Stephan Schmidheiny, ông chủ người Thụy Sĩ của công ty sản xuất sợi ximăngEternit và Jean-Louis Marie Ghislain de Cartier de Marchienne, một cổ đông lớnngười Bỉ của công ty này, đang bị xét xử vắng mặt và đối mặt với mức án 20 nămtù giam.
Các cáo buộc cho rằng việc sản xuất amiăng ở bốn cơ sở tại Italy củaEternit đã làm nhiễm độc cho nhiều công nhân của nhà máy cũng như những ngườisống xung quanh. Schmidheiny và De Cartier bị cáo buộc gây ra một thảm họa môitrường và không tuân theo các tiêu chuẩn về an toàn.
Khoảng 6.000 người đang đòi bồi thường thiệt hại trong phiên tòa đã kéodài khá lâu tại Turin, Italy.
“Vợ tôi mắc bệnh vào tháng 1/2007 khi bà ấy 47 tuổi. Họ đã mổ cắt bỏ mộtbên phổi, nhưng không còn làm được gì nữa, 18 tháng sau bà ấy qua đời,” CarloLiedholm, 53 tuổi, sống với vợ ở gần một trong những nhà máy, nói với AFP.
“Không điều gì có thể mang vợ tôi trở lại. Thật bất công vì bà ấy chết nhưhàng nghìn người khác do những kẻ sát nhân vô lương tâm này. Đây là một thảm họathực sự. Chúng tôi biết những vật liệu này rất độc hại từ đầu những năm 1960,thật không thể tin được là Eternit vẫn tiếp tục sản xuất đến tận năm 1986.”
Eternit tuyên bố phá sản sáu năm trước khi amiăng bị cấm ở Italy vào năm1992.
Các công tố viên đã yêu cầu tòa tuyên Schmidheiny, hiện 64 tuổi và DeCartier, 89 tuổi, mỗi người 20 năm tù. Tội này thường có mức án tối đa là 12năm, nhưng các công tố viên cho rằng đây là một trường hợp đặc biệt nghiêmtrọng.
“Tôi chưa bao giờ chứng kiến một thảm kịch như vậy. Nó ảnh hưởng tới cáccông nhân và người dân… nó vẫn tiếp tục gây ra những cái chết và không biết baogiờ mới dừng lại,” công tố viên Raffaele Guariniello nói trước tòa.
Các luật sư bên bị phủ nhận việc những bị cáo có trách nhiệm trực tiếp vớicông ty Italy và cả hai đã vắng mặt trong suốt phiên tòa. Phiên xử, bắt đầu từnăm 2009 ở Turin sau một cuộc điều tra kéo dài năm năm, là vụ lớn nhất liên quantới những vụ người chết vì amiăng và các nạn nhân cũng như thân nhân hy vọng nósẽ tạo ra một tiền lệ pháp lý.
“Phiên tòa này có tầm quan trọng quốc tế vì hai lý do,” Bruno Pesce, đạidiện của hội gia đình các nạn nhân ở các thị trấn công nghiệp Casale Monferratovà Cavagnolo gần Turin, phân tích. “Trước hết, đây là phiên tòa đầu tiên xét xửmột công ty đa quốc gia với quy mô như thế này, và thứ hai, ở 70% các nước trênthế giới, không may là amiăng vẫn tiếp tục được khai thác và sử dụng. Mỗi năm cóhàng chục nghìn người thiệt mạng vì các bệnh liên quan đến amiăng.” Hít phải sợiamiăng có thể gây ra tổn thương phổi và ung thư, và triệu chứng có thể mất 20năm mới phát tác.
Các luật sư bên bị từ chối bình luận về khả năng phán quyết được đưa rathứ Hai tuần sau. Guido Carlo Alleva, một luật sư của tỉ phú người Thụy Sĩ,trước đó khẳng định rằng phiên tòa đã không thể chứng minh được thân chủ của ôngphải chịu trách nhiệm hình sự. Pesce thì bình luận phán quyết của tòa lần nàychưa chắc đã khép lại vụ kiện. “Tôi khá chắc chắn sẽ có kháng cáo, dù theo cáchnào thì quyết định cũng sẽ không được chấp nhận,” ông nói.
Thương lượng giữa Schmidheiny và nhà chức trách địa phương ở CasaleMonferrato dàn xếp bên ngoài tòa án đã đổ vỡ vào ngày 3-2. Tỉ phú người Thụy Sĩđề nghị với thị trấn khoản tiền 18 triệu euro (23 triệu USD) để họ bãi nại.
Amiăng, bị cấm ở châu Âu từ năm 2005 nhưng vẫn được sử dụng rộng rãi ở cácnước đáng phát triển, là một trong những vật liệu xây dựng chủ chốt do tính bềnchắc và khả năng chống cháy và chịu nhiệt./.