Tạo cơ chế ưu đãi để thu hút đầu tư phát triển du lịch là cần thiết, nhưng chính sách phải đi cùng điều kiện chặt chẽ, trách nhiệm giám sát và cơ chế xử lý vi phạm, trục lợi. Đặc biệt, các dự án được hưởng ưu đãi cần gắn với hiệu quả kinh tế - xã hội, phát triển bền vững, đồng thời bảo đảm doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cộng đồng dân cư, nhất là người dân vùng khó khăn, được tham gia và thụ hưởng thực chất.
Sáng 7/11, trình bày Báo cáo thẩm tra về dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cơ bản tán thành sự cần thiết ban hành Nghị quyết nhằm kịp thời thể chế hóa và triển khai Nghị quyết số 26 của Bộ Chính trị. Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra cũng lưu ý nhiều vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện để bảo đảm chính sách đi vào thực tiễn, phát huy hiệu quả.
"Ủy ban tán thành ban hành một số cơ chế, chính sách đặc thù thuộc thẩm quyền của Quốc hội mà chưa được luật quy định hoặc đã quy định nhưng chưa đủ mạnh để tạo động lực thúc đẩy phát triển du lịch, tập trung vào các dự án có khả năng dẫn dắt, lan tỏa, thúc đẩy du lịch phát triển đột phá tại các địa bàn theo định hướng phát triển," Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết.
Tuy nhiên, ông đề nghị: "Cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, đối chiếu với các hoạt động có liên quan, nhất là một số dự án luật đã trình Quốc hội; rà soát các quy định về phân quyền, phân cấp; hoàn thiện dự thảo văn bản thi hành bảo đảm thống nhất, đồng bộ và khả thi trong quá trình hướng dẫn thực hiện; làm rõ hơn các tác động đến ngân sách và bảo đảm nguồn lực thực hiện từng chính sách."
Về một số nội dung lớn của dự thảo Nghị quyết, Ủy ban cơ bản tán thành các nội dung của dự thảo, đồng thời đề nghị rà soát kỹ việc áp dụng từng chính sách đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài.
Về nguyên tắc thực hiện, đề nghị nhấn mạnh các nguyên tắc ưu tiên đầu tư theo hiệu quả kinh tế - xã hội, gắn với phát triển du lịch bền vững; bảo đảm doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cộng đồng dân cư, nhất là người dân vùng khó khăn, được tham gia và thụ hưởng thực chất. Quy định rõ trách nhiệm của cơ quan, cá nhân có thẩm quyền trong lựa chọn dự án, áp dụng chính sách; trách nhiệm kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả; cơ chế xử lý vi phạm, trục lợi.
Về phân loại, điều kiện dự án du lịch được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư phát triển du lịch: Ủy ban cơ bản tán thành quy định của dự thảo Nghị quyết về việc phân loại dự án du lịch được hưởng ưu đãi theo 5 tiêu chí về loại hình, quy mô, địa bàn, hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững. Đồng thời, đề nghị các loại hình dự án cần bám sát quy định tại Nghị quyết số 26-NQ/TW; ưu tiên các chính sách đối với doanh nghiệp du lịch trong nước.
Làm rõ căn cứ xác định và tính khả thi đối với quy định về tiêu chí quy mô vốn đầu tư tối thiểu của dự án và tỷ lệ vốn đầu tư dành cho du lịch. Bảo đảm các dự án du lịch được hỗ trợ, ưu đãi đều loại trừ các hợp phần kinh doanh dịch vụ casino, trò chơi điện tử có thưởng, đặt cược, kinh doanh bất động sản; gắn ưu đãi với kết quả thực hiện.
Đối với dự án du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, du lịch sinh thái, du lịch làng nghề truyền thống quy mô vừa và nhỏ, đề nghị quy định rõ tiêu chí, điều kiện và cơ chế hỗ trợ phù hợp, bảo đảm cộng đồng dân cư thực sự là chủ thể tham gia, quản lý, cung ứng dịch vụ và thụ hưởng lợi ích, gắn với bảo tồn văn hóa, tri thức bản địa, bảo vệ môi trường và phát triển sinh kế bền vững.
Về chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư phát triển du lịch: Đề nghị hoàn thiện theo hướng quy định rõ nguyên tắc, điều kiện, mức, thời hạn hưởng và thu hồi ưu đãi; bảo đảm thống nhất với tiêu chí dự án, địa bàn ưu tiên, yêu cầu phát triển bền vững và đánh giá đầy đủ tác động chính sách.
Về chính sách thị thực đặc biệt: Ủy ban đề nghị không quy định cụ thể chính sách thị thực đối với nhóm chuyên gia kỹ thuật, nghệ sĩ, diễn viên trong dự thảo Nghị quyết; giao Chính phủ cân nhắc xác định chính sách đối với đối tượng này cùng với các đối tượng khác phù hợp với thực tiễn và các yêu cầu về bảo đảm an ninh, an toàn xã hội.
Về điều khoản thi hành: Ủy ban cơ bản tán thành quy định về thời hạn hiệu lực và chuyển tiếp của Nghị quyết. Tuy nhiên, đề nghị rà soát, bảo đảm thống nhất thời điểm có hiệu lực, thời điểm áp dụng và hết hiệu lực của các chính sách; làm rõ phạm vi áp dụng các luật, nguyên tắc lựa chọn ưu đãi có lợi hơn, không cộng dồn, hưởng trùng lặp hoặc vượt mức Quốc hội quyết định; không để văn bản dưới luật mở rộng các ngoại lệ về thuế, ngân sách; xác định thời gian hưởng ưu đãi theo thời hạn còn lại của từng chính sách, làm rõ điều kiện áp dụng đối với dự án đã được triển khai trước khi Nghị quyết có hiệu lực và nghĩa vụ tài chính trong giai đoạn chuyển tiếp./.
Kịch bản nào cho du lịch Việt đóng góp vào tăng trưởng kinh tế 2 con số?
Cơ quan quản lý Nhà nước cho rằng du lịch cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn các giải pháp đột phá về thể chế, chính sách, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số mạnh mẽ để tạo động lực tăng trưởng mới.
