Chiều 30/5, tại Hà Nội, Văn phòng Chủ tịch nước phối hợp với Bộ Công an, Bộ Ngoại giao và Tòa án nhân dân tối cao tổ chức Họp báo công bố Quyết định đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Chủ trì buổi họp báo có Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Thứ trưởng Bộ Công an, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Tiến cùng đại diện một số bộ, ngành liên quan, đông đảo phóng viên các cơ quan báo chí trong nước và nước ngoài thường trú tại Việt Nam.
Củng cố niềm tin xã hội vào giá trị nhân văn của pháp luật
Tại họp báo, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài đã công bố Quyết định số 751/QĐ-CTN ngày 26/5/2026 của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2026. Theo đó, Chủ tịch nước quyết định đặc xá cho 9.950 phạm nhân đang chấp hành án phạt tù đủ điều kiện được đặc xá năm 2026.
Quyết định này có hiệu lực từ ngày 1/6/2026. Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch và các Thành viên Hội đồng tư vấn đặc xá, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này.
Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài cho biết, đây là sự kiện có ý nghĩa chính trị, pháp lý và nhân văn sâu sắc, thể hiện sự nghiêm minh của pháp luật và truyền thống nhân văn của dân tộc; là biểu hiện sinh động của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam lấy con người làm trung tâm, vừa kiên quyết bảo vệ kỷ cương phép nước vừa tạo cơ hội cho những người thực sự hối cải tái hòa nhập và cống hiến cho xã hội.
Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước luôn nhất quán quan điểm mọi hành vi vi phạm pháp luật đều phải được xử lý nghiêm minh, song mục tiêu cuối cùng của công lý không chỉ là trừng phạt mà còn là giáo dục, cảm hóa và phục hồi những giá trị tốt đẹp của con người.
Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước nêu, thực tiễn những năm qua cho thấy, chính sách đặc xá đã đem lại những kết quả tích cực. Phần lớn những người được đặc xá đã nhanh chóng ổn định cuộc sống, tích cực lao động sản xuất, chấp hành tốt pháp luật và trở thành công dân mới; qua đó khẳng định hiệu quả của công tác giáo dục cải tạo phạm nhân, đồng thời củng cố niềm tin xã hội vào giá trị nhân văn của pháp luật Việt Nam.
“Năm 2026 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi đất nước bước vào giai đoạn triển khai Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, chuẩn bị những nền tảng mới cho sự phát triển nhanh và bền vững, nâng cao chất lượng quản trị quốc gia và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong bối cảnh đó, việc thực hiện đặc xá năm 2026 tiếp tục khẳng định thông điệp nhất quán của Đảng và Nhà nước: không ai bị bỏ lại phía sau nếu thực sự quyết tâm sửa chữa lỗi lầm và nỗ lực vươn lên bằng ý chí của chính mình,” Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước nói.
Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Hội đồng tư vấn đặc xá, các bộ, ngành, địa phương và cơ sở giam giữ đã tổ chức thực hiện nghiêm túc, khách quan, công khai, minh bạch, đúng quy định của pháp luật.
Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước khẳng định, mọi hồ sơ đều được thẩm định chặt chẽ, bảo đảm chính xác, công bằng. “Đây không chỉ là niềm vui của những người được đặc xá và gia đình mà còn là minh chứng cho hiệu quả của chính sách hình sự nhân đạo, cho những nỗ lực bền bỉ của các lực lượng làm công tác quản lý, giáo dục và cải tạo phạm nhân,” Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài khẳng định.
Quy trình công khai, minh bạch và đúng trình tự
Trả lời câu hỏi của báo chí về quy trình xét duyệt trong công tác đặc xá, Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Văn Tuyến cho biết, quy trình này được thực hiện chặt chẽ, công khai, minh bạch theo Quyết định số 457/QĐ-CTN của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2026 và Hướng dẫn số 33/HD-HĐTVĐX của Hội đồng tư vấn đặc xá về việc triển khai thực hiện Quyết định số 457/QĐ-CTN.
Theo Thượng tướng Lê Văn Tuyến, ngay sau khi có Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước, các cơ sở giam giữ thuộc lực lượng Công an nhân dân và Quân đội nhân dân tổ chức quán triệt, phổ biến rộng rãi nội dung quyết định thông qua hệ thống truyền thanh, niêm yết công khai tại cơ sở giam giữ và thông báo đến phạm nhân trong các buổi sinh hoạt.
Trên cơ sở các tiêu chuẩn, điều kiện được quy định, phạm nhân tự rà soát, đối chiếu để làm đơn đề nghị đặc xá. Trên cơ sở đó, các tổ, đội phạm nhân tiến hành rà soát, bình xét; sau đó các trại giam, cơ sở giam giữ họp xem xét, lập danh sách đề nghị.
Tiếp đó, các tổ thẩm định liên ngành được thành lập để kiểm tra, thẩm định hồ sơ. Trên cơ sở kết quả thẩm định, Ban Chỉ đạo về đặc xá của Bộ Công an tổ chức họp xét, lấy ý kiến các bộ, ngành và thành viên Hội đồng tư vấn đặc xá trước khi Hội đồng tư vấn đặc xá họp rà soát, xem xét lần cuối.
Thứ trưởng Bộ Công an khẳng định, toàn bộ quy trình được triển khai công khai, minh bạch, khách quan, chính xác và đúng trình tự, thủ tục quy định. Các trường hợp được đề nghị đặc xá đều nhận được sự thống nhất cao của các thành viên Hội đồng tư vấn đặc xá trước khi trình Chủ tịch nước xem xét, quyết định.
Liên quan đến các trường hợp phạm nhân thuộc các vụ án, vụ việc do Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo, Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Văn Tuyến cho biết trong tổng số 9.950 phạm nhân được đặc xá đợt này có 133 phạm nhân thuộc diện nêu trên.
Theo Thượng tướng Lê Văn Tuyến, dù các trường hợp này đều đáp ứng đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định, song Hội đồng tư vấn đặc xá đã thực hiện quy trình xem xét hết sức chặt chẽ.
Trước khi trình Chủ tịch nước quyết định đặc xá, Hội đồng đã báo cáo và xin ý kiến Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực đối với từng trường hợp.
Trên cơ sở ý kiến của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Hội đồng tư vấn đặc xá đã hoàn thiện hồ sơ, trình Chủ tịch nước xem xét, quyết định đặc xá theo đúng quy định.
Trả lời câu hỏi của phóng viên về số lượng phạm nhân là người nước ngoài được đặc xá trong đợt này, Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Lê Văn Tuyến cho biết trong tổng số 9.950 phạm nhân được đặc xá có 63 phạm nhân mang quốc tịch nước ngoài, gồm 56 nam và 7 nữ, thuộc nhiều quốc tịch khác nhau.
Theo Thượng tướng Lê Văn Tuyến, trong năm 2025, Chủ tịch nước đã quyết định đặc xá vào dịp 30/4 và 2/9 gắn với các sự kiện kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và kỷ niệm 80 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Đối với đợt đặc xá năm 2026, việc thực hiện được tiến hành theo Quyết định của Chủ tịch nước nhằm chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.../.