Sau nhiều ngày mưa lớn do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới, nhiều khu vực trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa xảy ra ngập úng, ảnh hưởng đến đời sống, giao thông và sản xuất của người dân. Đến ngày 20/9, mực nước trên hầu hết các sông đang có xu hướng giảm, song một số tuyến sông vẫn ở mức cao, nguy cơ ngập tại vùng trũng thấp, khu dân cư và khu vực ven sông vẫn còn.
Thực hiện chỉ đạo của Ủy ban Nhân dân tỉnh và ngành nông nghiệp và môi trường về chủ động tiêu úng, khắc phục hậu quả mưa lũ, các địa phương, đơn vị quản lý công trình thủy lợi đang khẩn trương rà soát hệ thống tiêu, vận hành cống, trạm bơm và xử lý các điểm ách tắc. Nhiều lực lượng được huy động để vớt bèo, rác, dọn vật cản, nạo vét bùn đất, khơi thông dòng chảy, góp phần đưa nước tiêu thoát nhanh hơn.
Đảm bảo tiêu thoát nước, hạn chế tình trạng ngập úng kéo dài
Ngày 20/9, ông Khương Bá Luận, Tổng Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Sông Chu ký Công điện khẩn số 06/CĐ-SC về việc khẩn trương khơi thông dòng chảy, bảo đảm tiêu thoát nước, khắc phục ách tắc sau mưa lũ.
Công điện yêu cầu trưởng các phòng, giám đốc các chi nhánh trực thuộc chủ động rà soát, kiểm tra các tuyến kênh, cống tiêu, cửa tiêu, trạm bơm và những vị trí thường xuyên xảy ra ngập úng hoặc có nguy cơ ách tắc dòng chảy.
Các đơn vị phải tổ chức phát quang, vớt bèo, rác, vật cản; nạo vét bùn đất và xử lý ngay những vị trí bồi lắng, ách tắc, thu hẹp dòng chảy, không để các điểm ách tắc kéo dài làm ảnh hưởng đến khả năng tiêu úng trên địa bàn.
Cùng với đó, các chi nhánh phải phối hợp với UBND các xã, phường rà soát, xác định cụ thể những điểm ách tắc sau mưa lũ; thống nhất phương án, huy động lực lượng, phương tiện xử lý ngay. Với những vị trí vượt quá khả năng xử lý, phải kịp thời báo cáo công ty để huy động lực lượng hỗ trợ.
Đặc biệt, Giám đốc các Chi nhánh Thủy lợi được yêu cầu phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Nhân dân các phường Hạc Thành, Hàm Rồng, Quảng Phú, Đông Tiến, Đông Sơn, Đông Quang, Nguyệt Viên để kiểm tra thực tế, rà soát toàn bộ hệ thống kênh tiêu, cống tiêu và các tuyến tiêu thoát nước có liên quan.
Các đơn vị tập trung lực lượng, phương tiện tổ chức thông dòng, phá ách tắc, khơi thông các tuyến tiêu, xử lý dứt điểm những điểm ách tắc tồn đọng sau mưa lũ; xử lý các trường hợp rác thải, đất đá, bèo, vật cản hoặc công trình, vật kiến trúc làm ảnh hưởng đến dòng chảy.
Ghi nhận sáng 20/9, tại sông Nhà Lê khu vực cầu Cáo, phường Đông Sơn; sông Nhà Lê khu vực cầu Bôn, phường Đông Tiến và sông Mơ khu vực cầu Cảnh, phường Đông Quang, cán bộ, người lao động Chi nhánh Thủy lợi Đông Sơn phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức vớt bèo, khơi thông dòng chảy, phá các điểm ách tắc.
Tại các vị trí này, lực lượng thủy lợi tập trung xử lý vật cản, tạo điều kiện cho dòng nước lưu thông, góp phần tiêu thoát nước tại các khu dân cư và diện tích sản xuất nông nghiệp bị ảnh hưởng bởi mưa lũ.
Ông Phạm Hải Thành, Giám đốc Chi nhánh Thủy lợi Đông Sơn cho biết, đơn vị đang phối hợp với các địa phương rà soát các tuyến tiêu, nhất là những vị trí có nguy cơ ách tắc hoặc thường xuyên xảy ra ngập. Trên cơ sở kiểm tra thực tế, đơn vị tập trung nhân lực, phương tiện xử lý những điểm ảnh hưởng đến khả năng tiêu nước, ưu tiên khu vực dân cư và sản xuất.
Theo ông Khương Bá Luận, trong đợt mưa lớn kéo dài từ ngày 13 đến 19/9, Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Sông Chu tập trung bảo đảm an toàn hệ thống công trình thủy lợi và tiêu thoát nước. Công ty hiện quản lý, khai thác hệ thống công trình trên địa bàn 89 xã, phường, gồm các hệ thống thủy nông Bái Thượng, Sông Mực, Yên Mỹ, 79 hồ, đập lớn, vừa và nhỏ cùng 210 trạm bơm với 501 máy bơm các loại.
Do hệ thống công trình rộng, trải trên nhiều địa bàn, công tác vận hành được thực hiện liên tục, bám sát diễn biến mưa và lượng nước về từng khu vực. Ngay khi có dự báo mưa lớn, công ty chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tổ chức trực 24/24 giờ, tăng cường kiểm tra, quan trắc tại các hồ, đập, cống tiêu và đập ngăn trên kênh tiêu; đồng thời rà soát, bổ sung vật tư, phương tiện phòng, chống thiên tai tại các công trình trọng yếu.
Các công trình được vận hành theo đúng quy trình, đồng thời chủ động xử lý những tình huống phát sinh theo phương châm “4 tại chỗ.”
Trong những ngày mưa lớn, công ty chủ động vận hành các cống tiêu vùng triều, đóng điện các trạm bơm tiêu để phục vụ tiêu thoát nước trước, trong và sau lũ. Đến ngày 20/9, công ty đang vận hành 11 cống tiêu và 38 trạm bơm.
Trước đó, chiều 19/9, công ty ban hành thông báo số 1419/SC-TB về vận hành, điều tiết hồ Yên Mỹ. Từ 19 giờ 30 cùng ngày, hồ bắt đầu điều tiết với lưu lượng từ 80-120 m3/giây, nhằm hạ mực nước hồ khoảng 50cm so với thời điểm bắt đầu vận hành. Các đơn vị được yêu cầu duy trì trực 24/24 giờ, thường xuyên kiểm tra, quan trắc công trình, rà soát vật tư, thiết bị và sẵn sàng xử lý các tình huống bất thường.
Như vậy, cùng với vận hành các công trình đầu mối, lực lượng thủy lợi đang tập trung xử lý các tuyến tiêu ngay tại cơ sở. Việc phối hợp giữa đơn vị quản lý công trình với chính quyền địa phương giúp xác định cụ thể những vị trí cần ưu tiên, nhất là các khu vực dân cư và sản xuất đang chịu ảnh hưởng của nước ngập.
Lũ trên sông Bưởi, sông Yên tiếp tục gây nguy cơ ngập vùng trũng thấp
Theo tin cảnh báo lũ phát sáng 20/9 của Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh Thanh Hóa, mực nước trên các sông trong tỉnh đang xuống thấp dần. Tuy nhiên, tại một số tuyến sông, mực nước vẫn ở mức cao, trong đó sông Bưởi và sông Yên tiếp tục tiềm ẩn nguy cơ ngập tại các vùng trũng thấp.
Lúc 7 giờ ngày 20/9, trên sông Mã tại trạm thủy văn Giàng, mực nước ở mức 3,41m, dưới báo động 1 là 0,59m. Trên sông Lèn, mực nước tại trạm thủy văn Lèn ở mức 3,87m, dưới báo động 1 là 0,13m; tại trạm Cụ Thôn ở mức 3,23m, trên báo động 2 là 0,23m.
Trên sông Chu, mực nước tại trạm thủy văn Cửa Đạt ở mức 28,32m, trên báo động 1 là 0,32m; tại trạm Bái Thượng ở mức 13,51m, dưới báo động 1 là 1,49m; tại trạm Xuân Khánh ở mức 5,59m, dưới báo động 1 là 3,41m.
Đáng chú ý, trên sông Bưởi, mực nước tại trạm thủy văn Thạch Quảng ở mức 13,78m, dưới báo động 1 là 0,22m; tại trạm Kim Tân ở mức 11,95m, dưới báo động 3 là 0,05m. Trên sông Yên tại trạm Chuối, mực nước ở mức 2,89m, trên báo động 2 là 0,09m.
Trong 24 giờ tới, mực nước lũ trên các sông tiếp tục xuống thấp dần. Tại trạm Kim Tân trên sông Bưởi, mực nước được dự báo vẫn trên báo động 1; tại trạm Chuối trên sông Yên, mực nước được dự báo xuống dưới báo động 1. Các trạm trên sông Chu được dự báo ở dưới báo động 1.
Cụ thể, tại trạm Kim Tân trên sông Bưởi, mực nước dự báo giảm từ 11,65m lúc 13 giờ ngày 20/9 xuống 11,3m lúc 19 giờ, 11m lúc 1 giờ ngày 21/9 và 10,6m lúc 7 giờ ngày 21/9. Tại trạm Chuối trên sông Yên, mực nước dự báo giảm từ 2,70m lúc 13 giờ ngày 20/9 xuống 2,40m lúc 19 giờ, 2,10m lúc 1 giờ ngày 21/9 và 1,7m lúc 7 giờ ngày 21/9.
Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh Thanh Hóa cảnh báo nguy cơ cao xảy ra ngập úng tại các vùng trũng thấp, khu vực ven sông, khu dân cư và các tuyến giao thông trũng thấp thuộc lưu vực sông Bưởi, sông Yên.
Đối với lưu vực sông Bưởi, các khu vực có nguy cơ ngập gồm Thạch Quảng, Thạch Bình, Thành Vinh, Kim Tân, Tây Đô, Vĩnh Lộc và Vân Du.
Đối với lưu vực sông Yên, các khu vực có nguy cơ ngập gồm Nông Cống, Thăng Bình, Trường Văn, Trung Chính, Thắng Lợi, Tượng Lĩnh, Quảng Chính, Quảng Yên, Quảng Ngọc, Ngọc Sơn, Các Sơn và Công Chính.
Lũ có thể gây ngập các vùng trũng thấp ven sông, khu công nghiệp, khu đô thị, ảnh hưởng đến giao thông, nuôi trồng thủy sản, sản xuất nông nghiệp, đời sống dân sinh và các hoạt động kinh tế-xã hội. Cấp độ rủi ro thiên tai do lũ được cảnh báo ở cấp 1.
Trong điều kiện mực nước đang giảm, các địa phương và đơn vị thủy lợi tiếp tục theo dõi sát diễn biến lũ, duy trì vận hành các công trình tiêu nước và kiểm tra những khu vực còn ngập. Đặc biệt, các địa bàn nằm trong vùng cảnh báo trên lưu vực sông Bưởi và sông Yên cần tiếp tục chủ động phương án tiêu úng, hạn chế phát sinh thêm thiệt hại khi nước rút chậm.
Từ chỉ đạo chung của Ủy ban Nhân dân tỉnh, các đơn vị đang cụ thể hóa thành những nhiệm vụ tại từng công trình, từng tuyến tiêu và từng khu vực có nguy cơ ngập. Việc duy trì trực 24/24 giờ, vận hành cống, trạm bơm và tổ chức lực lượng xử lý ách tắc ngay tại hiện trường đang góp phần đẩy nhanh tiêu thoát nước, từng bước ổn định đời sống và sản xuất của người dân sau mưa lũ./.