Giới chuyên gia và quan chức thương mại quốc tế tại Liên hợp quốc cảnh báothương mại thế giới đang đối mặt với nhiều bất ổn trong năm 2012, bắt nguồn từcuộc khủng hoảng kinh tế tài chính toàn cầu và những bất ổn này có thể hủy hoạinền kinh tế thực ở cấp quốc gia lẫn toàn cầu.
Các chuyên gia thương mại nêu rõ khi vòng đàm phán về tự do thương mại toàn cầuDoha bế tắc, nhiều nước phát triển đang thúc đẩy đàm phán các hiệp định thươngmại giữa một nhóm nước với lập luận rằng các cuộc đàm phán đa phương giữa tất cảcác thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đã trở nên không thể kiểm soátđược.
Các nước chiếm tới 90% sản xuất và buôn bán công nghệ thông tin toàn cầuđã tham gia hiệp định công nghệ thông tin (ITA), một ý tưởng đàm phán mới nhấtdo các nước phát triển đề xuất.
Các nước này cho rằng nếu các nước đang pháttriển không tham gia các cuộc đàm phán giữa một nhóm nước và không tiếp cận thịtrường công nghiệp dịch vụ của Mỹ và Liên minh châu Âu (EU), các nước và khu vựcphát triển hàng đầu như Mỹ, EU, Nhật Bản, Canada… sẽ thúc đẩy hiệp định thươngmại tự do dịch vụ chỉ bao gồm các nước này.
Các nước phát triển hàng đầu hiệnchiếm tới 60% buôn bán dịch vụ toàn cầu, chủ yếu là dịch vụ tài chính, đã tự dohoá dịch vụ này đồng thời đang thuyết phục các nước đang phát triển hàng đầukhông chỉ tự do hoá buôn bán dịch vụ mà còn bỏ qua phần về nông nghiệp trongvòng đàm phán Doha.
Tuy nhiên, các nước đang phát triển đã không chấp nhận điềunày.
Chuyên gia thương mại tại Tổ chức Giám sát Bắc-Nam, Chakravarthi Raghavan nhấnmạnh trong bối cảnh các cuộc bầu cử sẽ diễn ra ở nhiều nước có tầm ảnh hưởngquốc tế như Mỹ, Pháp và vai trò của nguồn vốn tài chính của các công ty xuyênquốc gia trong các cuộc bầu cử này, các nước sẽ không có hành động nào trong năm2012 để làm dịu hoặc loại bỏ các nguyên nhân căn bản dẫn đến khủng hoảng kinh tếtoàn cầu.
Vòng đàm phán Doha rất cần một chương trình nghị sự đàm phán mới sau11 năm đàm phán nhưng không đạt được hiệp định thương mại toàn cầu mới.
Tuynhiên, cho đến nay, không nước phát triển cũng như đang phát triển nào cảm thấytrách nhiệm phải thúc đẩy tiến trình thương lượng quan trọng này./.
(TTXVN)