm tạ gửi đếnông ấy.
Thủ tướng đương nhiệm Shinzo Abe đã gửi lời cầu nguyện đến gia đìnhYoshida và khẳng định ông “đã có những nỗ lực tuyệt vời”./.
Hữu Thắng/Tokyo (Vietnam+)