Đồng Tháp đang thực hiện “Đề án Bảo tồn và phát triển sếu đầu đỏ tại Vườn Quốc gia Tràm Chim giai đoạn 2022-2032.”
Bước đầu đề án đạt những kết quả tích cực, các cá thể sếu tiếp nhận đợt 1 phát triển và thích nghi rất tốt.
Tiếp nối thành công đó, Đồng Tháp tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tiếp nhận thêm 6 cá thể sếu đầu đỏ đợt 2.
Sếu đầu đỏ phát triển và thích nghi
Thực hiện “Đề án Bảo tồn và phát triển sếu đầu đỏ tại Vườn Quốc gia Tràm Chim giai đoạn 2022-2032,” tỉnh Đồng Tháp đang tích cực triển khai các hoạt động hợp tác quốc tế nhằm phục hồi đàn sếu tại Vườn Quốc gia Tràm Chim.
Tháng 4/2025, tỉnh Đồng Tháp đã tiếp nhận các cá thể sếu đầu đỏ đầu tiên từ Vương Quốc Thái Lan về Việt Nam.
Theo Vườn Quốc gia Tràm Chim, hiện nay, Vườn thực hiện chăm sóc nghiêm ngặt 5 cá thể sếu đầu đỏ theo quy trình từ chuyến tập huấn tại Hội Sếu quốc tế (ICF) và từ các chuyên gia Thái Lan. Đơn vị thường xuyên thông tin về tình hình sức khỏe các cá thể sếu đến các chuyên gia của ICF và Thái Lan.
Dựa trên tư vấn của chuyên gia Thái Lan, Vườn Quốc gia Tràm Chim đã áp dụng thành công việc giảm dần tỷ lệ thức ăn viên công nghiệp, chủ động bổ sung nguồn thức ăn tự nhiên bản địa như cá nhỏ, dế, ếch con, sâu gạo.
Đặc biệt là củ năng kim thu hoạch ngay tại hệ sinh thái Tràm Chim cũng đã bổ sung vào khẩu phần ăn của sếu. Điều này giúp kích thích lại tập tính hoang dã tự nhiên của sếu.
Vườn đã thành lập Tổ quản lý và chăm sóc sếu gồm 9 thành viên (trong đó có 2 bác sĩ thú y) trực ban 24/24 , kết hợp với nhóm chuyên gia quốc tế bao gồm các chuyên gia từ Hội sếu quốc tế, chuyên gia Thái Lan và Thảo Cầm Viên Sài Gòn để hội chẩn kỹ thuật thường xuyên.
Bên cạnh đó, công tác thú y-phòng dịch cũng thường xuyên được quan tâm thực hiện; tiêm phòng đầy đủ các chủng vaccine nguy hiểm cho đàn sếu; tăng cường bổ sung vitamin cho chúng khi thời tiết thay đổi. Nhân viên chăm sóc thực hiện nghiêm việc khử khuẩn bên ngoài trước khi vào chuồng.
Ông Trần Hào Hiệp, Giám đốc Trung tâm bảo tồn và hợp tác quốc tế (Vườn Quốc gia Tràm Chim) cho biết các cá thể sếu tiếp nhận đợt 1 đang thích nghi rất tốt với môi trường vùng Đồng Tháp Mười nói chung và ở Tràm Chim nói riêng, tăng trọng lượng, màu sắc phần đầu và cổ đẹp hơn; sếu thể hiện rõ các tập tính tự nhiên.
Đặc biệt, vào đầu năm 2026, sếu bước vào giai đoạn “bắt cặp”, đây là tín hiệu khả quan về việc sinh sản của sếu đầu đỏ trong thời gian tới.
Theo Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp, tháng 12/2024, Ủy ban Nhân dân tỉnh công bố Đề án “Bảo tồn và phát triển sếu đầu đỏ tại Vườn quốc gia Tràm Chim giai đoạn 2022-2032.”
Mục tiêu chung của đề án là phục hồi và phát triển đàn sếu đầu đỏ tại Vườn quốc gia Tràm Chim bằng biện pháp nuôi và thả lại tự nhiên. Trong vòng 10 năm (từ năm 2022 - 2032), nuôi thả 100 cá thể sếu với tối thiểu 50 cá thể sống sót. Đàn sếu đầu đỏ thả ra sẽ có thể tự sinh sản, tồn tại ngoài tự nhiên và có thể sinh sống quanh năm ở Vườn Quốc gia Tràm Chim.
Sếu đầu đỏ loài sinh vật hiếm, có tên trong Sách Đỏ thế giới. Trước đây có những năm, hàng nghìn sếu đầu đỏ di cư về vùng đất Tràm Chim sinh sống.
Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khác nhau, quần thể sếu đầu đỏ về Tràm Chim ngày càng ít dần.
Việc nghiên cứu, hợp tác chuyển giao, nuôi dưỡng và bảo tồn sếu đầu đỏ là yêu cầu cấp bách vì đây là loài chim chỉ thị về môi trường trong lành, sự phục hồi các giá trị sinh học tự nhiên; là biểu tượng về văn hóa, tâm linh trong đời sống tinh thần của người dân từ ngàn xưa.
Chuẩn bị đón 6 cá thể sếu đầu đỏ đợt 2
Tiếp nối tín hiệu khả quan từ các cá thể sếu đợt 1, Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp, Vườn Quốc gia Tràm Chim và các đơn vị liên quan đang tích cực chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tiếp nhận thêm 6 cá thể sếu đầu đỏ đợt 2 trong tháng 6/2026.
Ông Trần Hào Hiệp, Giám đốc Trung tâm bảo tồn và hợp tác quốc tế (Vườn Quốc gia Tràm Chim) cho hay đơn vị tập trung chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tiếp nhận sếu đầu đỏ đợt 2 như hoàn thành các hồ sơ thủ tục theo quy định; quét dọn, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng các chuồng nuôi sếu; chuẩn bị sẵn sàng nguồn thức ăn cho sếu.
Đến nay, tỉnh Đồng Tháp và Tổ chức Công viên động vật Thái Lan đã hoàn thành các thủ tục để tiếp tục tiếp nhận 6 cá thể sếu đợt 2 năm 2026 từ Thái Lan về Việt Nam.
Do các cá thể sếu được vận chuyển từ Vườn thú Nakhon Ratchasima (Thái Lan) về đến Việt Nam, quãng đường di chuyển qua nhiều quy trình, thủ tục và phức tạp gây mất nhiều thời gian.
Để đảm bảo an toàn sức khỏe cho các cá thể sếu và nhanh chóng được đưa về Vườn Quốc gia Tràm Chim cách ly kiểm dịch theo quy định, Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp đã đề nghị Chi cục Hải quan Khu vực 2, Cảng Hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi đưa sếu từ sân bay về Vườn Quốc gia Tràm Chim.
Còn tại nơi tiếp nhận, đến nay, Vườn Quốc gia Tràm Chim và Cơ sở bảo tồn Vườn Quốc gia Tràm Chim đã hoàn tất các điều kiện cần thiết để đón đàn sếu mới. Hệ thống cơ sở vật chất phục vụ công tác tiếp nhận, chăm sóc và bảo tồn đầu tư tương đối hoàn chỉnh gồm: Khu chuồng cách ly, khu ghép đôi sinh sản, khu bán hoang dã và các công trình phụ trợ phục vụ theo dõi sức khỏe, chăm sóc thú y, hệ thống camera giám sát tại các chuồng và khu vực xung quanh.
Ông Đinh Hữu Hòa, Cán bộ chăm sóc sếu tại Cơ sở bảo tồn Vườn Quốc gia Tràm Chim cho biết lực lượng cán bộ kỹ thuật đã kiểm tra kỹ lưỡng chuồng nuôi 6 cá thể sếu đợt 2, tránh trường hợp lưới rách, các loài động vật khác xâm nhập vào; đã tiêu độc khử trùng, chuẩn bị các loại thuốc thú y.
Trang thiết bị kỹ thuật và nhân lực chuyên môn cũng đã triển khai đồng bộ nhằm bảo đảm các cá thể sếu thích nghi tốt ngay sau khi được đưa về Vườn Quốc gia Tràm Chim.
Việc tiếp nhận 6 cá thể sếu đầu đỏ đợt 2 không chỉ bổ sung nguồn cá thể cho chương trình bảo tồn, mà còn tiếp tục khẳng định quyết tâm của tỉnh Đồng Tháp trong việc khôi phục quần thể sếu đầu đỏ, bảo tồn đa dạng sinh học và phát huy giá trị của một trong những hệ sinh thái đất ngập nước tiêu biểu của Việt Nam.
Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp xác định, việc đưa sếu từ Thái Lan về Vườn Quốc gia Tràm Chim là nhiệm vụ bảo tồn có ý nghĩa quan trọng, góp phần thực hiện cam kết quốc tế về bảo tồn đa dạng sinh học của Việt Nam./.
Bảo tồn sếu đầu đỏ gắn với phục hồi sinh cảnh tại Tràm Chim