“Đời tôi sóng nhạc bay lên” là tập hồi ký, di cảo của nhạc sỹ Phong Nhã (1924-2020) ra mắt đúng dịp kỷ niệm 80 năm ngày thành lập Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh (15/5/1941-15/5/2021). Nội dung cuốn sách được biên soạn tổng hợp lại từ các bản di cảo đánh máy, viết tay, bản photo, tư liệu gia đình và cả văn bản do người thân chép lại theo lời kể của tác giả khi còn sống.
Nhạc sỹ Phong Nhã vốn là một cán bộ phong trào thiếu nhi lâu năm, có bề dày kinh nghiệm công tác, từng đảm trách những nhiệm vụ quan trọng như Tổng phụ trách đầu tiên của Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh, Tổng biên tập đầu tiên của báo Thiếu niên Tiền phong.
Ông là một nhạc sỹ chuyên tâm hướng về trẻ thơ. Ở bất cứ cương vị nào ông cũng luôn được bạn bè, đồng nghiệp và các em thiếu nhi yêu mến.
Nhắc đến ông, người ta nhớ ngay đến những “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng,” “Nhanh bước nhanh nhi đồng,” “Kim Đồng,” “Cùng nhau ta đi lên” (Đội ca), “Chi đội em làm kế hoạch nhỏ,”…
Nhạc sỹ Văn Chung đã nhận xét về ca khúc của Phong Nhã: “Những bài hát sâu đậm tình cảm với những nét nhạc mở đầu cũng như kết cấu rất nhuần nhuyễn và sáng tạo của Phong Nhã đã làm tăng thêm sức mạnh thúc đẩy sự hăng say hoạt động Đội của thiếu niên. Với riêng Phong Nhã, những bài hát của anh còn là chiếc cầu nối các nhạc sỹ, giáo viên, phụ trách Đội với các em nhỏ thân yêu.”
Qua cuốn hồi ký, nhạc sỹ mở lòng chia sẻ về tuổi thơ. Đó là câu chuyện của một cậu bé sớm mồ côi mẹ, có người chị tật nguyền thương yêu em, có những làn điệu dân ca đầu tiên được người thân chỉ bảo, những nốt ký âm cơ bản trên cây đàn nguyệt, những năm tháng đói nghèo, cả nhà dắt díu lên Hà Nội kiếm sống, ở trọ hết khu phố nọ tới khu phố kia…
Thiết kế bìa cuốn hồi ký của nhạc sỹ Phong Nhã. (Ảnh: Kim Đồng)
Tuổi thiếu niên nhọc nhằn như vậy nhưng niềm say mê học tập, năng khiếu nghệ thuật và sự tự lập đã giúp Phong Nhã vượt qua tất cả. Từ một cậu học trò nhỏ, Phong Nhã tham gia phong trào học sinh yêu nước, trưởng thành trong phong trào cách mạng.
Khi toàn quốc bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, những năm tháng lên Việt Bắc, học tập, xây dựng cơ sở nơi chiến khu, viết báo thiếu nhi,… đã tạo cảm xúc cho ông sáng tác những khúc ca bất hủ dành cho thiếu nhi.
Không chỉ là hồi ký với những kỷ niệm cá nhân, "Đời tôi sóng nhạc bay lên" còn là những trang viết về sự hình thành và phát triển của Đội Thiếu niên Tiền phong.
Nhân dịp này, tuyển tập nhạc “Cùng nhau ta đi lên” cũng được Nhà xuất bản Kim Đồng tái bản. Tập sách tuyển chọn những ca khúc nổi tiếng của nhạc sỹ Phong Nhã được nhiều thế hệ thiếu nhi yêu thích, trở thành bài hát truyền thống của phong trào Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh./.
Video ca nhạc “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng" do hơn 1.000 thiếu nhi và nghệ sỹ trình bày, ca sỹ Minh Quân đạo diễn:
