Tổng thống Joe Biden đọc Thông điệp liên bang Mỹ tại Washington, D.C., ngày 1/3/2022. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Theo nhận định của trang Foreign Policy, Tổng thống Mỹ Joe Biden đứng trước 5 thách thức đối ngoại lớn trong năm nay.
Thứ nhất, chính quyền Mỹ sẽ phải duy trì viện trợ quân sự cho Ukraine - quốc gia Đông Âu vẫn đang xoay trở trong cuộc chiến với Nga, và việc viện trợ sẽ chịu sự giám sát chặt chẽ của các nghị sỹ đảng Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ.
Chính quyền của Tổng thống Biden sẽ phải duy trì nguồn cung vũ khí ổn định cho Ukraine, cùng lúc phải duy trì sự thống nhất với các đối tác của mình ở châu Âu. Hiện Mỹ đang đứng đầu về viện trợ quân sự cho Ukraine.
Thứ hai, ông Biden đã đẩy cuộc cạnh tranh chất bán dẫn với Trung Quốc lên nấc thang mới trong năm ngoái; đồng nghĩa với thách thức mới trong quản lý cạnh tranh công nghệ với cường quốc châu Á.
Ít nhất là trong ngắn hạn, các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ có hiệu quả, vẫn chưa rõ Trung Quốc có thể đáp trả như thế nào và các đồng minh của Mỹ tham gia ở mức độ nào?
Thứ ba, ông Biden có thể phải đương đầu với thách thức về vấn đề hạt nhân, khi mà những nỗ lực của Tổng thống Mỹ nhằm cứu vãn các cuộc đàm phán hạt nhân với Iran đang rơi vào bế tắc và tại “điểm nóng” Triều Tiên, quốc gia do nhà lãnh đạo Kim Jong-un dẫn dắt liên tục phóng tên lửa và đạn pháo.
Trong khi đó, tương lai của hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân cuối cùng còn sót lại giữa Mỹ và Nga - Hiệp ước Cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược mới (New START) - sẽ ra sao, vẫn còn là điều không chắc chắn.
Thứ tư, Hạ viện Mỹ sẽ do đảng Cộng hòa kiểm soát; và ưu tiên cao nhất trong chương trình nghị sự của các nghị sỹ đảng Cộng hòa sẽ là điều tra cuộc rút quân hỗn loạn khỏi Kabul (Afghanistan) hồi năm 2021, sau đó là việc viện trợ cho Ukraine, cũng như chính sách đối với Trung Quốc.
Thứ năm, thách thức cuối cùng đối với chính quyền Tổng thống Biden là đảm bảo nguồn cung năng lượng để tránh tăng giá đột biến ở cả trong nước và nước ngoài, mặc dù Quốc hội Mỹ năm ngoái đã thông qua dự luật lớn về khí hậu, thuế và chăm sóc sức khỏe của ông Biden để dần giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.
[Tổng thống Mỹ Joe Biden ký phê chuẩn dự luật chi tiêu chính phủ]
Ông Ben Cahill, chuyên gia an ninh năng lượng tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế Mỹ nhận định việc Trung Quốc mở cửa trở lại sau nhiều năm “đóng cửa” phòng chống dịch nghiêm ngặt sẽ gây áp lực lớn cho thị trường dầu khí toàn cầu.
Cuối tháng 12 vừa qua, Tổng thống Biden đã ký phê chuẩn dự luật chi tiêu của chính phủ 1.700 tỷ USD, tránh nguy cơ chính phủ liên bang phải đóng cửa một phần; sau khi Hạ viện và Thượng viện nước này thông qua dự luật này nhằm giúp duy trì hoạt động của các cơ quan liên bang đến tháng 9/2023.
Luật mới cung cấp các khoản kinh phí giúp quân đội và hàng loạt cơ quan phi quân sự của Mỹ duy trì hoạt động đến hết tháng Chín năm nay, đồng thời cung cấp các khoản viện trợ trị giá lên đến gần 45 tỷ USD cho Ukraine.
Cũng trong tháng 12, các nguồn tin cho biết chính quyền của ông Biden dự định đưa công ty sản xuất chip Yangtze Memory Technologies (YMTC) và 35 hãng khác của Trung Quốc vào "danh sách đen thương mại," theo đó sẽ cấm các công ty này mua một số linh kiện của Mỹ.
Các nhà cung cấp của Mỹ phải xin giấy phép đặc biệt để vận chuyển, ngay cả với những sản phẩm công nghệ thấp, cho các công ty bị liệt vào cái gọi là “Danh sách các thực thể” nói trên.
Trước đó, hồi đầu tháng 10/2022, Mỹ đã bổ sung hơn 30 công ty Trung Quốc, trong đó có cả YMTC, vào danh sách các công ty mà các nhà chức trách Mỹ không thể xác minh xem các công ty này có minh bạch trong việc quản lý có trách nhiệm các công nghệ xuất khẩu nhạy cảm hay không. Động thái này lập tức đã làm gia tăng căng thẳng giữa Washington và Bắc Kinh.
Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị (trái) và Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken trong cuộc gặp tại Bali (Indonesia), ngày 9/7/2022. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Ngày 23/12 vừa qua, Ủy viên Quốc vụ kiêm Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Mỹ Antony Blinken, theo đề nghị của phía Mỹ.
Quan chức Trung Quốc cho biết trong cuộc hội đàm vào tháng trước đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Joe Biden “đã có cuộc hội đàm thành công” tại Bali (Indonesia) đề ra định hướng chiến lược nhằm đưa quan hệ giữa hai nước thoát khỏi “những khó khăn nghiêm trọng” và trở lại “lộ trình lành mạnh và ổn định.”
Ông Vương Nghị cho rằng người dân ở cả hai nước và trên thế giới đều hy vọng quan hệ Trung-Mỹ sẽ ổn định và cải thiện, còn ông Blinken cho biết Mỹ sẵn sàng thảo luận với Trung Quốc về các nguyên tắc định hướng cho quan hệ song phương, quản lý mối quan hệ Washington-Bắc Kinh một cách có trách nhiệm và thực hiện hợp tác trong các lĩnh vực đáp ứng lợi ích chung của cả hai bên./.
