Tại khu vực Kafr el-SheikhcủaAi Cập, thị trấn lớn trên lưu vực sông Nile, nghề trồng lúa đang bị sa sút nghiêm trọngdo những hạn chế ngặt nghèo đối với hoạtđộng canh tác lúa vì thiếu nước.
Trước sức ép của các nước ở thượng nguồn về sử dụng tài nguyên nước,Chính phủ Ai Cập đã quyết định hạn chế nghiêm ngặt hoạt động trồng lúa.
Điều này đe dọa tới giá bán và nguồn cung của mặt hàng đang nuôi sống rấtnhiều người nghèo tại quốc gia này, đồng thời cũng đe dọa nguồn xuất khẩu giàu lợi nhuậnvà là lĩnh vực thu hút lao động chủ chốt tại khu vực nông nghiệp.
Việc hạn chế sửdụng nguồn nước quý giá theo định lượng đang ngày càng cấp bách đối với Cairo,khi các nước Ethiopia, Kenya, Rwanda, Tanzania và Uganda yêu cầu được chia sẻcông bằng hơn với nước sông Nile, nguồn cung nước chủ chốt của Ai Cập.
Theo giớichuyên gia, do nguyên nhân chủ yếu là hệ thống đường ống lạc hậu cùng các chínhsách nước không hoàn thiện, 1/4 số người dân Ai Cập hiện vẫn chưa được tiếp cận nướcsạch đầy đủ.
Các hiệp ước được ký hơn 50 năm trước quy định Ai Cập được sử dụng55,5 tỷ m3 nước mỗi năm, và 18,5 tỷ m3 khác dành cho Sudan. Tổng cộng hai nướcnày sử dụng 87% số nước của sông Nile.
Theo các số liệu chính thức, khoảng 20%lượng nước trong “hạn ngạch” này của Ai Cập được dành để canh tác lúa, hoạt độngnông nghiệp nay đã bị cấm ở phía nam Cairo và hạn chế ở các khu vực nhất địnhtrên châu thổ sông Nile - vựa lúa truyền thống của nước này.
Tình trạngbiến đổi khí hậu đã buộc một số nông dân phải bỏ đồng ruộng trong khu vực châuthổ màu mỡ này, vốn cung cấp khoảng 1/3 lượng lúa gạo cho dân số ngày càng đôngcủa Ai Cập. Tình trạng nước biển dâng cao cũng đang đe dọa biến khu vực nàythành các vùng ngập mặn không thể canh tác.
Khu vực trồng lúa của Ai Cập đã bịtác động mạnh bởi những hạn chế của chính phủ. Các cánh đồng lúa tại nước này đãgiảm 1/2 tính theo diện tích so với hai năm trước. Sản lượng lúa gạo, ở mức 3,8triệu tấn năm 2009, trong đó 300.000 tấn dành cho xuất khẩu, dự kiến sẽ giảmmạnh.
Nhiều nông dân đã bắt đầu chuyển sang trồng các loại hoa màu khác, tuynhiên lợi nhuận của họ thường bị ảnh hưởng mạnh do chuyển đổi như vậy.
Giá gạovẫn chưa tăng ở Ai Cập, song đây sẽ là một nguy cơ lớn khi nước này đang phải đốimặt với lạm phát ở mức cao đối với các măt hàng thực phẩm chủ chốt khác nhưthịt, cà chua và một số loại rau quả.
Ai Cập hiện là nước nhập khẩu bột mì lớnthứ hai thế giới. Trong bối cảnh Nga - nhà sản xuất lúa mì lớn nhất thế giới -cấm xuất khẩu vào đầu năm nay, Cairo đang phải mua hàng triệu tấn ngũ cốc trênthị trường quốc tế với chi phí cao.
Để hạn chế ảnh hưởng đối với thị trường nộiđịa do những quy định về sử dụng nước, Chính phủ Ai Cập đã quyết định cấm xuấtkhẩu gạo từ tháng 6/2010./.
Lan Khanh (Vietnam+)